Na zdjęciu przedstawiono zestaw trzech gwintowników ręcznych (typowo: zdzierak, pośredni, wykańczak). To narzędzia skrawające przeznaczone do wykonywania gwintów wewnętrznych w otworach, które wcześniej zostały wywiercone na odpowiednią średnicę.
O tym, że są to gwintowniki, świadczą charakterystyczne cechy budowy:
- część robocza ma zarys gwintu i wyraźne rowki wiórowe, które odprowadzają wióry podczas skrawania,
- na końcu chwytu widoczny jest kwadratowy zabierak służący do mocowania w pokrętle/kłupce do gwintowników,
- narzędzia różnią się długością nakroju (fazowania), co odpowiada pracy sekwencyjnej: pierwszy usuwa najwięcej materiału, a ostatni nadaje ostateczny kształt i dokładność gwintu.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?
- "gwintów zewnętrznych" – do gwintów zewnętrznych stosuje się przede wszystkim narzynki, które mają zwykle kształt krążka (podobny do nakrętki) lub głowicy, a nie długiego narzędzia trzpieniowego z kwadratowym zabierakiem.
- "otworów tolerowanych" – do uzyskania dokładnego, tolerowanego wymiaru otworu wykorzystuje się rozwiertaki. Mają one ostrza do wygładzania i kalibrowania otworu, ale nie mają zarysu gwintu, więc nie wykonają nacięć gwintowych.
- "pogłębień pod łby wkrętów" – do takich operacji służą pogłębiacze (np. stożkowe lub walcowe). Ich geometria tworzy gniazdo pod łeb śruby/wkręta, a nie spiralny profil gwintu.
W praktyce, aby poprawnie nagwintować otwór ręcznie, stosuje się kolejno wszystkie trzy gwintowniki, wykonując okresowe cofnięcia dla łamania wióra oraz używając środka smarnego. Dzięki temu zmniejsza się ryzyko zakleszczenia i złamania narzędzia oraz poprawia jakość gwintu.
