KWALIFIKACJA EKA2 - STYCZEŃ 2016

PYTANIE NR 8.
Komórki organizacyjne przekazują dokumentację spraw zakończonych do archiwum zakładowego na podstawie
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Podstawą przekazywania do archiwum zakładowego dokumentacji spraw zakończonych są zasady określone w instrukcji kancelaryjnej, czyli w dokumencie normującym postępowanie z aktami w jednostce. Spisy (np. zdawczo-odbiorcze) mają charakter ewidencyjny i służą udokumentowaniu przekazania, a nie stanowią "podstawy" procedury.

Pełne wyjaśnienie:

W archiwistyce zakładowej trzeba odróżniać dwa poziomy dokumentów: akty normatywne/organizacyjne oraz dokumenty ewidencyjne. Pytanie używa sformułowania "przekazują … na podstawie", co wskazuje na podstawę organizacyjną, czyli dokument, który określa reguły postępowania z dokumentacją w jednostce.

Odpowiedź "instrukcji kancelaryjnej" jest poprawna, ponieważ instrukcja kancelaryjna opisuje m.in. sposób postępowania z dokumentacją, jej porządkowanie, kompletowanie oraz zasady przekazywania dokumentacji spraw zakończonych do archiwum zakładowego. To ona tworzy ramy procedury: kto przekazuje, kiedy, w jakiej postaci i z jaką ewidencją.

Dlaczego pozostałe propozycje nie pasują do sformułowania pytania?

  • "spisu z natury" dotyczy inwentaryzacji składników majątkowych. Jest związany z ustalaniem stanu faktycznego (np. wyposażenia), a nie z przekazywaniem akt jako dokumentacji spraw.
  • "spisu zdawczo-odbiorczego" to typowy dokument ewidencyjny, który może towarzyszyć przekazaniu akt i opisuje, co faktycznie przekazano. Jednak sam spis nie jest "podstawą" procedury, tylko jej potwierdzeniem i elementem ewidencji.
  • "instrukcji inwentaryzacyjnej" odnosi się do zasad przeprowadzania inwentaryzacji (np. środków trwałych). Nie reguluje obiegu dokumentacji kancelaryjnej ani przekazywania akt do archiwum zakładowego.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w pytaniu pojawia się "na podstawie", często chodzi o dokument regulujący zasady (instrukcja, procedura, regulamin). Gdy pytanie dotyczy "na jakim dokumencie przekazania" lub "jakim wykazem", wtedy zwykle chodzi o spis/wykaz o charakterze ewidencyjnym.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Instrukcja kancelaryjna to dokument organizacyjny opisujący zasady obiegu dokumentów i postępowania z aktami w jednostce. Określa m.in. rejestrowanie spraw, znakowanie, zakładanie teczek, porządkowanie dokumentacji oraz reguły przekazywania akt zakończonych do archiwum zakładowego.
Ponieważ instrukcja kancelaryjna jest "podstawą" organizacyjną: wskazuje, kto i w jakim trybie przekazuje akta, jak mają być uporządkowane, jakie opisy muszą mieć teczki i jakie czynności ewidencyjne należy wykonać. Bez tych zasad przekazanie byłoby niejednolite i trudne do kontroli.
Spis zdawczo-odbiorczy to dokument ewidencyjny opisujący, jakie teczki/akta zostały przekazane z komórki organizacyjnej do archiwum zakładowego. Ułatwia kontrolę kompletności i identyfikację przekazanych jednostek archiwalnych. Zwykle jest załącznikiem do czynności przekazania.
Podstawa przekazania to dokument ustalający zasady (np. instrukcja/procedura) i odpowiada na pytanie "jak postępować". Dokument ewidencyjny (np. spis) odpowiada na pytanie "co konkretnie przekazano". Na egzaminie zwracaj uwagę na zwrot "na podstawie" vs "na jakim dokumencie spisano".
Spis z natury jest związany przede wszystkim z inwentaryzacją składników majątku (ustalaniem stanu faktycznego wyposażenia, materiałów itp.). W pracy archiwum zakładowego kluczowe są ewidencje akt i spisy przekazań, a nie dokumenty inwentaryzacyjne dotyczące majątku.
Instrukcję inwentaryzacyjną stosuje się podczas planowania i prowadzenia inwentaryzacji (np. środków trwałych, zapasów). Określa metody, terminy i odpowiedzialności związane z liczeniem majątku. Nie jest to dokument regulujący obieg akt i przekazywanie dokumentacji spraw do archiwum zakładowego.
Najczęściej są to dokumenty ewidencyjne i identyfikacyjne: spisy przekazywanych teczek, potwierdzenia odbioru oraz opisy jednostek aktowych. Ich dokładny zakres zależy od zasad przyjętych w danej jednostce. W nauce do egzaminu rozdzielaj "zasady w instrukcji" od "spisów jako dowodu przekazania".
To częsty błąd, bo spis zdawczo-odbiorczy jest najbardziej "widocznym" dokumentem przy przekazaniu, więc działa heurystyka skojarzeń. Jednak pytanie o "podstawę" dotyczy reguł postępowania (instrukcji), a nie samej listy przekazywanych teczek. Pomaga czytanie polecenia słowo po słowie.
To akta dotyczące spraw, które zostały już ostatecznie załatwione w komórce organizacyjnej i nie są dalej prowadzone. Po zamknięciu sprawy dokumentacja powinna zostać uporządkowana i przygotowana do przekazania, aby archiwum zakładowe mogło ją ewidencjonować, przechowywać i udostępniać według ustalonych zasad.
Ucz się w parach pojęć: instrukcja/procedura (zasady) oraz spis/wykaz (ewidencja). Rozwiązuj testy z rozróżnianiem dokumentów kancelaryjnych, archiwalnych i inwentaryzacyjnych. Na arkuszu egzaminacyjnym szukaj słów-kluczy: "na podstawie", "zgodnie z", "w jakim dokumencie wykazuje się".
info

Statystycznie 61% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Eksperci podkreślają: "Podstawą przekazywania do archiwum zakładowego dokumentacji spraw zakończonych są zasady określone w instrukcji kancelaryjnej, czyli w dokumencie normującym postępowanie z aktami w jednostce."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z archiwistyki zakładowej dotyczące instrukcji kancelaryjnej i obiegu dokumentów
  • Wzory i omówienia spisów wykorzystywanych w pracy archiwum zakładowego (ćwiczenia z ewidencji)
  • Konspekty zajęć lub skrypty szkolne omawiające przekazywanie akt do archiwum zakładowego

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego