KWALIFIKACJA EKA7 - WRZESIEŃ 2015

PYTANIE NR 17.
Koszty działalności podstawowej dotyczące produkcji niezakończonej są na koniec okresu sprawozdawczego wykazywane w bilansie w pozycji
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Koszty dotyczące produkcji niezakończonej nie są prezentowane jako saldo konta kosztowego, lecz zwiększają wartość zapasów.
Na dzień bilansowy taka produkcja jest wykazywana w aktywach obrotowych jako produkty w toku, czyli zapasy w trakcie wytwarzania, wyceniane kosztem wytworzenia.

Pełne wyjaśnienie:

W bilansie wykazuje się stany aktywów i pasywów na dzień bilansowy, a nie salda kont kosztów. Jeżeli część kosztów działalności podstawowej dotyczy produkcji, która nie została zakończona do końca okresu, to nie może zostać potraktowana jako koszt "zużyty" w wyniku okresu w całości. Taka część kosztów staje się elementem wartości zapasów.

Pozycja bilansowa właściwa dla produkcji rozpoczętej, ale niezakończonej, to produkty w toku. Jest to składnik zapasów w aktywach obrotowych, odzwierciedlający wartość wytworzonych dotąd elementów produktu (materiałów, robocizny i narzutów) według zasad ustalania kosztu wytworzenia.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • "produkty gotowe." – dotyczą produkcji zakończonej i przyjętej do magazynu wyrobów gotowych; nie opisują produkcji niezakończonej.
  • "materiały." – to surowce i materiały nabyte do zużycia; nie obejmują przetworzenia w toku produkcji.
  • "towary." – są przeznaczone do odsprzedaży w stanie nieprzetworzonym, typowe dla działalności handlowej, a nie dla procesu wytwarzania.

W praktyce księgowej kluczowe jest rozróżnienie: koszty produkcji niezakończonej na koniec okresu zwiększają aktywa (zapasy), a w bilansie prezentuje się je właśnie jako produkty w toku.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):

Produkty w toku to zapasy wynikające z produkcji rozpoczętej, ale niezakończonej na dzień bilansowy.

Pokazują wartość poniesionych kosztów wytworzenia, które dotyczą jeszcze niesprzedanych i nieukończonych wyrobów, więc są prezentowane w aktywach jako część zapasów.

Ponieważ koszty dotyczą wytworzenia składnika aktywów (zapasu), który nie został jeszcze sprzedany ani zakończony.

Na dzień bilansowy część kosztów "zamraża się" w zapasach jako produkty w toku, aby wynik nie był zaniżony kosztami odnoszącymi się do przyszłych okresów sprzedaży.

Produkty gotowe to wyroby zakończone i przyjęte do magazynu jako gotowe do sprzedaży lub wydania.

Produkty w toku to produkcja, która nadal trwa (nie przeszła wszystkich etapów), więc nie można jej ująć jako wyrobu gotowego, tylko jako zapas w trakcie wytwarzania.

Konto wynikowe służy do ewidencji kosztów i przychodów w danym okresie sprawozdawczym.

Na koniec okresu jest rozliczane (zamykanie wyniku), a w bilansie nie pokazuje się sald kont kosztowych, tylko stany aktywów i pasywów, np. zapasy.

Co do zasady nie prezentuje się w bilansie sald kont kosztów jako takich.

Do bilansu trafiają skutki rozliczeń: np. część kosztów może zwiększać wartość aktywów (zapasy, środki trwałe w budowie), ale nie oznacza to wykazywania "salda konta kosztowego" w pozycji bilansu.

W jednostce produkcyjnej typowe zapasy to m.in. materiały, produkty w toku oraz produkty gotowe.

Materiały są zakupione do zużycia, produkty w toku są w trakcie wytwarzania, a produkty gotowe to zakończone wyroby przeznaczone do sprzedaży lub wydania.

Towary dotyczą działalności handlowej: są kupowane w celu odsprzedaży w stanie nieprzetworzonym.

Produkcja niezakończona powstaje w procesie wytwarzania i jest prezentowana jako produkty w toku, a nie jako towary, bo nie jest to asortyment handlowy nabyty do sprzedaży.

Produkty w toku pojawiają się na dzień bilansowy, gdy jednostka prowadzi produkcję i część zleceń/partii nie została zakończona do końca okresu.

Wtedy wartość tej produkcji, ustalona według kosztu wytworzenia, wykazuje się w zapasach jako produkty w toku.

Najczęstszy błąd to mylenie rozliczenia kosztów z prezentacją w sprawozdaniu: uczniowie zakładają, że saldo konta 500 "idzie do bilansu".

Właściwe jest wskazanie pozycji zapasów (np. produkty w toku), która zawiera część kosztów wytworzenia przypisaną do produkcji niezakończonej.

Utrwal definicje: materiały, towary, produkty gotowe, produkty w toku oraz zasadę, że bilans pokazuje stany aktywów/pasywów.

Ćwicz krótkie scenariusze: co jest kupione, co wytworzone, co zakończone. To pomaga szybko przypisać pozycję bilansową bez mylenia jej z kontami kosztów.

info

Statystycznie 42% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Źródła:

  • Ustawa z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości, art. 28 (wycena aktywów, w tym produktów w toku)
  • Ustawa z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości, załącznik nr 1: wzór bilansu – pozycje zapasów (w tym "produkty w toku")

Materiały:

  • Tekst ustawy o rachunkowości – część dotycząca wyceny aktywów i prezentacji bilansu
  • Materiały dydaktyczne do kwalifikacji EKA.7 dotyczące zespołów kont 4 i 5 oraz rozliczania kosztów
  • Przykładowy zakładowy plan kont z opisem kont 500, 490 oraz kont zapasów

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego