W zadaniu trzeba policzyć łączny koszt wykonania 5 m³ mieszanki betonowej jako sumę kosztu materiałów i kosztu robocizny.
1) Materiały
Podano, że materiały do wykonania 1 m³ kosztują 200 zł. Dla 5 m³ koszt materiałów rośnie proporcjonalnie:
5 m³ × 200 zł/m³ = 1000 zł
2) Robocizna jako narzut procentowy
Robocizna ma wynosić 20% wartości mieszanki. W praktyce w tego typu zadaniu oznacza to doliczenie 20% do wartości bazowej (tu: wartości materiałów dla obliczanej ilości 5 m³). Liczymy więc 20% z 1000 zł:
20% × 1000 zł = 0,20 × 1000 zł = 200 zł
3) Suma kosztów
Łączny koszt to:
1000 zł + 200 zł = 1200 zł
Dlaczego pozostałe wyniki są niepoprawne?
- 1020 zł zwykle wynika z błędu polegającego na policzeniu 20% tylko od 200 zł (czyli 40 zł) i dodaniu tego do 1000 zł, albo z mechanicznego dopisania "20" bez przeliczenia procentu dla całej objętości.
- 2000 zł może wynikać z pomylenia narzutu 20% z mnożeniem przez 2 lub z błędnego założenia, że robocizna równa się kosztowi materiałów (100%).
- 2420 zł to typowy efekt podwójnego doliczenia narzutu albo błędnego zastosowania procentu do niewłaściwej podstawy (np. do sumy po wcześniejszym dodaniu lub do innej, nieuzasadnionej kwoty).
Wskazówka egzaminacyjna: zawsze najpierw policz wartość bazową dla całej ilości (tu: 5 m³), a dopiero potem licz procent robocizny od tej wartości. To minimalizuje pomyłki w "skali" zadania.
