Zadanie opiera się na proporcjonalności: jeśli pewna masa kaszy odpowiada określonej masie chleba w tabeli zamiany, to przy większej (lub mniejszej) masie kaszy przeliczamy wynik liniowo.
Dane: 100 g kaszy zastępuje 135 g chleba. Pytanie dotyczy 2 kg kaszy, czyli najpierw wygodnie sprowadzić wszystko do tych samych jednostek.
- 2 kg = 2000 g
- Współczynnik powiększenia względem 100 g: 2000 g / 100 g = 20
- Masa chleba: 20 × 135 g = 2700 g
- Zamiana na kilogramy: 2700 g = 2,70 kg
Dlatego poprawna jest odpowiedź: 2,70 kg.
Dlaczego pozostałe propozycje są błędne?
- 1,35 kg to wynik dla 1 kg kaszy (1000 g / 100 g = 10; 10 × 135 g = 1350 g = 1,35 kg). Wybór tej wartości oznacza typowy błąd skali: potraktowanie 2 kg jak 1 kg.
- 13,50 kg powstaje zwykle z pomyłki w interpretacji 135 g (np. pomnożenie 2 × 135 i błędne dopisanie zera lub błędne przeliczenie g na kg). Taki wynik ma zbyt duży rząd wielkości dla relacji 100 g → 135 g.
- 27,00 kg to typowe przesunięcie przecinka przy zamianie 2700 g na kilogramy (zamiast 2,7 kg wpisane 27 kg) albo błędne założenie, że 2 kg to 20000 g.
Wskazówka egzaminacyjna: po obliczeniu warto zrobić kontrolę sensowności. Skoro 100 g kaszy daje 135 g chleba (czyli trochę więcej), to 2 kg kaszy powinny dać trochę więcej niż 2 kg chleba, a nie kilkanaście czy kilkadziesiąt kilogramów.