W zadaniu podano recepturę zaprawy cementowej dla 1 m³: 400 kg cementu, 1 m³ piasku i 240 l wody. Trzeba przeliczyć te ilości na jednorazowy wsad do betoniarki o pojemności 250 l.
Kluczowy krok to ujednolicenie jednostek objętości:
- 1 m³ = 1000 l, więc 250 l = 250/1000 m³ = 0,25 m³.
To oznacza, że betoniarka mieści 0,25 porcji "jednometrowej" (czyli ćwiartkę 1 m³). Przy zachowaniu tej samej receptury wszystkie składniki przeliczamy proporcjonalnie mnożąc przez 0,25:
- Cement: 400 kg × 0,25 = 100 kg.
- Piasek: 1 m³ × 0,25 = 0,25 m³.
- Woda: 240 l × 0,25 = 60 l.
Dlatego poprawna jest odpowiedź: 100 kg cementu, 0,25 m³ piasku, 60 l wody.
Pozostałe propozycje są błędne, bo nie zachowują proporcji receptury:
- Wariant z 0,50 m³ piasku i 120 l wody odpowiadałby objętości 0,5 m³, ale cement pozostaje na poziomie 100 kg, więc proporcje składników się rozjeżdżają.
- Wariant z 200 kg cementu, 0,50 m³ piasku i 120 l wody to w praktyce przeliczenie na 0,5 m³, a nie na 0,25 m³, więc nie pasuje do pojemności 250 l.
- Wariant z 300 kg cementu, 0,70 m³ piasku i 180 l wody nie odpowiada żadnemu prostemu przeskalowaniu 1 m³ do 0,25 m³ i dodatkowo sugeruje przypadkowe wartości.
Wskazówka egzaminacyjna: najpierw zawsze zamień litry na m³ (lub odwrotnie), ustal współczynnik skali (tu 0,25), a potem przemnóż każdy składnik przez ten sam współczynnik.
