KWALIFIKACJA EKA3 - CZERWIEC 2021

PYTANIE NR 15.
Klasyfikację dokumentacji aktowej przeprowadza się w oparciu
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Klasyfikację dokumentacji aktowej prowadzi się na podstawie jednolitego rzeczowego wykazu akt, bo to on porządkuje dokumenty według haseł i symboli rzeczowych. Regulamin organizacyjny, preliminarz budżetowy ani wykaz symboli komórek nie służą do nadawania klas rzeczowych dokumentacji.

Pełne wyjaśnienie:

Klasyfikacja dokumentacji aktowej polega na przyporządkowaniu dokumentów do odpowiednich klas rzeczowych (grup tematycznych) oraz nadaniu im właściwych symboli klasyfikacyjnych. W praktyce kancelaryjnej narzędziem, które porządkuje dokumentację według spraw i tematów oraz zapewnia jednolite zasady oznaczania, jest jednolity rzeczowy wykaz akt. To w nim znajdują się hasła klasyfikacyjne i symbole, które stosuje się podczas zakładania spraw, znakowania teczek oraz prowadzenia akt.

Odpowiedź "o jednolity rzeczowy wykaz akt." jest poprawna, ponieważ JRWA jest z definicji podstawą klasyfikowania dokumentacji w jednostce: wskazuje, do jakiej klasy rzeczowej należy zaliczyć daną sprawę i jakim symbolem ją oznaczyć.

Pozostałe propozycje nie są właściwą podstawą klasyfikacji:

  • "o regulamin organizacyjny." – reguluje organizację i funkcjonowanie jednostki, role i zadania, ale nie zastępuje narzędzia rzeczowego porządkowania dokumentacji.
  • "o preliminarz budżetowy." – dotyczy planowania finansowego, może generować dokumenty, ale nie stanowi schematu klasyfikacyjnego akt.
  • "o wykaz symboli komórek organizacyjnych." – odnosi się do struktury organizacyjnej (kto wytworzył dokument), a nie do układu rzeczowego (o czym jest sprawa). Może być pomocny przy znakowaniu, ale nie jest narzędziem klasyfikacji rzeczowej.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w pytaniu pojawia się słowo "klasyfikacja" dokumentacji, najczęściej chodzi o układ rzeczowy (tematyczny) i narzędzie typu wykaz akt. Gdy mowa o strukturze organizacyjnej, częściej chodzi o symbole komórek, a nie o klasyfikację rzeczową.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
JRWA to uporządkowany spis klas rzeczowych (haseł) i symboli, według których grupuje się dokumentację w jednostce. Umożliwia jednolite oznaczanie spraw i teczek oraz porządkowanie akt według tematu, a nie według osób czy komórek organizacyjnych.
JRWA pomaga poprawnie klasyfikować dokumenty, czyli przypisywać je do właściwych haseł i symboli. Dzięki temu łatwiej prowadzić sprawy, kompletować teczki, sporządzać spisy zdawczo-odbiorcze i później wyszukiwać akta w archiwum zakładowym.
Regulamin organizacyjny opisuje strukturę i zasady działania jednostki (np. zadania komórek), ale nie zawiera rzeczowego układu tematów i symboli do grupowania dokumentacji. Klasyfikacja wymaga narzędzia opartego na sprawach/tematach, czyli wykazu akt.
Klasyfikacja to przyporządkowanie dokumentów do odpowiedniej klasy rzeczowej (tematu) oraz nadanie symbolu zgodnego z przyjętym wykazem. To krok potrzebny do prawidłowego znakowania spraw, układania akt w teczkach i zachowania jednolitości w całej jednostce.
JRWA porządkuje dokumenty według treści i tematu spraw (układ rzeczowy). Wykaz komórek organizacyjnych dotyczy struktury jednostki (kto wytwarza dokumenty). To inne kryteria: "o czym jest dokument" vs "gdzie powstał". Do klasyfikacji używa się JRWA.
Symbol z JRWA nadaje się przy zakładaniu sprawy i prowadzeniu dokumentacji, aby od początku przypisać ją do właściwej klasy rzeczowej. Ułatwia to kompletowanie akt, przekazywanie do archiwum zakładowego oraz późniejsze wyszukiwanie dokumentów po temacie.
Nie. Preliminarz budżetowy jest dokumentem finansowym służącym planowaniu wydatków, a nie narzędziem porządkowania całej dokumentacji. Może generować akta (np. plan finansowy), ale klasyfikację tych akt wykonuje się według JRWA, nie według preliminarza.
Częsty błąd to mylenie dokumentów "organizacyjnych" z narzędziami klasyfikacji, bo brzmią formalnie. Inny błąd to utożsamianie każdego "wykazu" z JRWA bez sprawdzenia, czy dotyczy tematów spraw, czy tylko struktury organizacyjnej.
Klasyfikacja rzeczowa porządkuje akta według treści, co ułatwia kompletowanie teczek i odnajdywanie dokumentów po temacie. W archiwum zakładowym przekłada się to na lepszą kontrolę zasobu, sprawniejsze udostępnianie akt oraz mniejsze ryzyko błędnego włączenia dokumentów.
Warto przećwiczyć przypisywanie przykładowych pism do klas JRWA: wybrać hasło, symbol i uzasadnić wybór. Pomaga też rozróżnianie: dokumenty o strukturze jednostki (komórki) vs narzędzia układu rzeczowego (wykaz akt). Na egzaminie szukaj słów "klasyfikacja" i "wykaz akt".
info

Około 68% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Klasyfikację dokumentacji aktowej prowadzi się na podstawie jednolitego rzeczowego wykazu akt, bo to on porządkuje dokumenty według haseł i symboli rzeczowych."

Materiały:

  • Materiały szkoleniowe z kancelarii i archiwum zakładowego dotyczące JRWA
  • Przykładowe JRWA stosowane w jednostkach organizacyjnych (do ćwiczeń klasyfikacji)
  • Notatki/opracowania z zakresu klasyfikacji i kwalifikacji dokumentacji (archiwistyka praktyczna)

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego