KWALIFIKACJA PGF8 - CZERWIEC 2019 (test 2)

PYTANIE NR 34.
Jakie minimalne natężenie światła należy zapewnić na stanowisku pracy przewidzianym dla prac związanych z obsługą komputera?
Ilustracja przedstawia tabelę związaną z wymaganiami dotyczącymi natężenia oświetlenia w różnych miejscach pracy.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Natężenie oświetlenia na stanowisku pracy przy obsłudze komputera powinno zapewniać komfort widzenia i ograniczać zmęczenie wzroku. W praktyce dla pracy biurowej przy monitorze jako minimalny poziom przyjmuje się 500 lx na płaszczyźnie pracy, aby czytelnie widzieć ekran i dokumenty bez nadmiernego wysiłku.

Pełne wyjaśnienie:

Natężenie oświetlenia (w luksach, lx) opisuje, ile światła dociera do danej powierzchni. Na stanowisku pracy przy obsłudze komputera światło musi umożliwiać jednocześnie wygodne patrzenie na ekran oraz pracę z dokumentami na biurku. Zbyt niskie oświetlenie powoduje większy wysiłek wzroku, szybsze zmęczenie, bóle głowy i spadek koncentracji, co realnie pogarsza jakość pracy.

Wartość 500 lx jest typowo wskazywana jako minimalny poziom natężenia dla pracy biurowej i zadań wzrokowych o umiarkowanej dokładności. Taki poziom pomaga zachować dobrą czytelność materiałów, a jednocześnie nie oznacza "jak najwięcej światła" – w praktyce równie ważne jest ograniczanie olśnienia i odbić na ekranie (np. od opraw sufitowych lub okien).

Dlaczego pozostałe wartości są nieprawidłowe?

  • 300 lx bywa spotykane jako poziom dla mniej wymagających zadań lub niektórych przestrzeni ogólnych, ale dla pracy przy komputerze i dokumentach często jest zbyt niskie i sprzyja zmęczeniu wzroku.
  • 200 lx jest charakterystyczne raczej dla obszarów o mniejszych wymaganiach wzrokowych (np. komunikacja, proste czynności), więc przy stanowisku komputerowym zwykle nie spełnia minimalnego komfortu widzenia.
  • 750 lx to poziom wyższy niż minimalny; może występować w miejscach wymagających większej precyzji lub jako wzmocnienie oświetleniem miejscowym. Nie jest jednak "minimalnym" wymaganiem i może zwiększać ryzyko olśnienia, jeśli źle dobrane lub źle ustawione.

Wskazówka egzaminacyjna: zapamiętaj, że praca biurowa/komputerowa jest kojarzona z progiem 500 lx, a niższe wartości (200–300 lx) dotyczą zwykle zadań mniej wymagających wzrokowo. Zawsze myśl o "płaszczyźnie pracy" (blat) i o komforcie widzenia, nie tylko o samej liczbie luksów.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Luks (lx) to jednostka natężenia oświetlenia, czyli ilości światła padającego na powierzchnię. W praktyce mierzy się go na blacie biurka (płaszczyźnie pracy). Im wyższy wynik, tym jaśniej, ale liczy się też równomierność i brak olśnienia.
W typowych wymaganiach dla pracy biurowej przy komputerze przyjmuje się 500 lx jako minimalny poziom na płaszczyźnie pracy. Ma to zapewnić czytelność dokumentów i komfort widzenia przy dłuższej pracy, bez nadmiernego wysiłku wzroku.
300 lx może wystarczać dla mniej wymagających czynności, ale przy pracy z tekstem, grafiką i dokumentami na biurku często jest zbyt niskie. Skutkiem jest większe zmęczenie oczu i spadek koncentracji. W biurach częściej wymaga się wyższego poziomu.
Nie zawsze. Zbyt wysokie natężenie, zwłaszcza przy źle ustawionych oprawach, może powodować olśnienie i odbicia na ekranie, co paradoksalnie pogarsza komfort. Liczy się dobranie poziomu do zadania, równomierność i odpowiednie ustawienie stanowiska.
Używa się luksomierza, a pomiar wykonuje się na wysokości i w miejscu wykonywania pracy, zwykle na blacie biurka. Warto wykonać kilka pomiarów w różnych punktach, bo liczy się też równomierność oświetlenia, nie tylko jedna wartość.
Monitor najlepiej ustawić bokiem do okna, a oprawy tak, by nie odbijały się w ekranie. Pomagają też rolety oraz matowa powierzchnia monitora. Odbicia zwiększają zmęczenie wzroku nawet wtedy, gdy natężenie oświetlenia jest "prawidłowe".
Najczęściej myli się poziomy dla różnych pomieszczeń (np. korytarz vs biuro) albo wybiera najwyższą wartość, zakładając, że "jaśniej = lepiej". Drugi błąd to nieuwzględnianie, że pytanie dotyczy wartości minimalnej, a nie zalecanej lub maksymalnej.
Przy pracy z kolorem i detalem złe oświetlenie męczy wzrok i utrudnia ocenę projektu. Odpowiednie natężenie na stanowisku ogranicza zmęczenie oraz poprawia czytelność wydruków próbnych i dokumentów. Równie ważne jest ograniczenie olśnienia i stabilne warunki.
Oświetlenie miejscowe stosuje się, gdy trzeba doświetlić dokumenty lub fragment blatu (np. korekta wydruku, szkice), a oświetlenie ogólne jest zbyt słabe lub nierównomierne. Ważne, by lampka nie świeciła w oczy i nie powodowała odbić na monitorze.
Słowo "minimalne" oznacza dolną granicę, poniżej której warunki uznaje się za niewystarczające. W praktyce zalecenia mogą być wyższe (np. przy pracy precyzyjnej), ale na egzaminie trzeba trzymać się tego, czy pytanie dotyczy minimum, czy komfortu/zalecenia.
info

Około 64% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Eksperci podkreślają: "Natężenie oświetlenia na stanowisku pracy przy obsłudze komputera powinno zapewniać komfort widzenia i ograniczać zmęczenie wzroku."

Źródła:

  • PN-EN 12464-1, "Światło i oświetlenie. Oświetlenie miejsc pracy. Część 1: Miejsca pracy we wnętrzach" (wskazuje wymagania dla zadań wzrokowych i stanowisk pracy)

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z BHP i ergonomii stanowiska komputerowego (podręczniki szkolne dla kształcenia zawodowego)
  • Normy i wytyczne dotyczące oświetlenia miejsc pracy (lektura wstępu, definicji i tabel wymagań)
  • Instrukcje producentów opraw i mierników (luksomierzy) dotyczące prawidłowego pomiaru na płaszczyźnie pracy

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego