KWALIFIKACJA EKA5 - STYCZEŃ 2014

PYTANIE NR 2.
Jan Kowalski w okresie urlopu podjął zatrudnienie w firmie zajmującej się świadczeniem usług remontowych. Przedmiotem umowy jest wykonanie mebli według autorskiego projektu Zgodnie z Kodeksem cywilnym praca powinna zostać potwierdzona umową
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Umowa o dzieło jest właściwa, gdy przedmiotem współpracy jest osiągnięcie oznaczonego rezultatu, np. wykonanie mebli według autorskiego projektu. W umowie o pracę kluczowe jest wykonywanie pracy w podporządkowaniu pracodawcy, a "okres próbny" i "czas określony" to jedynie odmiany umowy o pracę.

Pełne wyjaśnienie:

W opisanej sytuacji przedmiotem umowy jest wykonanie mebli według autorskiego projektu. Taki opis wskazuje na zobowiązanie do osiągnięcia konkretnego, sprawdzalnego efektu (rezultatu), a nie na sam fakt wykonywania czynności przez określony czas. Dlatego właściwym typem kontraktu – na gruncie prawa cywilnego – jest umowa o dzieło.

Dlaczego nie "umowa o pracę"?
Umowa o pracę dotyczy wykonywania pracy w ramach stosunku pracy, zwykle w warunkach podporządkowania (kierownictwo pracodawcy, miejsce i czas pracy, stała organizacja pracy). Samo stwierdzenie, że ktoś "podjął zatrudnienie w firmie", nie przesądza jeszcze o umowie o pracę. Decydujące są cechy współpracy. W tym zadaniu akcent położono na wykonanie konkretnego przedmiotu (mebli) zgodnie z projektem – czyli na rezultat.

Dlaczego nie "na okres próbny" i nie "na czas określony"?
"Na okres próbny" oraz "na czas określony" nie są odrębnymi rodzajami umów cywilnoprawnych, tylko określeniami rodzajów/odmian umowy o pracę (sposobu ukształtowania czasu trwania stosunku pracy). Nie pasują więc do sytuacji, w której pytanie odwołuje się do Kodeksu cywilnego i do wykonania oznaczonego dzieła.

Jak rozpoznawać na egzaminie?

  • Umowa o dzieło – gdy liczy się konkretne "co ma powstać" (rezultat), który można odebrać i ocenić.
  • Umowa o pracę – gdy liczy się "jak i w jakiej organizacji praca jest wykonywana" (podporządkowanie, stałość, włączenie w strukturę pracodawcy).
  • Okres próbny / czas określony – rozważaj tylko wtedy, gdy mowa o umowie o pracę.

W konsekwencji jedyną poprawną odpowiedzią w tym zestawie jest: o dzieło.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Umowa o dzieło to umowa nastawiona na osiągnięcie konkretnego rezultatu, np. wykonanie mebla, projektu lub innego wytworu. Stosuje się ją, gdy da się wskazać efekt końcowy oraz odebrać i ocenić jego zgodność z umową.
Najważniejsze kryterium to rezultat vs. podporządkowanie. Przy dziele liczy się efekt (co ma powstać). Przy umowie o pracę liczy się wykonywanie pracy w strukturze pracodawcy (kierownictwo, czas/miejsce pracy, stała organizacja).
Bo można precyzyjnie wskazać, jaki ma być końcowy produkt (meble) i sprawdzić, czy został wykonany zgodnie z projektem oraz ustaleniami. To jest sprawdzalny rezultat, a nie tylko staranne działanie przez określony czas.
Nie. Okres próbny odnosi się do umowy o pracę jako sposób ukształtowania czasu jej trwania. Nie jest to kategoria umów cywilnoprawnych, więc nie pasuje do sytuacji opisującej wykonanie konkretnego dzieła.
"Na czas określony" oznacza, że umowa o pracę trwa do wskazanej daty lub przez określony okres. To nadal jest umowa o pracę, a nie umowa cywilnoprawna. Sama "czasowość" nie przesądza o tym, że to dzieło.
Słowa-klucze to m.in. "wykonanie", "stworzenie", "projekt", "wytwór", "rezultat", "odbiór". Jeśli z treści wynika, że strony umawiają się na powstanie konkretnej rzeczy/efektu, zwykle chodzi o dzieło.
Sam fakt "w okresie urlopu" nie determinuje rodzaju umowy. O typie kontraktu decyduje przedmiot świadczenia i sposób wykonywania pracy. Na egzaminie traktuj to jako tło sytuacyjne, a analizę oprzyj na cechach: rezultat lub podporządkowanie.
Częsty błąd to utożsamienie każdej odpłatnej pracy z etatem. Drugi błąd to ignorowanie kryterium rezultatu. W testach pomagają pytania kontrolne: "co ma powstać?" (dzieło) oraz "czy jest kierownictwo i organizacja pracy?" (etat).
W praktyce kadrowej różni się m.in. zestaw dokumentów i obowiązki ewidencyjne. Przy etacie typowe są dokumenty związane ze stosunkiem pracy i organizacją czasu pracy, a przy dziele kluczowe są zapisy o rezultacie, terminie wykonania oraz protokół/odbiór dzieła.
Ucz się na porównaniach: dzieło (rezultat), zlecenie (staranne działanie), umowa o pracę (podporządkowanie). Przerób kazusy i zaznaczaj w treści sygnały: odbiór rezultatu, kierownictwo, miejsce/czas pracy.
info

Około 62% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że umowa o dzieło jest właściwa, gdy przedmiotem współpracy jest osiągnięcie oznaczonego rezultatu, np. wykonanie mebli według autorskiego projektu.

Źródła:

  • Kodeks cywilny – przepisy dotyczące umowy o dzieło (źródło ustawowe; szczegółowe oznaczenia jednostek redakcyjnych nie zostały podane w treści zadania)
  • Kodeks pracy – podstawowe regulacje dotyczące umowy o pracę oraz rodzajów umów o pracę (okres próbny, czas określony) (źródło ustawowe; brak wskazania jednostek redakcyjnych w treści zadania)

Materiały:

  • Komentarze i opracowania do Kodeksu cywilnego (część o umowach o świadczenie usług i o dzieło)
  • Materiały dydaktyczne z kadr i płac: porównanie umów cywilnoprawnych i umowy o pracę
  • Przykładowe kazusy egzaminacyjne z kwalifikowania rodzaju umowy

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego