KWALIFIKACJA ROL2 - STYCZEŃ 2018 (test 2)

PYTANIE NR 2.
Kąt wyprzedzenia sworznia zwrotnicy ciągnika rolniczego zaznaczony na rysunku wynosi
Ilustracja przedstawia schematyczny rysunek techniczny związany z mechaniką pojazdów rolniczych, a dokładniej z ustawieniem
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wartość kąta wyprzedzenia sworznia zwrotnicy należy odczytać bezpośrednio z rysunku, zgodnie z zaznaczonym łukiem i liniami odniesienia. Poprawny odczyt uwzględnia zarówno stopnie, jak i minuty kątowe. Z rysunku wynika wartość 3°30’, a pozostałe odpowiedzi nie odpowiadają wskazanemu oznaczeniu kąta.

Pełne wyjaśnienie:

Kąt wyprzedzenia sworznia zwrotnicy (caster) to jeden z parametrów geometrii układu kierowniczego. Na rysunkach szkoleniowych jest zwykle przedstawiany jako kąt między osią sworznia zwrotnicy a pionem (w odpowiedniej płaszczyźnie), a jego wartość odczytuje się z zaznaczonego łuku kątowego.

W tym zadaniu poprawna odpowiedź wynika z bezpośredniego odczytu: na rysunku wskazano kąt równy 3°30’. Ważne jest zwrócenie uwagi, że podano wartość w stopniach i minutach, więc nie należy jej automatycznie zaokrąglać do pełnych stopni.

Dlaczego pozostałe propozycje są błędne?

  • – to wartość "pełnostopniowa", często wybierana przy pochopnym zaokrągleniu lub gdy zdający pomija minuty. Jeśli rysunek wskazuje składową minutową, taka odpowiedź nie pasuje.
  • 6°30’ – może wynikać z odczytu innego łuku/oznaczenia na rysunku (np. pomylenia płaszczyzny lub kąta odniesionego do innej linii).
  • 11°30’ – to wartość znacznie większa; bywa skutkiem odczytu kąta dopełniającego (po "drugiej stronie" przecięcia linii) albo pomylenia, który kąt jest mierzony.

Wskazówka egzaminacyjna: najpierw ustal, jakie linie tworzą mierzony kąt (oś sworznia i linia odniesienia), a dopiero potem odczytaj wartość łuku kątowego. Sprawdź też, czy odpowiedź ma być w stopniach i minutach, bo pominięcie minut jest częstym źródłem pomyłek.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To parametr geometrii układu kierowniczego opisujący nachylenie osi sworznia zwrotnicy względem pionu (w odpowiedniej płaszczyźnie). Wpływa m.in. na stabilność jazdy na wprost i tendencję kół do samoczynnego powrotu po skręcie.
Najpierw ustal, które dwie linie tworzą kąt (oś sworznia i linia odniesienia, zwykle pion). Następnie odczytaj wartość z łuku kątowego narysowanego między tymi liniami. Zwróć uwagę, czy podano także minuty kątowe.
Minuty kątowe pozwalają podać dokładniejszą wartość kąta niż same stopnie. 30’ oznacza połowę stopnia. W zadaniach z geometrii zawieszenia i układu kierowniczego często podaje się kąty w stopniach i minutach, by uniknąć zaokrągleń.
Nieprawidłowy kąt może pogarszać stabilność jazdy, zwiększać "pływanie" przodu, utrudniać powrót kół do jazdy na wprost po skręcie oraz pośrednio wpływać na zużycie elementów układu kierowniczego. Objawy zależą od konstrukcji osi i stanu innych nastaw.
Nie. To dwa różne parametry. Wyprzedzenie dotyczy nachylenia osi sworznia w jednej płaszczyźnie (związanej z kierunkiem jazdy), a pochylenie sworznia opisuje nachylenie w innej płaszczyźnie. Na rysunkach łatwo je pomylić, jeśli nie sprawdzisz linii odniesienia.
Wyprzedzenie odnosi się do osi sworznia zwrotnicy, a pochylenie koła do płaszczyzny koła (felgi/opony). Szukaj, do której osi lub elementu poprowadzono linię i gdzie zaznaczono łuk kątowy. Zawsze identyfikuj najpierw element, potem wartość.
Najczęściej po naprawach osi przedniej, wymianie elementów zwrotnic, drążków kierowniczych lub po kolizji/uderzeniu w przeszkodę. Kontrola jest też wskazana, gdy ciągnik ściąga, ma niestabilny tor jazdy albo opony zużywają się nierównomiernie.
Typowe pomyłki to: odczyt kąta dopełniającego (po złej stronie przecięcia linii), pominięcie minut kątowych, wzięcie wartości z innego łuku na rysunku oraz założenie złej linii odniesienia (pion zamiast poziomu lub odwrotnie). Pomaga powolna identyfikacja linii.
Zwykle nie. Najczęściej sprawdzają umiejętność rozpoznania parametru i poprawnego odczytu z rysunku lub schematu. Obliczenia mogą pojawić się w innych zadaniach (np. przełożenia, prędkości, dawki), ale sama geometria w tym typie pytań to odczyt i interpretacja.
Warto przećwiczyć nazwy parametrów geometrii (zbieżność, pochylenie koła, wyprzedzenie i pochylenie sworznia) oraz sposób ich oznaczania na rysunkach. Pomagają krótkie serie zadań "odczytaj z rysunku", gdzie kluczowe jest wskazanie właściwych linii odniesienia.
info

Statystycznie 67% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Eksperci podkreślają: "Wartość kąta wyprzedzenia sworznia zwrotnicy należy odczytać bezpośrednio z rysunku, zgodnie z zaznaczonym łukiem i liniami odniesienia."

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z budowy oraz eksploatacji pojazdów i maszyn rolniczych (działy: układ kierowniczy, oś przednia, geometria kół)
  • Instrukcje obsługi i napraw ciągników (rozdziały: układ kierowniczy, dane regulacyjne geometrii – jeśli dostępne dla danego modelu)
  • Materiały szkolne z czytania rysunku technicznego i oznaczania kątów

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego