KWALIFIKACJA ELM3 - STYCZEŃ 2019

PYTANIE NR 13.
Ile cyfrowych wejść i cyfrowych wyjść posiada sterownik przedstawiony na rysunku?
Ilustracja przedstawia programowalny sterownik logiczny marki Eaton, model easy719-AC-RC.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wejścia cyfrowe to kanały, do których podłącza się sygnały z czujników, a wyjścia cyfrowe sterują elementami wykonawczymi. Na rysunku należy policzyć kanały opisane jako wejścia oraz jako wyjścia (bez doliczania zacisków zasilania i COM). Z tego odczytu wynika: 12 wejść i 6 wyjść.

Pełne wyjaśnienie:

Pytanie sprawdza praktyczną umiejętność identyfikacji liczby kanałów wejść cyfrowych i kanałów wyjść cyfrowych sterownika (typowo PLC lub sterownika kompaktowego). W praktyce mechatronika jest to kluczowe przy doborze sterownika do liczby czujników (wejścia) i elementów wykonawczych (wyjścia), a także podczas okablowania i uruchamiania.

Dlaczego poprawna jest odpowiedź "12 wejść i 6 wyjść"?
Na ilustracji należy zliczyć kanały oznaczone jako wejścia cyfrowe (często spotykane opisy to np. "DI", "I", "IN", numerowane wejścia) oraz osobno kanały oznaczone jako wyjścia cyfrowe (np. "DO", "Q", "OUT", numerowane wyjścia). Poprawny wynik z odczytu to łącznie 12 kanałów wejściowych i 6 kanałów wyjściowych.

Na co uważać przy liczeniu kanałów I/O?

  • Nie doliczaj zacisków wspólnych (COM/M/0V/N) – są potrzebne elektrycznie, ale nie są osobnymi kanałami sygnałowymi.
  • Nie doliczaj zasilania (np. 24 V DC) jako wejść/wyjść.
  • Nie zamieniaj wejść z wyjściami – same liczby mogą być podobne, ale funkcja kanału jest inna.
  • Uważaj na ewentualne moduły – jeśli na rysunku widać tylko jednostkę bazową, odpowiedź dotyczy wbudowanych I/O; jeśli widać zestaw z modułami, trzeba liczyć to, co faktycznie pokazano.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
Odpowiedź "6 wejść i 12 wyjść" najczęściej wynika z odwrócenia roli wejść i wyjść (błąd kierunku sygnału). Odpowiedzi "12 wejść i 15 wyjść" oraz "15 wejść i 12 wyjść" sugerują doliczenie elementów, które nie są kanałami cyfrowymi (np. COM, zasilanie) albo pomylenie liczby kanałów w innym wariancie/modelu sterownika.

Wskazówka egzaminacyjna: najpierw znajdź na rysunku sekcję wejść (DI/I), policz kanały, potem analogicznie sekcję wyjść (DO/Q). Dopiero na końcu porównaj z odpowiedziami.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Wejścia cyfrowe (binarnie) to kanały, które odbierają sygnały z czujników lub przycisków, zwykle w stanach 0/1. W praktyce odpowiadają na pytanie: "czy sygnał jest obecny?". Nie należy ich mylić z zaciskami zasilania ani COM.
Wyjścia cyfrowe to kanały, które podają sygnał sterujący na element wykonawczy (np. lampkę, przekaźnik, elektrozawór). Pracują dwustanowo (0/1). Licząc wyjścia, pomija się zaciski wspólne i zasilanie, bo nie są kanałami.
Najczęściej na obudowie lub przy zaciskach są oznaczenia typu DI/I/IN (wejścia) oraz DO/Q/OUT (wyjścia). Liczysz tylko ponumerowane kanały sygnałowe. Zaciski COM, 0V, 24V, N nie zwiększają liczby wejść/wyjść.
COM (wspólny) to zacisk odniesienia elektrycznego dla grupy kanałów. Jest potrzebny do zamknięcia obwodu, ale nie przenosi niezależnej informacji sterującej jak osobny kanał. Dlatego nie jest liczony jako dodatkowe wejście ani wyjście.
Najczęstsze pomyłki to: zamiana wejść z wyjściami, doliczanie zasilania/COM do kanałów, liczenie tylko jednej strony złącza, oraz przenoszenie parametrów z innego modelu PLC. Pomaga liczenie sekcjami: najpierw DI, potem DO.
Nie. Liczba zacisków bywa większa, bo oprócz kanałów sygnałowych są zaciski wspólne, zasilania, czasem ekranowania lub podział na grupy. Na egzaminie liczy się kanały I/O, a nie wszystkie śrubki/zaciski widoczne na listwie.
Jest to potrzebne przy doborze sterownika do projektu, planowaniu okablowania, przypisywaniu czujników i napędów do kanałów, oraz przy uruchomieniu (testy I/O). Zbyt mała liczba wejść/wyjść oznacza konieczność modułów rozszerzeń lub innego sterownika.
Wejścia analogowe zwykle są opisane jako AI/AN i mają zakresy (np. V lub mA), a cyfrowe jako DI/I/IN (0/1). Na rysunkach i listwach zaciskowych analogi bywają w osobnej sekcji. W tym pytaniu liczą się wyłącznie wejścia i wyjścia cyfrowe.
Tak, jeśli na rysunku pokazano zestaw z modułami i można je jednoznacznie policzyć. Jeśli widać tylko jednostkę bazową, zwykle chodzi o I/O wbudowane. Na egzaminie warto sprawdzić, czy rysunek przedstawia sam sterownik, czy sterownik z dodatkowymi modułami.
Ćwicz rozpoznawanie oznaczeń DI/DO na różnych sterownikach, czytaj opisy zacisków, naucz się odróżniać kanały od COM i zasilania. Rozwiązuj zadania na zdjęciach/rysunkach z pracowni oraz na kartach katalogowych. To typowa umiejętność montażowa i uruchomieniowa.
info

Statystycznie 62% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że wejścia cyfrowe to kanały, do których podłącza się sygnały z czujników, a wyjścia cyfrowe sterują elementami wykonawczymi.

Materiały:

  • Instrukcje i karty katalogowe (datasheet) sterowników PLC używanych w pracowni
  • Materiały dydaktyczne z podstaw automatyki: wejścia/wyjścia, sygnały binarne, okablowanie
  • Zadania praktyczne z czytania schematów zacisków i opisów frontu sterowników

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego