KWALIFIKACJA ROL2 - CZERWIEC 2015

PYTANIE NR 33.
Korzystając z danych przedstawionych w tabeli, dobierz koło łańcuchowe na wale koła napędowego (I) i koło łańcuchowe na przyrządzie sadzącym (II), aby uzyskać odstęp między ziemniakami w rzędzie 30 cm.
Ilustracja przedstawia tabelę związaną z egzaminem zawodowym dla technika mechanizacji rolnictwa i agrotroniki, kwalifikacja
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Dobór kół łańcuchowych wykonuje się na podstawie tabeli zestawiającej pary (I)–(II) z uzyskiwanym odstępem sadzenia.
Aby otrzymać 30 cm w rzędzie, należy wskazać w tabeli wiersz/kolumnę odpowiadającą tej wartości i wybrać przypisaną parę zębów: 19 na kole (I) oraz 30 na kole (II).

Pełne wyjaśnienie:

W sadzarce do ziemniaków rozstaw sadzenia w rzędzie zależy od tego, jak szybko (względem obrotu koła jezdnego/napędowego) pracuje mechanizm sadzący. Tę zależność reguluje się najczęściej przez zmianę przełożenia napędu łańcuchowego, czyli dobór liczby zębów na kole łańcuchowym na wale koła napędowego (I) oraz na kole łańcuchowym na przyrządzie sadzącym (II).

Tabela dołączona do zadania pełni rolę "katalogu nastaw": dla różnych kombinacji kół (I) i (II) podaje, jaki odstęp między ziemniakami uzyska się w rzędzie. Dlatego w tym typie pytania kluczowe jest poprawne:

  • rozróżnienie, które koło jest oznaczone jako (I), a które jako (II),
  • odczytanie z tabeli dokładnie wartości 30 cm,
  • przepisanie pary zębów przypisanej do tej wartości.

Odpowiedź "19 zębów na kole łańcuchowym (I) i 30 zębów na kole łańcuchowym (II)" jest poprawna, ponieważ jest to para wskazana w tabeli jako dająca wymagany odstęp 30 cm.

Pozostałe propozycje są nieprawidłowe z typowych powodów spotykanych przy doborze przełożenia:

  • "19 zębów na kole łańcuchowym (I) i 40 zębów na kole łańcuchowym (II)" – odpowiada innemu przełożeniu, więc w tabeli daje inny rozstaw niż 30 cm.
  • "25 zębów na kole łańcuchowym (I) i 30 zębów na kole łańcuchowym (II)" – zmiana koła (I) przy tym samym (II) zmienia przełożenie, a więc i odstęp; to nie jest nastawa przypisana w tabeli do 30 cm.
  • "35 zębów na kole łańcuchowym (I) i 19 zębów na kole łańcuchowym (II)" – to przykład częstego odwrócenia zależności (inne przełożenie i dodatkowo ryzyko pomylenia strony napędzającej z napędzaną), co skutkuje rozstawem niezgodnym z wymaganiem.

Wskazówka egzaminacyjna: przy pytaniach "korzystając z tabeli" nie zgaduj po samych liczbach zębów. Najpierw znajdź w tabeli wartość rozstawu (30 cm), a dopiero potem przepisz odpowiadającą jej parę (I)–(II), pilnując oznaczeń.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Regulacja polega na zmianie przełożenia napędu między kołem jezdnym/napędowym a mechanizmem sadzącym. Zmieniając liczbę zębów kół łańcuchowych, zmieniasz prędkość pracy przyrządu sadzącego względem drogi przejazdu. To bezpośrednio wpływa na odstęp bulw w rzędzie.
Liczba zębów określa, jak "duże" jest koło łańcuchowe dla łańcucha, czyli jaką drogę łańcucha wymusza na jeden obrót. W parze kół napędzającego i napędzanego liczba zębów wyznacza przełożenie, a więc to, jak szybko obraca się mechanizm sadzący w stosunku do napędu.
Najpierw znajdź w tabeli wartość rozstawu 30 cm (lub zakres, jeśli tabela tak podaje). Następnie odczytaj przypisaną do niej parę: koło na wale koła napędowego (I) oraz koło na przyrządzie sadzącym (II). Na końcu porównaj, czy dokładnie taka para występuje w odpowiedziach.
W praktyce oba elementy wyglądają podobnie, a różni je miejsce montażu i funkcja. Na egzaminie dodatkowo łatwo przeoczyć oznaczenia (I)/(II) w treści i przepisać liczby "na odwrót". Pomaga zasada: (I) jest na wale koła napędowego, (II) na przyrządzie sadzącym.
Najczęściej zdarza się: odczyt z niewłaściwej kolumny/wiersza, pomylenie oznaczeń (I) i (II), nieuwzględnienie warunków tabeli (np. konkretnej wersji maszyny), oraz "zgadywanie" po samych liczbach zębów. Na egzaminie zawsze wykonaj odczyt krok po kroku.
Niekoniecznie. Tabela zwykle dotyczy rozstawu teoretycznego wynikającego z przełożenia. W polu wpływ mają m.in. poślizg kół, nierówności gleby, prędkość jazdy i stan mechanizmu podawania. Dlatego po ustawieniu warto wykonać próbę i sprawdzić rozstaw na odcinku kontrolnym.
Po ustawieniu kół łańcuchowych wykonaj przejazd próbny na prostym odcinku. Następnie odkop kilka kolejnych bulw i zmierz odległości między nimi, licząc średnią. Jeśli rozstaw odbiega, sprawdź poślizg kół, napięcie łańcucha i stan elementów podających, a dopiero potem wróć do doboru przełożenia.
Przełożenie określa stosunek prędkości obrotowej elementu napędzanego do napędzającego. W sadzarce przekłada się to na częstotliwość "podawania" bulw na jednostkę drogi. Zbyt duża częstotliwość da zbyt mały odstęp, a zbyt mała – zbyt duży odstęp między ziemniakami.
Większe odstępy stosuje się m.in. przy odmianach o silnym wzroście, gdy zależy na większej masie bulw, na glebach żyznych lub gdy technologia uprawy wymaga większej przestrzeni dla roślin. Dobór zawsze jest kompromisem między plonem, wielkością bulw i warunkami agrotechnicznymi.
Ćwicz pracę z tabelami i instrukcjami: wyszukiwanie wartości zadanej, odczyt par nastaw i kontrolę oznaczeń elementów. Dodatkowo powtórz podstawy przełożeń (co rośnie, a co maleje przy zmianie liczby zębów). Na egzaminie rób krótką kontrolę: czy odczytana para dotyczy właściwych (I) i (II).
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 33% zdających egzamin. bardzo trudne

Materiały:

  • Instrukcje obsługi sadzarek do ziemniaków (rozdziały o regulacji rozstawu i doborze kół łańcuchowych)
  • Podręczniki z mechanizacji rolnictwa (napędy i regulacje maszyn uprawowych oraz sadzarek)
  • Materiały dydaktyczne o przekładniach łańcuchowych (zależność przełożenia od liczby zębów)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego