W praktyce wykonania i kontroli części maszyn najważniejsze jest rozróżnienie między tym, co zadano na rysunku, a tym, co uzyskano po wykonaniu i pomiarze. Dopuszczalne błędy wykonania nie są opisywane jednym "wymiarem pomiarowym", tylko zakresem wartości, w którym detal nadal jest uznawany za zgodny ze specyfikacją.
Poprawne jest: "Graniczne." Ponieważ wymiary graniczne (dolny i górny) wyznaczają dopuszczalny przedział wymiaru. Jeżeli zmierzony wymiar rzeczywisty mieści się między granicą dolną a granicą górną, element spełnia wymagania wymiarowe.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi nie pasują:
- "Nominalne." Wymiar nominalny to wartość podstawowa/odniesienia podawana na rysunku. Sam w sobie nie informuje, jak duże odchylenie jest jeszcze dopuszczalne (dopiero tolerancja lub granice to określają).
- "Rzeczywiste." Wymiar rzeczywisty jest wynikiem pomiaru wykonanego detalu. To wartość "jak jest", a nie "jak może być". Nie definiuje dopuszczalnych błędów, tylko służy do sprawdzenia zgodności z granicami.
- "Jednostronne." Określenie "jednostronne" dotyczy sposobu zapisu tolerancji/odchyłek (np. tylko w plusie albo tylko w minusie), a nie rodzaju "wymiarów" opisujących dopuszczalne błędy. Nawet przy tolerancji jednostronnej nadal operuje się granicami dopuszczalnymi.
Wskazówka egzaminacyjna: jeśli pytanie dotyczy "dopuszczalnych błędów" lub "zakresu akceptacji", szukaj pojęć związanych z granicami i tolerancją, a nie z wartością nominalną czy pojedynczym wynikiem pomiaru.
