Stopa fundamentowa schodkowa jest przykładem bryły złożonej (nie jest to jeden prostopadłościan o stałej wysokości). Żeby policzyć jej objętość, należy oprzeć się na rysunku i zastosować metodę "klocków": rozciąć bryłę myślowo na kilka prostopadłościanów (graniastosłupów prostych) o wymiarach łatwych do odczytania.
Jak wykonać obliczenie poprawnie (schemat):
- Wyodrębnij każdy stopień jako oddzielny prostopadłościan o podstawie (długość × szerokość) oraz wysokości danego stopnia.
- Dla każdej części policz objętość ze wzoru V = a · b · h.
- Zsumuj objętości wszystkich części. To jest objętość całej stopy.
- Na końcu sprawdź jednostki: jeśli wymiary są w metrach, wynik będzie w m3. Jeśli rysunek podaje centymetry lub milimetry, trzeba je przeliczyć na metry przed mnożeniem.
Odpowiedź "1,68 m3" jest zgodna z takim podejściem: odpowiada sumie objętości wszystkich schodków pokazanych na rysunku.
Dlaczego pozostałe wyniki są błędne?
- Wynik "1,28 m3" często pojawia się, gdy policzy się tylko część bryły (np. "górny" stopień) albo zastosuje niepełną wysokość dla jednego z elementów.
- Wynik "0,80 m3" bywa skutkiem poważnego pominięcia jednego lub więcej stopni albo błędu jednostek (np. potraktowania wymiaru w cm jako m, co bardzo zmienia objętość).
- Wynik "2,56 m3" może wynikać z podwójnego doliczenia tej samej części (nakładanie się "klocków"), przyjęcia zbyt dużej wysokości całkowitej lub błędnego odczytu wymiaru z rysunku.
Wskazówka egzaminacyjna: zapisuj obliczenia w krokach i oznaczaj na szkicu, którą część liczysz. Najwięcej błędów wynika nie ze wzoru, tylko z nieuważnego podziału bryły oraz z jednostek.