KWALIFIKACJA ROL12 - TEST WIEDZY NR 4

PYTANIE NR 25.
Jednym z twoich zadań jest monitorowanie i zwalczanie chorób zakaźnych zwierząt. Która z poniższych chorób nie jest zakaźna?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Cukrzyca u psów jest chorobą niezakaźną (metaboliczno-endokrynologiczną) i nie przenosi się między zwierzętami jak infekcje. ASF i wścieklizna są chorobami zakaźnymi wywoływanymi przez wirusy, a BSE jest chorobą transmisyjną związaną z prionami, możliwą do przeniesienia w określonych warunkach.

Pełne wyjaśnienie:

Choroba zakaźna (infekcyjna) to taka, której przyczyną jest czynnik biologiczny zdolny do przeniesienia się między osobnikami (bezpośrednio lub pośrednio) i wywołania choroby. Choroba niezakaźna wynika natomiast np. z zaburzeń metabolicznych, endokrynologicznych, urazów czy wad wrodzonych i nie "szerzy się" w populacji na drodze transmisji patogenu.

"Cukrzyca u psów" jest typowym przykładem choroby niezakaźnej. Wynika z zaburzeń gospodarki insulinowej i metabolizmu glukozy; wymaga diagnostyki (m.in. oceny glikemii) oraz leczenia i monitoringu, ale nie uzasadnia wdrażania działań przeciwepidemicznych jak izolacja z powodu zakaźności.

"ASF (Afrykański Pomór Świń)" to ciężka wirusowa choroba zakaźna świń i dzików, związana z wysokim ryzykiem szerzenia w stadzie oraz przez czynniki pośrednie (materiał zakaźny, sprzęt, transport). Dlatego w praktyce kluczowe są bioasekuracja, ograniczenie kontaktów i rygor sanitarny.

"Wścieklizna" jest wirusową chorobą zakaźną ssaków, typowo przenoszoną przez ślinę (np. w wyniku pogryzienia). Z punktu widzenia technika weterynarii istotne jest rozpoznawanie ryzyka, postępowanie ostrożnościowe i znajomość roli szczepień ochronnych.

"BSE (Choroba Szalonych Krów)" jest chorobą prionową. Nie jest klasyczną infekcją wirusową/bakteryjną, ale ma charakter transmisyjny (czynnik może zostać przeniesiony w specyficznych warunkach). To bywa źródłem nieporozumień terminologicznych: część materiałów odróżnia "zakaźne" od "transmisyjnych", jednak w ujęciu egzaminacyjnym zwykle traktuje się ją jako chorobę podlegającą zwalczaniu ze względu na możliwość przeniesienia czynnika.

Podsumowanie: jedyną odpowiedzią niezakaźną jest cukrzyca, pozostałe pozycje dotyczą chorób związanych z przenoszalnym czynnikiem chorobotwórczym.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Choroba zakaźna to taka, którą wywołuje czynnik biologiczny (np. wirus, bakteria, pasożyt lub prion) zdolny do przeniesienia się między osobnikami. Kluczowe jest istnienie transmisji oraz ryzyko szerzenia w stadzie lub populacji.
Choroba zakaźna szerzy się przez przeniesienie czynnika chorobotwórczego, więc wymaga działań jak izolacja, dezynfekcja i bioasekuracja. Choroba niezakaźna (np. metaboliczna) nie przenosi się między zwierzętami i wymaga głównie diagnostyki oraz leczenia pacjenta.
Cukrzyca u psów wynika z zaburzeń gospodarki insulinowej i metabolizmu glukozy. Nie ma czynnika zakaźnego, który przenosiłby się na inne zwierzęta. Dlatego nie "wybucha" w stadzie jak infekcje, tylko dotyczy konkretnego pacjenta.
Tak, ASF jest chorobą zakaźną świń i dzików wywoływaną przez wirus. Może szerzyć się przez kontakt z materiałem zakaźnym, pośrednio przez sprzęt, transport i ludzi (wektor mechaniczny). W praktyce kluczowa jest ścisła bioasekuracja.
Wścieklizna jest bardzo groźną chorobą wirusową ssaków i stanowi ryzyko także dla ludzi (zoonoza). Najczęściej przenosi się przez ślinę, np. po pogryzieniu. Dlatego ważne są szczepienia zwierząt oraz ostrożność przy podejrzeniu ekspozycji.
BSE to choroba prionowa bydła. Wątpliwości wynikają z tego, że priony nie są wirusami ani bakteriami, ale choroba ma charakter transmisyjny (czynnik może zostać przeniesiony w określonych warunkach). W testach często klasyfikuje się ją jako podlegającą zwalczaniu ze względu na transmisję.
Typowo wdraża się izolację zwierząt, ograniczenie przemieszczania, rygor higieniczny, dezynfekcję oraz zasady bioasekuracji. Technik weterynarii pomaga w monitoringu, pobieraniu materiału do badań i organizacji działań porządkowych zgodnie z poleceniami lekarza weterynarii.
Najczęściej myli się "poważna" z "zakaźna" albo uznaje, że tylko wirusy i bakterie są zakaźne. Drugi błąd to pomijanie definicji transmisji i wybieranie odpowiedzi na podstawie skojarzeń. Pomaga szybkie sprawdzenie: czy istnieje czynnik przenoszony między osobnikami?
Izolacja jest konieczna, gdy podejrzewa się chorobę, która może przenosić się na inne zwierzęta lub ludzi (np. wścieklizna) albo gdy są objawy sugerujące infekcję o wysokiej zaraźliwości. Przy chorobach niezakaźnych izolacja zwykle ma sens tylko organizacyjnie, nie przeciwepidemicznie.
Ucz się chorób poprzez schemat: czynnik etiologiczny, drogi szerzenia, gatunki wrażliwe, typowe objawy i profilaktyka. Rób fiszki: "czy jest transmisja?" oraz "jakie są kluczowe procedury higieniczne?". To ułatwia szybkie odróżnienie zakaźnych od niezakaźnych.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 62% zdających egzamin. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że cukrzyca u psów jest chorobą niezakaźną (metaboliczno-endokrynologiczną) i nie przenosi się między zwierzętami jak infekcje.

Źródła:

  • Merck Veterinary Manual: "Diabetes Mellitus in Dogs" (opis choroby niezakaźnej), https://www.merckvetmanual.com/endocrine-system/diabetes-mellitus/diabetes-mellitus-in-dogs - accessed 2026-03-04
  • WOAH (World Organisation for Animal Health): African swine fever (ASF) – disease information, https://www.woah.org/en/disease/african-swine-fever/ - accessed 2026-03-04
  • WHO: Rabies – fact sheet (charakter zakaźny i drogi transmisji), https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/rabies - accessed 2026-03-04

Materiały:

  • Podręczniki z epizootiologii i chorób zakaźnych zwierząt dla technikum
  • Kompendia chorób psów (choroby wewnętrzne, endokrynologia)
  • Materiały informacyjne organizacji weterynaryjnych nt. ASF i wścieklizny

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego