Test refleksów rogówkowych Hirschberga jest prostą metodą przesiewową używaną w ortoptyce i okulistyce do wstępnej oceny ustawienia gałek ocznych. Badanie polega na oświetleniu oczu pacjenta i ocenie, gdzie na rogówce (względem źrenicy) pojawia się odblask światła. Gdy oczy są ustawione prawidłowo, refleksy są symetryczne i zwykle leżą blisko centrum.
Jak interpretować "refleks na brzegu źrenicy"?
Im dalej refleks znajduje się od centrum źrenicy w stronę obwodu, tym większa jest szacowana wielkość odchylenia. W klasycznych, orientacyjnych przeliczeniach stosowanych w nauczaniu testu Hirschberga położenie refleksu na brzegu źrenicy odpowiada w przybliżeniu około 15° kąta zeza. Jest to wartość przybliżona, a dokładny pomiar wymaga metod pryzmatycznych.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?
- 5° – sugerowałoby bardzo małe odchylenie, zwykle kojarzone z refleksami położonymi bliżej centrum źrenicy (niewielkie przesunięcie). Dla "brzegu źrenicy" jest to zbyt mała wartość.
- 30° – odpowiadałoby większemu zezowi, gdy refleks jest bardziej obwodowo (bliżej rąbka rogówki) niż sam brzeg źrenicy. Taka wartość jest zbyt duża dla wskazanego położenia.
- 45° – to bardzo duży kąt, typowy dla sytuacji, gdy odblask znajduje się bardzo obwodowo, często w okolicy rąbka rogówki lub poza typowym obszarem obserwacji w prostym teście. Dla "brzegu źrenicy" jest to zdecydowanie zawyżone.
Wskazówki egzaminacyjne
- Zapamiętaj logikę: centrum = mały kąt, brzeg źrenicy = umiarkowany, okolice rąbka rogówki = duży.
- W praktyce klinicznej wynik często odnosi się do pryzmadioptrii i bywa weryfikowany testem Krimsky’ego lub cover testem z pryzmatami, ale pytanie dotyczy właśnie przybliżenia z Hirschberga.
