KWALIFIKACJA BPO1 - STYCZEŃ 2011

PYTANIE NR 10.
Jakie działanie prewencyjne należy podjąć, aby zmniejszyć prawdopodobieństwo rozerwania tarczy szlifierskiej?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Działaniem, które realnie zmniejsza ryzyko rozerwania tarczy, są oględziny przed użyciem: pozwalają wykryć pęknięcia, wyszczerbienia lub inne uszkodzenia oraz nieprawidłowy stan osprzętu.
Szkolenia i ŚOI poprawiają bezpieczeństwo ogólne, ale nie zapobiegają samej awarii tarczy.

Pełne wyjaśnienie:

"Rozerwanie tarczy szlifierskiej" jest zdarzeniem wynikającym najczęściej z wad lub uszkodzeń tarczy (np. pęknięć, wyszczerbień, rozwarstwień), nieprawidłowego użytkowania albo niewłaściwego doboru/montażu. Pytanie dotyczy działania prewencyjnego, czyli takiego, które zmniejsza prawdopodobieństwo samego rozerwania, a nie tylko ogranicza skutki urazu.

Odpowiedź "Dokonywać oględzin tarczy przed uruchomieniem szlifierki." jest właściwa, ponieważ kontrola wizualna przed każdym użyciem pozwala wyeliminować z pracy tarcze z widocznymi defektami i nie dopuszczać do użycia osprzętu, który może ulec zniszczeniu podczas obrotu. To jest prewencja przyczynowa: usuwamy zagrożenie u źródła (wadliwa tarcza), zanim narzędzie zostanie uruchomione.

"Przeprowadzać szkolenia pracowników." to działanie organizacyjne, które jest ważne, ale w tej formie nie jest najbardziej bezpośrednią odpowiedzią na pytanie o zmniejszenie prawdopodobieństwa rozerwania. Szkolenie może poprawić praktykę doboru i użytkowania, jednak samo "prowadzenie szkoleń" nie zastępuje kontroli konkretnej tarczy przed uruchomieniem.

"Pracować w hełmie ochronnym." oraz "Stosować przyłbice ochronne." to środki ochrony indywidualnej, które chronią przed urazami głowy i twarzy/oczu, czyli ograniczają skutki odprysków, ale nie redukują bezpośrednio prawdopodobieństwa, że tarcza pęknie lub się rozerwie. To klasyczna różnica między ochroną a prewencją: ŚOI są ostatnią barierą, a pytanie sprawdza rozumienie działań zapobiegających awarii.

W praktyce BHP warto łączyć te podejścia: kontrola tarczy (prewencja), prawidłowy dobór i montaż (prewencja), osłony i procedury pracy (prewencja) oraz ŚOI (ochrona skutków). W tym zadaniu jednak tylko oględziny przed uruchomieniem odpowiadają wprost na wymagany cel: zmniejszyć prawdopodobieństwo rozerwania.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najczęściej są to uszkodzenia tarczy (pęknięcia, wyszczerbienia), nieprawidłowy dobór tarczy do materiału lub maszyny, błędy montażu oraz praca w nieodpowiednich warunkach. Dlatego kluczowe są kontrole przed użyciem i stosowanie tarcz zgodnie z instrukcją producenta.
Sprawdź, czy tarcza nie ma pęknięć, wyszczerbień, odspojeń, śladów uderzeń i czy jest sucha oraz czysta. Oceń też, czy tarcza jest prawidłowo osadzona i czy nie ma widocznych deformacji. Uszkodzoną tarczę należy natychmiast wycofać z użytkowania.
Szkolenie jest ważne, ale pytanie dotyczy działania, które bezpośrednio zmniejsza prawdopodobieństwo rozerwania tarczy w danej chwili. Oględziny wykrywają konkretną wadę przed uruchomieniem. Szkolenie działa pośrednio: poprawia zachowania, ale nie zastępuje kontroli stanu osprzętu.
Nie. Przyłbica chroni twarz i oczy przed odpryskami, czyli ogranicza skutki zdarzenia. Nie wpływa na stan techniczny tarczy ani na to, czy tarcza pęknie. Aby zmniejszyć ryzyko rozerwania, trzeba kontrolować tarczę i używać jej zgodnie z przeznaczeniem.
Prewencja zmniejsza prawdopodobieństwo zdarzenia (np. kontrola, dobór, procedura, osłona, ograniczenie dostępu). ŚOI zwykle zmniejszają skutki, gdy zdarzenie już wystąpi (np. okulary, przyłbica, hełm). W treści szukaj słów "zmniejszyć prawdopodobieństwo" vs "ochrona przed".
Gdy podczas oględzin widoczne są pęknięcia, wyszczerbienia, rozwarstwienia, ślady uderzeń lub inne uszkodzenia. Także wtedy, gdy tarcza była niewłaściwie przechowywana albo budzi wątpliwości co do stanu. Zasada BHP: w razie wątpliwości nie używaj i wymień na sprawną.
Częsty błąd to wybór ŚOI jako "najbardziej BHP-owej" odpowiedzi, nawet gdy pytanie dotyczy prewencji awarii. Drugi błąd to nieuwzględnienie słów "prawdopodobieństwo/ryzyko" i skupienie się na ochronie skutków. Warto zawsze sprawdzić, czy działanie wpływa na przyczynę zagrożenia.
Zależy od oceny ryzyka i organizacji pracy, ale hełm jest środkiem ochronnym głowy i może być wymagany, gdy istnieje ryzyko uderzenia lub spadania przedmiotów. W kontekście tarczy: hełm nie zapobiega rozerwaniu, ale może ograniczyć urazy. O doborze decydują zagrożenia na stanowisku.
Pomaga prawidłowy dobór tarczy do szlifierki i materiału, poprawny montaż, stosowanie osłon, praca zgodnie z instrukcją oraz utrzymywanie porządku na stanowisku. W praktyce BHP łączy się działania techniczne i organizacyjne, ale w pytaniu egzaminacyjnym zwykle szuka się najbardziej bezpośredniej prewencji.
Ucz się schematu: zagrożenie → przyczyna → prewencja (techniczna/organizacyjna) → ŚOI. Ćwicz rozróżnianie odpowiedzi, które eliminują przyczynę (kontrola, osłona, procedura), od tych, które tylko chronią przed skutkami (okulary, przyłbica, hełm). Pomaga też czytanie instrukcji producentów.
info

Około 60% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Źródła:

  • HSE (UK), "Abrasive wheels" – guidance on safe use and inspection of abrasive wheels, https://www.hse.gov.uk/work-equipment-machinery/abrasive-wheels.htm (dostęp 2026-02-27)
  • OSHA, "Abrasive Wheel Machinery" (wymagania i zasady bezpiecznej eksploatacji), https://www.osha.gov/abrasive-wheel-equipment (dostęp 2026-02-27)
  • 3M, "Abrasive Safety / Cut-Off Wheel Safety" (materiały producenta dot. bezpiecznego użycia i kontroli tarcz), https://www.3m.com/3M/en_US/worker-health-safety-us/abrasives/safety/ (dostęp 2026-02-27)

Materiały:

  • Instrukcje obsługi i karty bezpieczeństwa producentów szlifierek oraz tarcz/ściernic (sekcje: bezpieczeństwo i kontrola osprzętu)
  • Materiały szkoleniowe BHP dotyczące narzędzi ręcznych z napędem elektrycznym (szlifierki)
  • Poradniki inspekcyjne/bezpieczeństwa pracy z tarczami ściernymi (materiały instytucji nadzoru lub organizacji BHP)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego