KWALIFIKACJA BUD16 + BUD17 - STYCZEŃ 2015

PYTANIE NR 33.
Instalację gazową uznaje się za napełnioną gazem ziemnym w momencie, w którym pomiar tlenomierzem przy wylocie przewodu odpowietrzającego wskaże zawartość
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
O zakończeniu odpowietrzania i uznaniu instalacji za napełnioną gazem świadczy bardzo niska zawartość tlenu na wylocie przewodu odpowietrzającego.
Wskazanie tlenomierza poniżej 2% O2 oznacza, że powietrze zostało w dużej mierze wyparte i w przewodzie dominuje gaz ziemny.

Pełne wyjaśnienie:

Podczas uruchamiania lub napełniania instalacji gazowej kluczowe jest bezpieczne usunięcie powietrza z przewodów. W praktyce kontroluje się to m.in. pomiarem zawartości tlenu na wylocie przewodu odpowietrzającego, ponieważ tlen jest charakterystycznym składnikiem powietrza. Im mniej tlenu w wypływającym medium, tym mniejszy udział powietrza w mieszaninie i tym bliżej do sytuacji, w której przewód jest wypełniony gazem ziemnym.

Prawidłowa odpowiedź: "poniżej 2% tlenu" – taki wynik wskazuje, że powietrze zostało skutecznie wyparte, a w przewodzie dominuje gaz. Jest to typowe kryterium końca przewietrzania/odpowietrzania kontrolowanego tlenomierzem, stosowane po to, by ograniczyć ryzyko pozostawania powietrza w instalacji.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • "poniżej 5% tlenu" – jest to próg mniej restrykcyjny. Dopuszcza jeszcze istotny udział powietrza w mieszaninie, więc nie daje równie pewnego potwierdzenia, że przewód jest już wypełniony gazem ziemnym.
  • "powyżej 2% tlenu" – wskazuje, że nadal wypływa mieszanina z zauważalnym udziałem powietrza. Nie spełnia kryterium "napełnienia gazem", bo tlen nie został obniżony do poziomu granicznego.
  • "powyżej 5% tlenu" – tym bardziej świadczy o znaczącej obecności powietrza, czyli o zbyt wczesnym etapie odpowietrzania.

Wskazówka egzaminacyjna: w pytaniach o tlenomierz myśl "tlen = powietrze". Jeżeli celem jest potwierdzenie wypełnienia instalacji gazem, poprawna odpowiedź zwykle dotyczy niskiej zawartości tlenu (warunek "poniżej"), a nie wysokiej.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To kontrola, ile powietrza (a więc tlenu) pozostaje w wypływającym medium. Im niższy odczyt O2, tym skuteczniej powietrze zostało wyparte z przewodu i tym bliżej do stanu, w którym instalacja jest wypełniona gazem ziemnym.
Tlen jest składnikiem powietrza, a w gazie ziemnym praktycznie go nie ma. Gdy tlenomierz pokazuje bardzo mało O2, oznacza to, że w przewodzie jest już głównie gaz, a nie mieszanina z dużym udziałem powietrza.
Pozostawienie powietrza zwiększa ryzyko tworzenia się mieszanin palnych/wybuchowych w trakcie napełniania i dalszych czynności. Dlatego odpowietrzanie prowadzi się kontrolowanie, a moment zakończenia potwierdza się pomiarem składu (np. zawartości tlenu).
Zapamiętaj zasadę: tlen = powietrze. Jeśli pytanie dotyczy tego, że przewód jest już "gazowy", to poprawna odpowiedź zwykle mówi o niskiej zawartości tlenu, czyli warunku "poniżej", a nie "powyżej".
Nie. W praktyce stosuje się różne metody i kryteria zależnie od procedur, narzędzi i miejsca pomiaru (np. pomiar składu, obserwacja parametrów, kontrola zapachu przy nawanianiu). Na egzaminie liczy się jednak wskazany w pytaniu sposób: pomiar O2 tlenomierzem.
Podczas odpowietrzania/przewietrzania, gdy medium jest usuwane na zewnątrz przewodem odpowietrzającym. Pomiar przy wylocie pozwala ocenić, jaki gaz faktycznie wypływa i czy udział powietrza (tlenu) spadł do wymaganego poziomu.
Najczęściej mylą kierunek nierówności ("poniżej" vs "powyżej") oraz wybierają większy próg (np. 5%) w przekonaniu, że jest "bezpieczniejszy". Pomaga kojarzenie, że celem jest usunięcie powietrza, więc tlen ma być możliwie niski.
Wysoki odczyt tlenu oznacza, że w wypływającym medium wciąż jest dużo powietrza. To zaprzecza tezie, że instalacja jest już napełniona gazem ziemnym. Takie wskazanie sugeruje raczej, że odpowietrzanie nie zostało jeszcze skutecznie zakończone.
Tak. W praktyce istotne są: sprawdzenie stanu technicznego, zasilania, ewentualna kalibracja/zerowanie oraz właściwe miejsce pomiaru. Bez tego odczyt może być błędny. Na egzaminie zwykle sprawdza się jednak interpretację wyniku, nie serwis przyrządu.
Najlepiej łączyć progi z ich znaczeniem fizycznym: co mierzymy i co oznacza wynik (np. tlen → powietrze). Twórz fiszki "parametr → interpretacja → decyzja", rozwiązuj testy z procedur uruchomieniowych i zwracaj uwagę na słowa "poniżej/powyżej".
info

Około 41% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z gazownictwa dotyczące rozruchu i odpowietrzania instalacji
  • Instrukcje producentów tlenomierzy (obsługa, ograniczenia, kalibracja)
  • Szkoleniowe opracowania BHP dotyczące pracy w strefach zagrożonych wybuchem

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego