KWALIFIKACJA ROL12 - WRZESIEŃ 2015

PYTANIE NR 23.
Ile ml leku należy podać psu ważącemu 15 kg, jeśli lek zawiera 5 mg/l ml substancji czynnej, którą stosuje się w dawce 1 mg/kg m.c. zwierzęcia?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Aby obliczyć objętość, najpierw wyznacza się ilość substancji czynnej: 1 mg/kg × 15 kg = 15 mg. Następnie korzysta się ze stężenia leku 5 mg/ml: potrzebna objętość to 15 mg ÷ 5 mg/ml = 3 ml. Dlatego właściwa wartość to 3 ml.

Pełne wyjaśnienie:

W tego typu zadaniach zawsze warto wykonać obliczenia w dwóch krokach: najpierw policzyć ile mg substancji czynnej potrzeba dla danej masy ciała, a dopiero potem przeliczyć to na ile ml roztworu leku trzeba podać.

Krok 1: obliczenie całkowitej dawki w mg
Dawka wynosi 1 mg/kg m.c. Pies waży 15 kg, więc potrzebna ilość substancji czynnej to:
1 mg/kg × 15 kg = 15 mg.
Jednostka "kg" skraca się, zostają "mg", czyli to jest ilość substancji czynnej.

Krok 2: przeliczenie mg na ml na podstawie stężenia
Lek ma stężenie 5 mg/ml, co oznacza, że w 1 ml znajduje się 5 mg substancji czynnej. Żeby podać 15 mg, trzeba wyliczyć objętość:
15 mg ÷ 5 mg/ml = 3 ml.
Po dzieleniu jednostki "mg" się skracają i zostaje "ml", czyli to jest szukana objętość leku.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • 5 ml oznaczałoby podanie 5 ml × 5 mg/ml = 25 mg, czyli dawkę zbyt dużą względem 15 mg.
  • 15 ml to typowy błąd skojarzeniowy (masa 15 kg → 15 ml). Taka objętość zawierałaby 15 ml × 5 mg/ml = 75 mg, czyli wielokrotne przedawkowanie w tym przykładzie.
  • 1,5 ml dawałoby 1,5 ml × 5 mg/ml = 7,5 mg, czyli dawkę zbyt małą.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdź jednostki na końcu. Jeśli ma wyjść ml, to w ostatnim działaniu powinno pojawić się dzielenie przez "mg/ml" (lub równoważna proporcja). To szybki sposób na wychwycenie pomyłek.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Pomnóż dawkę przez masę ciała: mg = (mg/kg) × kg. Jeśli zwierzę waży 15 kg i dawka to 1 mg/kg, to potrzebujesz 15 mg substancji czynnej. Ten etap zawsze wykonuj jako pierwszy, zanim przejdziesz do przeliczania na ml.
Stężenie 5 mg/ml oznacza, że w 1 ml roztworu znajduje się 5 mg substancji czynnej. Dzięki temu możesz przeliczyć potrzebną ilość w mg na objętość w ml, dzieląc mg przez mg/ml.
Użyj wzoru: ml = mg ÷ (mg/ml). Dla 15 mg i 5 mg/ml: 15 ÷ 5 = 3, więc potrzeba 3 ml. Kontrola jednostek pomaga: "mg" się skraca i zostaje "ml", czyli to jest objętość do podania.
To częsty błąd skojarzeniowy: masa 15 kg nie oznacza 15 ml. Objętość zależy od stężenia. Przy 5 mg/ml, 15 ml zawierałoby 75 mg substancji czynnej, a potrzebujesz 15 mg, więc byłoby to wielokrotnie za dużo w tym przykładzie.
Można, ale łatwo o pomyłkę. Bezpieczniej jest liczyć w dwóch krokach: najpierw mg z dawki mg/kg i masy, potem ml ze stężenia mg/ml. Taki schemat jest prosty do kontroli i ogranicza błędy jednostek.
Najczęściej: mylenie stężenia z dawką, pomijanie jednostek, odwrócenie dzielenia (dzielenie przez kg zamiast przez mg/ml) oraz "zgadywanie" po liczbach z treści. Pomaga zapisanie kroków i sprawdzenie, czy końcowy wynik ma jednostkę ml.
Zrób szybkie oszacowanie: jeśli potrzeba 15 mg, a 1 ml ma 5 mg, to 2 ml da 10 mg, 3 ml da 15 mg. Widzisz od razu, że wynik powinien być bliski 3 ml, a nie 15 ml czy 1,5 ml.
Jednostki działają jak "kontrola jakości" rachunku. Jeśli w ostatnim kroku dzielisz mg przez mg/ml, otrzymujesz ml. Gdy po obliczeniach zostają Ci mg lub kg, to sygnał, że coś policzono nie tym działaniem albo pomylono dane.
Najczęściej przy przygotowaniu dawki do podania (np. odmierzenie do strzykawki lub miarki), przy rozcieńczaniu leków oraz przy kontroli zlecenia lekarskiego. Umiejętność przeliczeń zmniejsza ryzyko przedawkowania lub podania zbyt małej dawki.
Ćwicz serię zadań: mg/kg → mg → ml oraz zadania odwrotne (ml → mg). Ustal stały schemat zapisu, zawsze dopisuj jednostki i wykonuj krótkie oszacowanie wyniku. To buduje nawyk i przyspiesza rozwiązywanie pod presją czasu.
info

Statystycznie 68% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Według specjalistów z branży: "Aby obliczyć objętość, najpierw wyznacza się ilość substancji czynnej: 1 mg/kg × 15 kg = 15 mg."

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty do farmakologii weterynaryjnej (dział: dawkowanie i przeliczenia)
  • Zestawy zadań rachunkowych dla technika weterynarii: dawka mg/kg → ml
  • Materiały dydaktyczne o jednostkach i stężeniach (mg/ml, %, IU/ml) w kontekście leków

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego