KWALIFIKACJA MED12 - STYCZEŃ 2018

PYTANIE NR 15.
Ile wynosi stężenie roztworu roboczego po zmieszaniu 6790 ml wody oraz 210 ml środka dezynfekcyjnego?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Stężenie procentowe liczymy jako udział objętości środka w objętości całkowitej. Całość to 6790 ml + 210 ml = 7000 ml. Udział środka: 210/7000 = 0,03, czyli 3%. Pozostałe wartości nie wynikają z tego stosunku i oznaczałyby inne proporcje mieszania.

Pełne wyjaśnienie:

Aby obliczyć stężenie roztworu roboczego po zmieszaniu wody i środka dezynfekcyjnego, przyjmujemy typowe w zadaniach egzaminacyjnych założenie, że objętości się sumują (pomijamy ewentualny skurcz objętości po zmieszaniu).

Krok 1: objętość całkowita mieszaniny
6790 ml wody + 210 ml środka = 7000 ml roztworu.

Krok 2: udział środka w całości
Stężenie procentowe (w sensie objętościowym w/v w tym uproszczeniu) to: (objętość składnika / objętość całkowita) × 100%
czyli (210 / 7000) × 100% = 0,03 × 100% = 3%.

Dlaczego odpowiedź "3%" jest właściwa?
Bo 210 ml stanowi dokładnie 3% z 7000 ml, a więc roztwór zawiera 3 części środka na 100 części roztworu.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • "1%" oznaczałoby, że 210 ml to 1% całości, czyli całość musiałaby wynosić 21000 ml. W tym zadaniu całość wynosi 7000 ml, więc 1% nie pasuje.
  • "5%" wymagałoby większej ilości środka w stosunku do wody (np. 350 ml środka w 7000 ml całości). Przy 210 ml udział jest mniejszy.
  • "30%" odpowiadałoby sytuacji, w której środek stanowi prawie jedną trzecią mieszaniny (dla 7000 ml byłoby to 2100 ml), co jest niezgodne z danymi.

Wskazówka egzaminacyjna: najczęstszy błąd to dzielenie 210 ml przez 6790 ml (samą wodę) zamiast przez całość. Zawsze najpierw wyznacz objętość końcową roztworu, a dopiero potem licz procent.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najpierw policz objętość całkowitą mieszaniny (woda + koncentrat). Potem podziel objętość środka przez objętość całkowitą i pomnóż przez 100%. To daje stężenie procentowe w prostym ujęciu objętościowym.
W praktyce mieszanie cieczy może powodować niewielkie odchylenia objętości, ale w zadaniach egzaminacyjnych zwykle stosuje się uproszczenie: objętość końcowa = suma objętości składników. Dzięki temu wynik wynika wyłącznie z proporcji, a nie z fizykochemii mieszanin.
Roztwór roboczy to roztwór przygotowany do bezpośredniego użycia w procesie dekontaminacji (np. do dezynfekcji manualnej). Zwykle powstaje przez rozcieńczenie koncentratu wodą do stężenia zalecanego przez producenta.
Typowe pomyłki to: dzielenie ilości środka przez samą ilość wody (zamiast przez całość), pominięcie kroku z obliczeniem objętości końcowej oraz nieprawidłowe zaokrąglenie wyniku. Warto też uważać na jednostki (ml, l).
Najpierw liczysz całość: 6790 ml + 210 ml = 7000 ml. Udział środka to 210/7000 = 0,03, czyli dokładnie 3%. Wynik 3,1% pojawiłby się, gdyby błędnie przyjąć inny mianownik lub zaokrąglać na niewłaściwym etapie.
1000 ml = 1 l. Możesz liczyć w ml (wtedy łatwo dodawać) albo zamienić na litry: 6790 ml = 6,790 l i 210 ml = 0,210 l. Ważne, by w całym obliczeniu używać jednej jednostki.
Zbyt niskie stężenie może nie zapewnić wymaganej skuteczności biobójczej, co zwiększa ryzyko pozostawienia drobnoustrojów na wyrobach medycznych. W praktyce może to oznaczać nieskuteczną dezynfekcję i konieczność powtórzenia procesu zgodnie z procedurą.
Nie. Stężenie dobiera się zgodnie z instrukcją producenta preparatu i procedurami w danej jednostce. Zadania rachunkowe na egzaminie sprawdzają umiejętność przygotowania roztworu o zadanym stężeniu, a nie dowolne "wymyślanie" stężeń.
Oceń rząd wielkości: 210 ml w 7000 ml to "trochę ponad 2%", a dokładnie 3%, bo 70 × 3 = 210. Taka kontrola pozwala szybko odrzucić skrajne odpowiedzi, np. 30% (za wysokie) lub 1% (za niskie).
Ćwicz schemat: 1) zsumuj objętości, 2) policz ułamek (część/całość), 3) zamień na procent, 4) dopiero na końcu zaokrąglij. Rozwiązuj krótkie serie zadań na 1–5% roztwory i kontroluj jednostki.
info

Statystycznie 63% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Stężenie procentowe liczymy jako udział objętości środka w objętości całkowitej."

Źródła:

  • Wikipedia (pl): "Stężenie procentowe" – https://pl.wikipedia.org/wiki/St%C4%99%C5%BCenie_procentowe (dostęp: 2026-02-27)
  • Khan Academy: "Percent solutions" – https://www.khanacademy.org/science/chemistry/solutions-and-solubility/solutions/v/percent-solutions (dostęp: 2026-02-27)

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne szkoły/placówki z działu: przygotowanie roztworów roboczych i dozowanie
  • Podstawy chemii roztworów: stężenie procentowe i zadania rachunkowe
  • Instrukcje producentów preparatów dezynfekcyjnych (karty charakterystyki i instrukcje przygotowania roztworów)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego