Zapory przeciwwybuchowe są elementem profilaktyki przeciwwybuchowej w podziemnych wyrobiskach. Ich zadaniem jest ograniczenie skutków wybuchu (szczególnie pyłu węglowego) poprzez zadziałanie fali uderzeniowej, która rozprasza środek gaśniczy i wiąże unoszący się pył. W praktyce stosuje się m.in. zapory wodne (pojemniki z wodą) oraz zapory pyłowe (z pyłem kamiennym).
Wymagania ilościowe są podawane jako minimalna ilość środka gaśniczego w przeliczeniu na 1 m² przekroju wyrobiska w świetle obudowy. Oznacza to, że nie liczy się "gołego" przekroju geometrycznego skał, tylko przekrój użytkowy ograniczony obudową, istotny dla rozchodzenia się fali wybuchowej.
Dla pokładów/pól metanowych wymagana ilość wody na zaporze wynosi co najmniej 400 dm³ na 1 m². To właśnie ta wartość odpowiada zwiększonemu poziomowi zagrożenia w warunkach metanowych.
- 400 dm³ – poprawne: minimalna ilość wody na 1 m² w warunkach metanowych.
- 300 dm³ – niepoprawne: wartość zbyt mała; bywa wybierana intuicyjnie jako "pomiędzy", ale nie wynika z wymagań.
- 250 dm³ – niepoprawne: typowy błąd wynikający z mylenia liczb lub prób zgadywania bez przywołania normy.
- 150 dm³ – niepoprawne: znacząco zaniżone; nie zapewnia wymaganego poziomu zabezpieczenia.
Warto pamiętać też o jednostkach: dm³ to jednostka objętości (1 dm³ = 1 litr). Dzięki temu łatwo przejść od wymagania normatywnego do praktyki: mając przekrój wyrobiska, mnoży się go przez 400, aby uzyskać minimalną liczbę litrów wody w zaporze dla warunków metanowych.
