KWALIFIKACJA GIW12 - STYCZEŃ 2019

PYTANIE NR 30.
Ile wynosi masa bentonitu i CMC potrzebnych do sporządzenia 60 m3 płuczki wiertniczej, jeżeli na sporządzenie 1 litra płuczki potrzeba 50 g bentonitu i 10 g CMC (karboksymetyloceluloza)?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
60 m3 to 60 000 l.
Dla bentonitu: 50 g/l × 60 000 l = 3 000 000 g = 3 000 kg.
Dla CMC: 10 g/l × 60 000 l = 600 000 g = 600 kg.
Dlatego poprawna jest odpowiedź: 3 000 kg bentonitu i 600 kg CMC.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu podano zużycie dodatków na 1 litr płuczki, a objętość płuczki w m3. Kluczowe są więc dwa kroki: przeliczenie objętości na litry oraz konwersja gramów na kilogramy.

1) Przeliczenie objętości
1 m3 = 1000 l, więc:
60 m3 = 60 × 1000 l = 60 000 l.

2) Bentonit
Dawka wynosi 50 g na 1 l, więc masa bentonitu potrzebna na 60 000 l to:
50 g/l × 60 000 l = 3 000 000 g.
Następnie g → kg: 1000 g = 1 kg, więc:
3 000 000 g = 3 000 kg.

3) CMC (karboksymetyloceluloza)
Dawka wynosi 10 g na 1 l, więc masa CMC na 60 000 l to:
10 g/l × 60 000 l = 600 000 g.
Po przeliczeniu na kilogramy:
600 000 g = 600 kg.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • "30 t bentonitu i 100 t CMC" zawiera rażąco zawyżone wartości; typowym źródłem takiego błędu jest pomylenie przeliczeń (np. błędne przeskalowanie w tonach) lub wykonanie mnożenia bez kontroli rzędu wielkości.
  • "300 kg bentonitu i 60 kg CMC" jest zaniżone 10 razy; często wynika to z błędnego założenia, że 60 m3 to 6000 l (zamiast 60 000 l) lub z błędu w konwersji jednostek.
  • "3 t bentonitu i 10 t CMC" ma poprawny rząd wielkości dla bentonitu (3 t = 3000 kg), ale CMC jest przeszacowane; to typowy efekt pomylenia współczynników 50 g i 10 g lub przeliczenia jednostek tylko dla jednego składnika.

W praktyce takie obliczenia służą do przygotowania wsadu do mieszania płuczki i planowania zużycia materiałów na wiertni. Warto zawsze sprawdzać rząd wielkości: dla 60 000 l i dawek w dziesiątkach gramów na litr wynik musi być w tysiącach kilogramów.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Stosuje się przelicznik: 1 m3 = 1000 l. Dlatego 60 m3 to 60 × 1000 = 60 000 l. Ten krok jest kluczowy, bo dawki dodatków (np. bentonit, karboksymetyloceluloza) zwykle podaje się w g/l.
To informacja, że na każdy 1 litr gotowej płuczki trzeba dodać 50 g bentonitu. Gdy znasz całkowitą objętość w litrach, mnożysz ją przez 50 g/l, a potem przeliczasz wynik na kilogramy lub tony.
Wzór jest prosty: masa = dawka × objętość. Dla 50 g/l i 60 000 l: 50 × 60 000 = 3 000 000 g, czyli 3 000 kg. Na końcu pamiętaj: 1000 g = 1 kg.
Najpierw liczysz w gramach: 10 g/l × objętość w litrach. Dla 60 000 l wyjdzie 600 000 g. Potem konwersja: 600 000 g ÷ 1000 = 600 kg. Ten sam schemat działa dla innych dodatków.
Najczęściej myli się przelicznik m3→l (1000) albo g→kg (1000). Jeden pominięty "tysiąc" daje wynik 10× lub 1000× zaniżony/zawyżony. Pomaga kontrola: dawki rzędu dziesiątek g/l przy dziesiątkach tysięcy litrów dają tony.
Wynik zależy od tego, w jakich jednostkach podane są odpowiedzi. Jeśli odpowiedzi są w kg lub tonach, to tak: po obliczeniu w g warto przejść na kg (dzieląc przez 1000). Często to właśnie końcowe przeliczenie decyduje o poprawności.
W zależności od technologii płuczki spotyka się m.in. środki obciążające, inhibitory, środki smarne i dodatki regulujące filtrację. W zadaniach egzaminacyjnych zwykle podaje się dawki w g/l, a celem jest obliczenie zapotrzebowania materiałowego dla zadanej objętości.
Pojawiają się, gdy sprawdzana jest umiejętność przygotowania płuczki lub planowania zużycia materiałów. Zadania tego typu testują głównie rachunki: przeliczenia jednostek, proporcje oraz kontrolę rzędu wielkości, a nie skomplikowaną teorię chemiczną.
Najczęstsze pomyłki to: przyjęcie 60 m3 jako 6000 l, pomylenie dawek (50 g/l i 10 g/l), brak przeliczenia g→kg albo wykonanie tylko jednego przeliczenia zamiast dwóch. Dobra praktyka to zapis jednostek przy każdym kroku.
Tak. Z grubsza: 60 000 l × 50 g/l to 60 000 × 0,05 kg/l ≈ 3000 kg (3 t). Dla 10 g/l to 60 000 × 0,01 kg/l ≈ 600 kg. Takie przybliżenie pozwala od razu odrzucić odpowiedzi skrajnie zawyżone lub zaniżone.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 58% zdających egzamin. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że 60 m3 to 60 000 l.Dla bentonitu: 50 g/l × 60 000 l = 3 000 000 g = 3 000 kg.Dla CMC: 10 g/l × 60 000 l = 600 000 g = 600 kg.Dlatego poprawna jest odpowiedź: 3 000 kg bentonitu i 600 kg CMC.

Źródła:

  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Metr_sze%C5%9Bcienny - dostęp 2026-03-02
  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Litr - dostęp 2026-03-02
  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Karboksymetyloceluloza - dostęp 2026-03-02

Materiały:

  • Skrypty szkolne z technologii płuczek wiertniczych (działy: składniki i dodatki, przygotowanie płuczki)
  • Materiały z metrologii/układ SI: przeliczenia m^3–l oraz g–kg
  • Zestawy zadań rachunkowych dla technika wiertnika: obliczenia zapotrzebowania materiałów

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego