KWALIFIKACJA EKA6 - CZERWIEC 2020

PYTANIE NR 18.
Jaki jest kierunek przepływu informacji, jeśli prezes spółki wydaje polecenie dyrektorowi ds. zaopatrzenia sporządzenia zestawienia zakupionych i wydanych do produkcji materiałów?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W opisanej sytuacji prezes (wyższy szczebel) przekazuje polecenie dyrektorowi (niższy szczebel w tej relacji). To komunikacja zstępująca, czyli pionowy przepływ informacji z góry na dół. Komunikacja "w górę" dotyczy np. raportów lub sprawozdań przesyłanych przełożonemu.

Pełne wyjaśnienie:

Kierunek przepływu informacji w organizacji określa się m.in. według tego, czy komunikat przechodzi między różnymi szczeblami hierarchii (pionowo), czy między osobami/komórkami o podobnym poziomie podporządkowania (poziomo).

W zdaniu "prezes spółki wydaje polecenie dyrektorowi ds. zaopatrzenia" kluczowe jest sformułowanie "wydaje polecenie". Polecenia, instrukcje, decyzje i wytyczne przekazywane przez przełożonych do podwładnych stanowią komunikację zstępującą, czyli pionowy przepływ informacji w dół (z wyższego szczebla na niższy).

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • "Pionowy w górę." – ten kierunek dotyczy informacji zwrotnej, raportowania, wniosków, sprawozdań i sygnałów problemów przekazywanych od podwładnych do przełożonych. Samo sporządzenie zestawienia może być elementem raportu, ale w pytaniu opisano moment wydania polecenia, więc kierunek jest z góry na dół.
  • "Poziomy w lewo." oraz "Poziomy w prawo." – komunikacja pozioma zachodzi między stanowiskami na podobnym poziomie (np. między kierownikami działów). Kierunki "w lewo/prawo" nie są standardowym, rozstrzygającym podziałem w klasycznej typologii, a w opisanej relacji istnieje wyraźna zależność służbowa.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści pojawiają się czasowniki typu "poleca", "nakazuje", "wydaje dyspozycję", najczęściej chodzi o komunikację pionową w dół. Gdy pojawia się "raportuje", "zgłasza", "wnioskuje", częściej będzie to komunikacja pionowa w górę.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Pionowy przepływ informacji to komunikacja między różnymi szczeblami hierarchii (np. prezes–dyrektor–kierownik–pracownik). Obejmuje zarówno przekazywanie poleceń i decyzji w dół, jak i raportowanie oraz informację zwrotną w górę.
Jeśli osoba na wyższym stanowisku (przełożony) przekazuje dyspozycję osobie niżej w hierarchii, jest to komunikacja zstępująca. Typowe sygnały w treści: "poleca", "nakazuje", "zleca", "wydaje polecenie", "ustanawia procedurę".
Polecenie jest elementem zarządzania i wychodzi od przełożonego. W relacji służbowej prezes znajduje się wyżej w strukturze niż dyrektor, więc informacja przemieszcza się z wyższego poziomu na niższy, czyli pionowo w dół (komunikacja zstępująca).
Przykładem komunikacji pionowej w górę jest przekazanie przełożonemu sprawozdania, raportu z wykonania zadania, wniosku o zasoby lub informacji o problemach w realizacji. Kluczowe jest to, że inicjatorem jest niższy szczebel, a odbiorcą wyższy.
Komunikacja pionowa zachodzi między różnymi szczeblami hierarchii (w dół lub w górę). Komunikacja pozioma zachodzi między osobami lub działami na podobnym poziomie podporządkowania, np. uzgodnienia między działem zakupów a działem produkcji.
Nie zawsze. Sam dokument (np. zestawienie) może później trafić do przełożonego, ale pytanie może dotyczyć momentu zlecenia zadania. Jeśli przełożony poleca przygotowanie zestawienia, kierunek polecenia jest w dół, a dopiero wynik pracy może być przekazany w górę.
Najczęstszy błąd to skupienie się na rodzaju dokumentu (np. "raport") zamiast na relacji nadawca–odbiorca. Drugi błąd to mylenie komunikacji zstępującej (polecenia) z wstępującą (raportowanie), gdy w treści pojawiają się podobne słowa.
Ma znaczenie przy obiegu korespondencji i dokumentów, ustalaniu ścieżki akceptacji, przygotowywaniu notatek służbowych, przekazywaniu poleceń i zbieraniu informacji zwrotnej. Pomaga też poprawnie adresować pisma i ustalać, kto ma zatwierdzić dokument.
Zwykle są to: "poleca", "zleca", "wydaje polecenie", "nakazuje", "ustanawia", "zatwierdza", "przekazuje wytyczne". Takie sformułowania wskazują, że komunikat pochodzi od przełożonego i jest skierowany do niższego szczebla.
Ćwicz na krótkich scenkach: ustal nadawcę, odbiorcę i ich poziom w hierarchii. Zawsze pytaj siebie: czy to polecenie/wytyczne (w dół), czy raport/wniosek/informacja zwrotna (w górę), czy uzgodnienie między równorzędnymi komórkami (poziomo).
info

Statystycznie 63% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Eksperci podkreślają: "W opisanej sytuacji prezes (wyższy szczebel) przekazuje polecenie dyrektorowi (niższy szczebel w tej relacji)."

Materiały:

  • Podręczniki z podstaw organizacji i zarządzania (komunikacja w organizacji)
  • Materiały szkolne z zakresu pracy biurowej: obieg informacji i dokumentów
  • Notatki/lekcje o strukturach organizacyjnych (hierarchia, zależności służbowe)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego