KWALIFIKACJA EKA5 - CZERWIEC 2008

PYTANIE NR 13.
Jednostkowy koszt własny sprzedaży wyrobu wynosi 800 zł, narzut zysku stanowi 20% ceny sprzedaży. Cena sprzedaży netto tego wyrobu wyniesie
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Jeśli zysk to 20% ceny sprzedaży, to koszt 800 zł stanowi pozostałe 80% tej ceny. Zatem 0,80 × cena = 800, więc cena = 800 / 0,80 = 1 000 zł. Odpowiedzi typu 960 zł wynikają z błędnego liczenia 20% od kosztu zamiast od ceny.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu podano: jednostkowy koszt własny sprzedaży wynosi 800 zł oraz "narzut zysku stanowi 20% ceny sprzedaży". To oznacza, że zysk (Z) jest liczony jako część ceny sprzedaży (C), a nie jako procent kosztu.

Skoro zysk to 20% ceny, to:

  • Z = 0,20 × C
  • Koszt = C − Z = C − 0,20C = 0,80C

Podstawiamy koszt 800 zł:

0,80C = 800, więc C = 800 / 0,80 = 1 000 zł. To jest cena sprzedaży netto.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • 960 zł – typowy błąd polega na potraktowaniu 20% jako narzutu od kosztu (800 + 20% × 800 = 960). To nie odpowiada treści, bo procent miał być od ceny, nie od kosztu.
  • 160 zł – to samo 20% z 800 zł (0,20 × 800), czyli tylko kwota zysku przy błędnej podstawie. Pytanie dotyczy ceny, nie samego zysku.
  • 1 200 zł – wynik odpowiadałby sytuacji, gdyby 800 zł było 80% i błędnie doliczono 50% lub gdyby pomylono relacje i przyjęto, że cena to koszt + 50% kosztu; nie wynika to z danych.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdź, od jakiej podstawy liczony jest procent. Gdy procent dotyczy ceny, często najprościej użyć zależności: koszt = (1 − marża) × cena.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To znaczy, że podstawą procentu jest cena, a nie koszt. Jeśli cena to 100%, to zysk to 20% tej ceny, a koszt stanowi pozostałe 80%. W praktyce: koszt = 0,80 × cena, więc cena = koszt / 0,80.
Ustal, jaka część ceny odpowiada kosztowi: 100% − 20% = 80%. Następnie policz: cena = 800 / 0,80 = 1 000 zł. To najprostsza metoda, bo od razu korzysta z właściwej podstawy procentu.
Bo takie działanie zakłada, że 20% jest liczone od kosztu (narzut od kosztu). W tym zadaniu 20% dotyczy ceny sprzedaży, więc koszt nie jest podstawą. To bardzo częsty błąd na egzaminach z kalkulacji cen.
Marża jest liczona od ceny sprzedaży (zysk jako % ceny). Narzut bywa liczony od kosztu (zysk jako % kosztu). Zawsze czytaj, czy w treści jest "% ceny" czy "% kosztu" i dopiero potem układaj równanie.
Nie. Cena netto nie zawiera podatku VAT, a cena brutto zawiera VAT. W tym typie zadań najpierw wyznacza się cenę netto (np. z kosztu i marży), a dopiero ewentualnie dolicza VAT, jeśli zadanie o to pyta.
Jeśli marża (zysk) to 20% ceny, to koszt stanowi pozostałe 80% ceny. Można to zapamiętać jako prostą zależność: koszt = (1 − marża) × cena, gdzie marża jest wyrażona w ułamku (0,20).
Bo 160 zł to 20% z 800 zł, czyli szybkie i "ładne" obliczenie. To jednak błąd podstawy procentu: 20% ma dotyczyć ceny, a nie kosztu. Dodatkowo pytanie dotyczy ceny sprzedaży, a 160 zł nie jest ceną.
Nie zawsze, ale pomaga. Możesz użyć skrótu myślowego: jeśli marża to 20% ceny, to koszt = 80% ceny. Wtedy cena = koszt / 0,80. Równanie jest przydatne, gdy marża jest nietypowa lub gdy w treści jest kilka narzutów/rabatów.
Najczęściej: liczenie procentu od złej podstawy (od kosztu), dodawanie 20% do kosztu "z rozpędu", mylenie ceny netto z brutto oraz zaokrąglanie w trakcie obliczeń. Najlepiej najpierw ustalić, jaki procent ceny stanowi koszt.
Ćwicz zadania w dwóch wariantach: "% od ceny" i "% od kosztu". Zrób własną ściągę: marża → cena w mianowniku, narzut → koszt w mianowniku. Rozwiązuj krótkie zestawy, aż automatycznie będziesz dobierać właściwą podstawę procentu.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 43% zdających egzamin. trudne

Według specjalistów z branży: "Jeśli zysk to 20% ceny sprzedaży, to koszt 800 zł stanowi pozostałe 80% tej ceny."

Źródła:

  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Mar%C5%BCa_(ekonomia) - dostęp 2026-02-18
  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Procent - dostęp 2026-02-18

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z rachunkowości zarządczej/kalkulacji kosztów (dział: kalkulacja ceny i marża)
  • Zadania maturalne i zawodowe z obliczeń procentowych (marża, narzut, rabat)
  • Notatka własna: tabela porównawcza "narzut od kosztu" vs "marża od ceny" z przykładami

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego