KWALIFIKACJA EKA5 - STYCZEŃ 2012

PYTANIE NR 1.
Koszt utraconych korzyści to
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Koszt utraconych korzyści to wartość najlepszego niewybranego wariantu, z którego rezygnujemy podejmując decyzję, czyli koszt alternatywny. Pozostałe odpowiedzi dotyczą innych kategorii: deficytu finansów publicznych, rodzaju podatku oraz straty wykazywanej w sprawozdaniu finansowym.

Pełne wyjaśnienie:

Koszt utraconych korzyści (często utożsamiany z kosztem alternatywnym) opisuje, co "tracimy", wybierając jedną możliwość zamiast innej. Nie chodzi o wydatek księgowy, lecz o wartość korzyści, które mogłyby zostać osiągnięte w najlepszej realnej alternatywie.

Przykład: jeśli firma dysponuje wolnym kapitałem i wybiera lokatę A dającą 5%, rezygnując z lokaty B dającej 7%, to utracone 2 p.p. potencjalnego zysku stanowi koszt utraconych korzyści wyboru lokaty A (w uproszczeniu).

Dlatego poprawna odpowiedź to: koszt alternatywny.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • Deficyt budżetowy – to pojęcie z finansów publicznych: różnica między dochodami a wydatkami budżetu w danym okresie. Nie opisuje kosztu wyboru między alternatywami.
  • Podatek pośredni – kategoria podatków (np. związanych z konsumpcją), a nie miara utraconej korzyści z niewybranego wariantu działania.
  • Strata bilansowa – ujęcie rachunkowe wyniku finansowego (ujemny wynik), wykazywane w sprawozdaniu finansowym. Może współwystępować z kosztami alternatywnymi, ale nie jest ich definicją.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści pojawia się "utracone korzyści", zwykle pytanie dotyczy ekonomicznej ceny rezygnacji z najlepszego wariantu, a nie podatków, deficytu czy sprawozdawczości.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To wartość najlepszego niewybranego wariantu działania. Gdy wybierasz opcję A, koszt utraconych korzyści opisuje, jakie korzyści oddajesz, rezygnując z opcji B (najlepszej z alternatyw). W praktyce jest to tożsame z pojęciem kosztu alternatywnego.
Najczęściej używa się określenia koszt alternatywny. Podkreśla ono, że koszt wynika z wyboru między co najmniej dwiema realnymi możliwościami, a nie z samego wydatku pieniężnego czy zapisu księgowego.
Strata bilansowa to wynik księgowy wykazywany w sprawozdaniu finansowym (ujemny rezultat). Koszt utraconych korzyści jest pojęciem ekonomicznym i może w ogóle nie pojawić się w księgach, bo dotyczy niewybranego wariantu, a nie zrealizowanych operacji.
Szukaj sformułowań typu: "rezygnujemy z", "zamiast", "wybieramy jedną opcję kosztem drugiej", "co tracimy wybierając…". To sygnał, że chodzi o wartość najlepszej alternatywy. Jeżeli w grę wchodzi kilka opcji, koszt alternatywny odnosi się do najlepszej z odrzuconych.
Porównaj korzyść z wybranej opcji z korzyścią z najlepszej niewybranej. Przykład: wybierasz projekt dający 10 tys. zł zysku zamiast projektu dającego 14 tys. zł. Koszt utraconych korzyści wynosi 14 tys. zł (wartość najlepszej alternatywy) lub w ujęciu różnicy: 4 tys. zł mniej zysku.
Nie. To często koszt nieksięgowy: nie musi oznaczać przelewu ani faktury. Może dotyczyć czasu, mocy produkcyjnych, wykorzystania kapitału czy decyzji o zatrudnieniu. Jest to "cena" rezygnacji z najlepszej alternatywy, nawet jeśli nie widać jej w rachunkowości.
Oznacza wartość korzyści, które firma mogłaby osiągnąć, gdyby wykorzystała zasoby inaczej. Przykładowo: użycie hali do produkcji A oznacza rezygnację z produkcji B. Koszt alternatywny pomaga ocenić, czy wybrany wariant rzeczywiście jest najlepszy ekonomicznie.
Deficyt budżetowy dotyczy finansów publicznych i oznacza przewagę wydatków nad dochodami w budżecie w danym okresie. Nie opisuje wyboru między dwiema alternatywami ani wartości niewybranego wariantu, więc nie jest definicją kosztu utraconych korzyści.
Bezpośrednio nie. Podatek pośredni to kategoria podatkowa (związana np. z zakupami), a koszt alternatywny to pojęcie ekonomiczne dotyczące decyzji i wyboru. Podatki mogą wpływać na opłacalność opcji, ale nie są definicją utraconych korzyści.
Najczęstsze pomyłki to: utożsamianie "utraconych korzyści" ze stratą księgową, wybieranie pojęć z fiskalizmu (np. podatek) przez skojarzenie z pieniędzmi oraz nieuwzględnienie, że liczy się najlepsza alternatywa, a nie dowolna niewybrana opcja.
info

Statystycznie 76% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnio łatwe

Specjaliści zwracają uwagę: "Koszt utraconych korzyści to wartość najlepszego niewybranego wariantu, z którego rezygnujemy podejmując decyzję, czyli koszt alternatywny."

Źródła:

  • Encyklopedia PWN – hasło "koszt alternatywny" (definicja), https://encyklopedia.pwn.pl/haslo/koszt-alternatywny;3927312.html - dostęp 2026-02-18
  • Narodowy Bank Polski, edukacja – pojęcie kosztu alternatywnego (materiały edukacyjne), https://www.nbportal.pl/slownik/pozycje-slownika/koszt-alternatywny - dostęp 2026-02-18
  • Wikipedia (PL) – "Koszt alternatywny" (opis i przykłady), https://pl.wikipedia.org/wiki/Koszt_alternatywny - dostęp 2026-02-18

Materiały:

  • Podręcznik do podstaw ekonomii (mikroekonomia) – rozdziały o wyborach i kosztach alternatywnych
  • Materiały edukacyjne NBP dotyczące kosztu alternatywnego i podejmowania decyzji
  • Encyklopedia/ słownik ekonomiczny (hasła: koszt alternatywny, utracone korzyści)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego