KWALIFIKACJA BUD22 - STYCZEŃ 2024

PYTANIE NR 4.
Jaki rodzaj melioracji jest zalecany do zastosowania przy zagospodarowaniu i rekultywacji nieużytków oraz terenów zdewastowanych przez przemysł?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Fitomelioracje to melioracje biologiczne wykorzystujące rośliny do poprawy gleb zdegradowanych: stabilizują podłoże, zwiększają zawartość materii organicznej i mogą ograniczać mobilność zanieczyszczeń. Dlatego są zalecane w rekultywacji terenów poprzemysłowych i nieużytków, a nie melioracje wodne.

Pełne wyjaśnienie:

W rekultywacji nieużytków oraz terenów zdewastowanych przez przemysł kluczowy jest dobór metody, która poprawia właściwości zdegradowanej gleby i stopniowo przywraca jej funkcje. Taką rolę spełniają fitomelioracje, czyli melioracje biologiczne oparte na wykorzystaniu roślin.

Odpowiedź "Fitomelioracje." jest poprawna, ponieważ rośliny mogą:

  • stabilizować podłoże i ograniczać erozję (efekt fitostabilizacji),
  • poprawiać strukturę gleby przez rozwój systemu korzeniowego,
  • wzbogacać glebę w materię organiczną,
  • wiązać lub pobierać część zanieczyszczeń (mechanizmy fitoremediacyjne).

Pozostałe odpowiedzi nie pasują do celu pytania:

  • "Odwadnianie." to melioracja wodna. Sama regulacja stosunków wodnych nie jest typową, podstawową metodą biologicznej rekultywacji terenów poprzemysłowych i nie rozwiązuje problemu degradacji/ skażenia gleby.
  • "Agromelioracje." są pojęciem szerokim, odnoszącym się do zabiegów poprawiających warunki produkcji rolniczej. W kontekście terenów zdegradowanych przez przemysł potrzebny jest termin bardziej precyzyjny, wskazujący wykorzystanie roślin jako narzędzia rekultywacji.
  • "Nawadnianie." również należy do melioracji wodnych i dotyczy dostarczania wody. Może być elementem gospodarki wodnej, ale nie jest typową odpowiedzią na problem degradacji gleby i rekultywacji poprzemysłowej.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści pojawia się rekultywacja terenów zdewastowanych, szukaj metod biologicznych (roślinnych), a nie wyłącznie wodnych.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Fitomelioracje to melioracje biologiczne, w których wykorzystuje się rośliny do poprawy gleb zdegradowanych. Rośliny stabilizują podłoże, poprawiają strukturę i zwiększają ilość materii organicznej, a w niektórych przypadkach ograniczają mobilność zanieczyszczeń.
Są zalecane, bo działają bezpośrednio na problem zdegradowanej gleby: ograniczają erozję, wspierają odbudowę próchnicy i poprawiają warunki siedliskowe. To typowa ścieżka biologicznej rekultywacji, szczególnie gdy celem jest stopniowe przywrócenie funkcji przyrodniczych terenu.
Agromelioracje to szerokie pojęcie obejmujące zabiegi poprawiające warunki dla produkcji rolniczej. Fitomelioracje są pojęciem bardziej precyzyjnym: to melioracje biologiczne oparte na roślinach, często używane w rekultywacji gleb zdegradowanych, także poprzemysłowych.
Odwadnianie to melioracja wodna, czyli regulacja nadmiaru wody w gruncie. Może być elementem zagospodarowania terenu, ale samo w sobie nie jest podstawową metodą biologicznej rekultywacji gleb zdegradowanych przez przemysł, bo nie odbudowuje struktury i żyzności gleby.
Nawadnianie dostarcza wodę, ale nie usuwa przyczyn degradacji (np. słaba struktura, brak próchnicy, skażenia). W rekultywacji poprzemysłowej ważniejsze są metody poprawy właściwości gleby, m.in. wprowadzanie roślinności (fitomelioracje), a gospodarka wodna bywa tylko wsparciem.
W trakcie fitomelioracji system korzeniowy spulchnia i stabilizuje glebę, a obumarła biomasa zwiększa zawartość materii organicznej. Rośliny mogą też wiązać zanieczyszczenia w strefie korzeniowej lub pobierać część z nich, zmniejszając ryzyko rozprzestrzeniania.
Zwykle wtedy, gdy w treści jest mowa o rekultywacji, zagospodarowaniu nieużytków, terenów zdegradowanych lub poprzemysłowych oraz o poprawie gleby. Takie sformułowania sugerują metody biologiczne z użyciem roślin, a nie wyłącznie zabiegi wodne typu nawadnianie.
Najczęstszy błąd to utożsamianie melioracji tylko z wodą i wybieranie "odwadniania" lub "nawadniania". Drugi błąd to wybór zbyt ogólnego terminu "agromelioracje" bez dopasowania do kontekstu rekultywacji poprzemysłowej, gdzie liczy się metoda roślinna.
Dobiera się gatunki odporne na warunki siedliskowe (ubogie podłoże, możliwe skażenia) i dobrze stabilizujące grunt. W praktyce często zaczyna się od roślin pionierskich (np. traw i roślin motylkowych), które poprawiają strukturę i przygotowują teren pod dalsze etapy zagospodarowania.
Warto zapamiętać prostą regułę: rekultywacja + gleba zdegradowana często wskazuje na melioracje biologiczne, czyli fitomelioracje. To odpowiedź typowa, gdy problemem jest degradacja struktury i jakości gleby, a celem jest jej stopniowa poprawa przez rośliny.
info

Statystycznie 47% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Eksperci podkreślają: "Dlatego są zalecane w rekultywacji terenów poprzemysłowych i nieużytków, a nie melioracje wodne."

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z rekultywacji terenów zdegradowanych (działy: metody biologiczne, fitoremediacja)
  • Materiały dydaktyczne z melioracji i inżynierii środowiska (podział i zastosowania melioracji)
  • Notatki/opracowania dotyczące fitostabilizacji i fitoremediacji jako metod praktycznych

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego