KWALIFIKACJA PGF6 - STYCZEŃ 2020

PYTANIE NR 21.
Ile kosztuje 1 000 arkuszy papieru B1 (700 x 1000), 170 g/m2, jeżeli cena 1 kilograma wynosi 5,00 zł?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Powierzchnia arkusza B1: 0,7 m × 1,0 m = 0,7 m2.
Masa 1 arkusza: 0,7 × 170 g/m2 = 119 g = 0,119 kg.
Masa 1000 arkuszy: 119 kg.
Koszt: 119 kg × 5,00 zł/kg = 595,00 zł.

Pełne wyjaśnienie:

W takich zadaniach kluczowe są dwa kroki: (1) wyznaczenie powierzchni jednego arkusza w metrach kwadratowych oraz (2) przeliczenie gramatury (g/m2) na masę, a następnie na koszt.

1) Powierzchnia arkusza
Format podany jest jako 700 × 1000 (typowo w mm). Po zamianie na metry mamy 0,7 m × 1,0 m. Pole prostokąta wynosi więc:
0,7 m × 1,0 m = 0,7 m2.

2) Masa jednego arkusza z gramatury
Gramatura 170 g/m2 oznacza, że 1 m2 takiego papieru waży 170 g. Skoro arkusz ma 0,7 m2, to jego masa wynosi:
0,7 × 170 g = 119 g.
Następnie zamieniamy gramy na kilogramy: 119 g = 0,119 kg.

3) Masa i koszt 1000 arkuszy
Dla 1000 arkuszy masa to:
1000 × 0,119 kg = 119 kg.
Jeśli 1 kg kosztuje 5,00 zł, to łączny koszt papieru wynosi:
119 kg × 5,00 zł/kg = 595,00 zł.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • Odpowiedź "295,00 zł" odpowiada sytuacji, w której zaniżono masę (np. pomylono pole arkusza albo przyjęto zbyt małą gramaturę) lub błędnie przeliczono jednostki.
  • Odpowiedź "695,00 zł" sugeruje zawyżenie masy lub kosztu (częsty skutek błędu rachunkowego po prawidłowym wyliczeniu ok. 119 kg).
  • Odpowiedź "895,00 zł" jest typowa dla pomyłek skali, np. gdy ktoś błędnie przyjmie większą powierzchnię arkusza albo podwoi wyniki w którymś etapie.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze zapisuj pośrednio pole w m2, potem masę 1 arkusza, następnie masę nakładu. Kontrola sensowności: 1000 arkuszy tego formatu i gramatury powinno dać masę rzędu dziesiątek–setek kg, nie kilku kg ani kilku ton.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Użyj zależności: masa = gramatura × powierzchnia. Najpierw policz pole arkusza w m2, potem pomnóż przez gramaturę w g/m2, aby dostać gramy. Na końcu zamień g na kg (podziel przez 1000).
Oznacza, że 1 m2 tego papieru ma masę 170 g. Dzięki temu można szybko oszacować masę arkusza dowolnego formatu i policzyć koszt papieru dla nakładu, co jest ważne w kalkulacji zlecenia offsetowego.
W poligrafii wymiary arkusza są zwykle w milimetrach. Zamień je na metry: 700 mm = 0,7 m oraz 1000 mm = 1,0 m. Dopiero wtedy licz powierzchnię w m2, bo gramatura jest podana w g/m2.
Ponieważ gramatura jest zdefiniowana jako g na 1 m2. Jeśli policzysz pole w innych jednostkach (np. mm2), wynik masy będzie błędny o bardzo duży współczynnik. To najczęstsza przyczyna "dziwnych" kosztów.
Najpierw wyznacz łączną masę nakładu w kilogramach (masa 1 arkusza × liczba arkuszy). Potem zastosuj prosty wzór: koszt = masa [kg] × cena [zł/kg]. Zawsze sprawdź, czy masa jest w kg.
W praktyce poligraficznej zapis "B1 (700 × 1000)" wskazuje konkretny wymiar arkusza użyty do obliczeń. Na egzaminie kluczowe jest, by korzystać z wymiarów podanych w treści zadania i konsekwentnie przeliczać je na metry do wyliczenia pola.
Najczęstsze pomyłki to: brak zamiany mm na m, policzenie pola jako 700×1000 bez jednostek, pominięcie przeliczenia g→kg oraz brak mnożenia przez liczbę arkuszy. Warto zapisywać jednostki przy każdym kroku, żeby je kontrolować.
Masę liczy się przy zakupach papieru (ceny za kg/tonę), planowaniu magazynu, logistyce (transport, palety) i rozliczaniu zużycia. W kalkulacji zlecenia offsetowego masa pomaga też porównać koszty różnych gramatur i formatów.
Oceń rząd wielkości: arkusz 0,7 m2 przy 170 g/m2 waży ok. 0,12 kg, więc 1000 arkuszy to ok. 120 kg. Przy 5 zł/kg daje to ok. 600 zł. Jeśli wychodzi np. 60 zł lub 6000 zł, szukaj błędu w jednostkach.
Ćwicz schemat: pole → masa 1 arkusza → masa nakładu → koszt. Naucz się zamian mm→m i g→kg. Warto rozwiązać kilka zadań dla różnych formatów i gramatur oraz zawsze zapisywać jednostki, bo to minimalizuje pomyłki.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 49% zdających egzamin. trudne

Według specjalistów z branży: "Powierzchnia arkusza B1: 0,7 m × 1,0 m = 0,7 m2.Masa 1 arkusza: 0,7 × 170 g/m2 = 119 g = 0,119 kg.Masa 1000 arkuszy: 119 kg.Koszt: 119 kg × 5,00 zł/kg = 595,00 zł."

Źródła:

  • ISO 216:2007, "Writing paper and certain classes of printed matter — Trimmed sizes — A and B series" (definicja serii formatów A i B)
  • ISO 536:2019, "Paper and board — Determination of grammage" (pojęcie gramatury w g/m²)

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z kalkulacji poligraficznej (działy: papier, formaty, gramatura)
  • Karty techniczne papierów (parametry: format, gramatura, masa ryzy/arkusza)
  • Ćwiczenia z przeliczania jednostek i zadań rachunkowych dla poligrafii

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego