Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA SPO5 - CZERWIEC 2018



PYTANIE NR 17.
Jeżeli podopieczny leżący w łóżku zgłasza potrzebę oddania stolca, to opiekun powinien zaopatrzyć go
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Osoba leżąca, która zgłasza potrzebę oddania stolca, powinna otrzymać basen, bo jego płaski kształt i szeroki otwór umożliwiają defekację w łóżku.
Kaczka służy do oddawania moczu, a pieluchomajtki i pieluchy anatomiczne stosuje się głównie przy nietrzymaniu lub braku kontroli.

Pełne wyjaśnienie:

U podopiecznego leżącego w łóżku, który zgłasza potrzebę oddania stolca, standardowym i właściwym sprzętem jest basen. Basen ma płaską formę i szeroki otwór, dzięki czemu można go bezpiecznie umieścić pod pośladkami osoby leżącej i umożliwić defekację bez wstawania z łóżka. Jest to rozwiązanie adekwatne do sytuacji, w której podopieczny zachowuje świadomość i kontrolę nad potrzebami oraz komunikuje je opiekunowi.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • Kaczka jest przeznaczona do mikcji (oddawania moczu). Jej kształt i węższy wlot są dostosowane do tej czynności, dlatego nie zapewnia warunków do oddania stolca i może powodować zabrudzenia oraz dyskomfort.
  • Pieluchomajtki stosuje się głównie u osób z nietrzymaniem moczu i/lub stolca albo gdy podopieczny nie sygnalizuje potrzeb. U osoby, która zgłasza defekację, użycie pieluchomajtek zamiast zapewnienia basenu może niepotrzebnie obniżać komfort i poczucie godności.
  • Pieluchy anatomiczne to także wyrób chłonny wykorzystywany w nietrzymaniu i przy ograniczonej możliwości kontroli potrzeb. Nie są właściwą odpowiedzią na zgłoszoną, bieżącą potrzebę oddania stolca u osoby leżącej.

W praktyce opiekuńczej kluczowa zasada brzmi: jeśli podopieczny zgłasza potrzebę, zapewniamy właściwy sprzęt do danej czynności (basen dla stolca, kaczka dla moczu), z zachowaniem intymności, higieny i bezpieczeństwa.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co to jest basen chorego i do czego służy w opiece?
Basen chorego to naczynie sanitarne używane u osoby leżącej do oddania stolca w łóżku. Ma szeroki otwór i płaski kształt, aby można go było wsunąć pod pośladki. Stosuje się go, gdy podopieczny zgłasza potrzebę i nie powinien wstawać.
Co to jest kaczka i kiedy się jej używa?
Kaczka (urynal) służy do oddawania moczu przez osobę leżącą lub mającą trudności z dojściem do toalety. Jej kształt jest dostosowany do mikcji, dlatego nie jest właściwa do defekacji. Dobór kaczki zależy od płci i możliwości ułożenia chorego.
Jak rozróżnić, czy podać basen czy kaczkę w łóżku?
Decyduje zgłoszona potrzeba: stolec = basen, mocz = kaczka. To podstawowe rozróżnienie sprzętu sanitarnego w opiece. Warto dopytać podopiecznego, czego dokładnie potrzebuje, i dopiero wtedy przygotować właściwe naczynie.
Dlaczego nie powinno się podawać kaczki do oddania stolca?
Kaczka ma węższy otwór i inny kształt, zaprojektowany do mikcji. Przy próbie defekacji rośnie ryzyko zabrudzenia skóry i pościeli oraz dyskomfortu. Basen zapewnia stabilniejsze ułożenie i warunki anatomiczne do oddania stolca w pozycji leżącej.
Czy pieluchomajtki można stosować, gdy podopieczny zgłasza potrzebę stolca?
Zwykle nie jest to pierwsze rozwiązanie. Jeśli osoba jest świadoma i sygnalizuje potrzebę, właściwsze jest zapewnienie basenu (lub toalety, jeśli może wstać). Wyroby chłonne są typowe przy nietrzymaniu lub gdy chory nie kontroluje/nie komunikuje potrzeb.
Jakie są najczęstsze błędy uczniów przy pytaniach basen vs kaczka?
Najczęściej pojawia się automatyczne skojarzenie "naczynie w łóżku = kaczka" bez analizy, czy chodzi o mocz czy stolec. Drugi błąd to wybór wyrobów chłonnych jako "wygodnych" mimo że podopieczny zgłasza potrzebę. Na egzaminie zawsze dopasuj sprzęt do czynności.
Jak zadbać o godność i intymność przy podawaniu basenu?
Najpierw poinformuj, co będziesz robić, zapewnij osłonięcie (parawan, drzwi), ogranicz obecność osób postronnych i utrzymuj spokojną komunikację. Przygotuj podkład i środki higieny, działaj sprawnie, a po zakończeniu usuń basen, wykonaj higienę okolicy i umyj ręce.
Kiedy zamiast basenu stosuje się wyroby chłonne u osoby niesamodzielnej?
Wyroby chłonne (np. pieluchomajtki, pieluchy anatomiczne) są stosowane głównie przy nietrzymaniu moczu/stolca, zaburzeniach świadomości lub braku możliwości sygnalizowania potrzeb. Nie zastępują standardowego postępowania, gdy podopieczny komunikuje potrzebę oddania stolca.
Jakie czynniki bezpieczeństwa są ważne przy czynnościach fizjologicznych w łóżku?
Ważne są: stabilne ułożenie podopiecznego, ochrona pościeli podkładem, szybka reakcja na potrzebę, kontrola ryzyka zabrudzeń i podrażnień skóry oraz higiena rąk. Trzeba też obserwować stan chorego (np. ból, zawroty), aby nie doprowadzić do upadku lub urazu.
Jak przygotować się do egzaminu z doboru sprzętu sanitarnego dla chorego leżącego?
Ucz się schematem: najpierw rozpoznaj potrzebę (mocz/stolec), potem dobierz sprzęt (kaczka/basen), a na końcu dodaj zasady wykonania (intymność, higiena, bezpieczeństwo). Pomaga też lista kontrolna: podkład, rękawiczki, środki myjące, mycie rąk i dezynfekcja sprzętu.
info

Statystycznie 77% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnio łatwe

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne szkoły/CKZ do kwalifikacji MED.3 dotyczące czynności higienicznych i potrzeb fizjologicznych
  • Instrukcje stanowiskowe/opis procedur opiekuńczych w placówce (toaleta w łóżku, użycie basenu i kaczki)
  • Filmy instruktażowe placówek edukacyjnych (procedura podania basenu/kaczki – zasady higieny i aseptyki)
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego