KWALIFIKACJA BUD9 - STYCZEŃ 2019 (test 2)

PYTANIE NR 7.
Kontrolę głębokości wykonywanego dna wykopu przeprowadza się przy użyciu
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Kontrolę głębokości dna wykopu wykonuje się przez sprawdzenie rzędnych (wysokości) względem punktu odniesienia.
Niwelator służy do pomiaru różnic wysokości i wyznaczania poziomu, więc pozwala ocenić, czy dno jest na wymaganej rzędnej. Georadar bada obiekty w gruncie, dalmierz mierzy odległość, a pion murarski nie służy do kontroli rzędnych.

Pełne wyjaśnienie:

W robotach ziemnych "głębokość dna wykopu" w praktyce kontroluje się jako rzędną wysokościową dna (czyli jego wysokość w przyjętym układzie odniesienia) albo jako różnicę wysokości pomiędzy terenem/punktem odniesienia a dnem wykopu. Do takiej kontroli potrzebny jest przyrząd, który umożliwia pomiar i przenoszenie wysokości na budowie.

Odpowiedź "niwelatora" jest właściwa, ponieważ niwelator służy do niwelacji, czyli do wyznaczania poziomu i różnic wysokości. Dzięki odczytom na łacie oraz odniesieniu do reperu można sprawdzić, czy dno wykopu zostało wykonane na wymaganej rzędnej (czy nie jest za płytko lub za głęboko).

Pozostałe propozycje nie pasują do tego celu:

  • "georadaru" używa się do rozpoznania tego, co znajduje się w gruncie (np. nieciągłości, obiekty, instalacje) – nie jest to standardowe narzędzie do bieżącej kontroli rzędnych dna wykopu.
  • "dalmierza" służy głównie do pomiaru odległości (długości), więc bez dodatkowych procedur i odniesień nie jest typowym narzędziem do kontroli wysokości dna wykopu.
  • "pionu murarskiego" kontroluje kierunek pionowy elementów, a nie wysokość (rzędną) powierzchni dna wykopu na danym poziomie odniesienia.

Na egzaminie warto zapamiętać zasadę: wysokości/spadki/poziomy kontroluje się narzędziami do niwelacji, a długości – narzędziami do pomiaru odległości.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Niwelator to instrument geodezyjny do wyznaczania poziomu i różnic wysokości (rzędnych). Na budowie wykorzystuje się go m.in. do kontroli dna wykopów, sprawdzania poziomów warstw podkładowych i przygotowania podłoża pod betonowanie.
Kontrola polega na porównaniu rzędnej dna wykopu z rzędną projektowaną. Ustawia się niwelator, wykonuje odczyty na łacie i odnosi wynik do reperu lub znanego punktu wysokościowego, aby stwierdzić, czy wykop ma właściwy poziom.
Dalmierz mierzy przede wszystkim odległość (długość), a kontrola dna wykopu dotyczy najczęściej różnicy wysokości i rzędnej. Bez procedur geodezyjnych dalmierz nie daje bezpośrednio informacji o poziomie dna względem reperu.
Pion murarski służy do sprawdzania kierunku pionowego (np. ścian, słupów) i nie jest narzędziem do wyznaczania rzędnych powierzchni. Do głębokości dna wykopu potrzebujesz kontroli wysokości, a nie samego pionu.
Rzędna to wysokość punktu względem przyjętego poziomu odniesienia. Rzędna dna wykopu informuje, na jakiej "wysokości" znajduje się dno w terenie. Dzięki temu można jednoznacznie ocenić, czy wykop jest wykonany zgodnie z projektem.
Pomiary wykonuje się po osiągnięciu zgrubnej głębokości wykopu i przed rozpoczęciem kolejnych robót, np. podsypki, chudego betonu lub zbrojenia. Celem jest potwierdzenie, że podłoże jest na właściwym poziomie i nie wymaga korekt.
Częste błędy to mylenie pomiaru odległości z pomiarem wysokości, brak odniesienia do reperu, zbyt mała liczba punktów kontrolnych (pomiar tylko w jednym miejscu) oraz niedokładne ustawienie i wypoziomowanie instrumentu pomiarowego.
Georadar służy do rozpoznania obiektów i zmian w gruncie (np. instalacji, pustek), a nie do standardowego wyznaczania rzędnych powierzchni roboczych. Kontrola głębokości wykopu w ujęciu wykonawczym to głównie kontrola wysokości, więc stosuje się niwelację.
W praktyce spotyka się także niwelatory laserowe i łaty, a pomocniczo poziomice oraz repery robocze. Kluczowe jest jednak, aby narzędzie umożliwiało odniesienie do poziomu i weryfikację rzędnej, a nie tylko orientacyjne "wypoziomowanie".
Ucz się przez skojarzenia: wysokości i poziomy = niwelacja (niwelator), długości = miara/dalmierz, pionowość = pion. Przećwicz rozpoznawanie, jakie wielkości są kontrolowane w wykopach, podkładach i deskowaniach oraz jakie narzędzia są do tego właściwe.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 60% zdających egzamin. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Georadar bada obiekty w gruncie, dalmierz mierzy odległość, a pion murarski nie służy do kontroli rzędnych."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z geodezji budowlanej dla robót ziemnych
  • Instrukcje BHP i technologii prowadzenia wykopów oraz odbioru podłoża
  • Karty techniczne i instrukcje obsługi niwelatorów (optycznych i laserowych) używanych na budowie

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego