KWALIFIKACJA ELE2 - CZERWIEC 2012

PYTANIE NR 27.
Jaki przyrząd pomiarowy należy zastosować do wykrycia uszkodzenia metodą beznapięciową w obwodzie sterowania stycznika, którego schemat przedstawiono na rysunku?
Ilustracja przedstawia schemat elektryczny obwodu sterowania stycznika, który jest częścią egzaminu zawodowego dla
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Metoda beznapięciowa polega na sprawdzeniu obwodu bez podanego zasilania, najczęściej przez pomiar rezystancji lub ciągłości przewodów i elementów (np. cewki stycznika, styków, przewodów). Do takiego badania właściwy jest omomierz; watomierz i miernik kolejności faz służą do innych pomiarów.

Pełne wyjaśnienie:

W diagnostyce obwodów elektrycznych rozróżnia się pomiary wykonywane pod napięciem oraz beznapięciowo. Metoda beznapięciowa oznacza, że badany obwód sterowania jest odłączony od zasilania, a uszkodzeń (np. przerwy, nieciągłości połączeń, zwarcia elementu) szuka się przez ocenę parametrów elektrycznych samego obwodu.

Do wykrywania takich usterek typowo stosuje się pomiar rezystancji lub test ciągłości. W obwodzie sterowania stycznika pozwala to m.in. sprawdzić:

  • czy przewody sterownicze mają ciągłość (brak przerwy),
  • czy styki przycisków i styków pomocniczych zamykają się/otwierają prawidłowo,
  • czy cewka stycznika nie ma przerwy (rezystancja nieskończona) albo podejrzenia zwarcia (nietypowo mała rezystancja).

Do takiego pomiaru właściwy jest omomierz (często jako funkcja multimetru). Omomierz mierzy rezystancję i umożliwia test ciągłości, co bezpośrednio odpowiada "metodzie beznapięciowej".

Pozostałe przyrządy nie pasują do warunku zadania:

  • Miernik pomiaru indukcyjności służy do pomiaru indukcyjności cewek (parametr L). Może być użyteczny w laboratorium, ale nie jest podstawowym narzędziem do szybkiego wykrywania przerw/nieciągłości w obwodzie sterowania metodą beznapięciową.
  • Watomierz mierzy moc (zależną od napięcia i prądu), więc typowo wymaga pracy w układzie zasilanym. Nie jest to przyrząd do kontroli ciągłości przewodów czy styków w odłączonym obwodzie.
  • Miernik pomiaru kolejności faz stosuje się w instalacjach trójfazowych do sprawdzenia zgodności następstwa faz. To dotyczy zasilania silników/urządzeń, a nie diagnozowania obwodu sterowania stycznika w trybie beznapięciowym.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w treści pojawia się "beznapięciowo", najczęściej chodzi o dobór przyrządu do pomiaru rezystancji/ciągłości albo izolacji (w zależności od kontekstu). W obwodzie sterowania stycznika typowym wyborem jest omomierz.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Metoda beznapięciowa to sprawdzanie obwodu przy odłączonym zasilaniu. Zamiast mierzyć napięcie, bada się np. ciągłość połączeń i rezystancję elementów. Typowe narzędzie to omomierz lub multimetr w funkcji pomiaru Ω/testu ciągłości.
Do sprawdzenia ciągłości przewodu używa się omomierza albo multimetru z funkcją testu ciągłości (często z sygnałem dźwiękowym). Pomiar wykonuje się bez napięcia, przykładając sondy do końców badanego odcinka i obserwując wskazanie rezystancji.
Watomierz służy do pomiaru mocy, która wynika z napięcia i prądu w pracującym układzie. W metodzie beznapięciowej zasilanie jest odłączone, więc nie mierzy się mocy. Do szukania przerwy lub zwarcia w obwodzie sterowania właściwszy jest pomiar rezystancji omomierzem.
Może dać pewną informację o cewce, ale w praktyce do wykrycia typowej usterki (np. przerwa uzwojenia) prostszy i pewniejszy jest pomiar rezystancji omomierzem. Indukcyjność nie jest podstawowym kryterium w szybkiej diagnostyce obwodu sterowania.
Miernik kolejności faz stosuje się w instalacjach trójfazowych, gdy trzeba potwierdzić poprawne następstwo faz (np. przed uruchomieniem silnika). Omomierz używa się do pomiaru rezystancji i ciągłości przy odłączonym zasilaniu, np. w obwodach sterowania stycznika.
Najpierw należy odłączyć zasilanie i upewnić się, że w obwodzie nie ma napięcia (kontrola odpowiednim przyrządem). Dopiero potem wykonuje się pomiar Ω lub test ciągłości. Ważne jest też rozładowanie elementów mogących magazynować energię (jeśli występują).
Bardzo duża rezystancja (często wskazanie "OL"/przerwa) zwykle oznacza nieciągłość obwodu: przerwany przewód, rozłączony styk, uszkodzony przycisk lub przerwę w cewce. W diagnostyce trzeba wtedy "iść po torze" i lokalizować miejsce zaniku ciągłości.
W praktyce często zawodzą: cewka (przerwa), połączenia zaciskowe (poluzowanie), przewody (uszkodzenie mechaniczne), styki pomocnicze (zużycie/zaśniedzenie) oraz elementy sterowania jak przyciski START/STOP. Omomierz ułatwia szybkie potwierdzenie ciągłości tych torów.
Tak, bo większość multimetrów ma funkcję pomiaru rezystancji (Ω) i często test ciągłości. W kontekście egzaminu odpowiedź "omomierz" obejmuje także praktyczne użycie multimetru ustawionego na pomiar rezystancji/ciągłości w obwodzie bez napięcia.
Warto ćwiczyć mapowanie: co mierzęjakim przyrządem. Napięcie: woltomierz, prąd: amperomierz, rezystancja/ciągłość: omomierz, moc: watomierz, kolejność faz: miernik kolejności faz. Zwracaj uwagę na słowa kluczowe typu "beznapięciowo".
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 62% zdających egzamin. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Metoda beznapięciowa polega na sprawdzeniu obwodu bez podanego zasilania, najczęściej przez pomiar rezystancji lub ciągłości przewodów i elementów (np. cewki stycznika, styków, przewodów)."

Źródła:

  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Omomierz - dostęp 2026-03-01
  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Multimetr - dostęp 2026-03-01
  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Watomierz - dostęp 2026-03-01

Materiały:

  • Podręczniki/kompendia z podstaw elektrotechniki: pomiary rezystancji i ciągłości obwodu
  • Instrukcje obsługi multimetrów: tryb omomierza i test ciągłości (brzęczyk)
  • Materiały dydaktyczne o stycznikach: budowa, cewka, tory główne i pomocnicze, typowe uszkodzenia

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego