KWALIFIKACJA SPL4 - STYCZEŃ 2018

PYTANIE NR 22.
Koszty realizacji usług transportowych w ubiegłym roku ukształtowały się na poziomie 322 000,00 zł. W przedostatnim roku wyniosły one 280 000,00 zł. Jak zmieniły się koszty realizacji usług transportowych w roku ubiegłym w stosunku do roku przedostatniego?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Zmiana procentowa liczona jest względem roku bazowego (przedostatniego): różnica to 322 000 − 280 000 = 42 000 zł. Następnie 42 000 / 280 000 = 0,15, czyli 15%. Oznacza to wzrost kosztów w roku ubiegłym o 15%.

Pełne wyjaśnienie:

W pytaniu porównujemy koszty z dwóch kolejnych okresów: roku ubiegłego (322 000 zł) oraz roku przedostatniego (280 000 zł). Ponieważ pytanie brzmi "Jak zmieniły się koszty… w stosunku do roku przedostatniego?", rokiem bazowym jest rok przedostatni.

Krok 1: oblicz zmianę bezwzględną (w zł)
322 000 − 280 000 = 42 000 zł. To oznacza, że koszty wzrosły o 42 000 zł.

Krok 2: przelicz zmianę na procenty względem bazy
Zmiana % = (zmiana bezwzględna / wartość bazowa) × 100%
= (42 000 / 280 000) × 100%
= 0,15 × 100% = 15%.

Wniosek: koszty realizacji usług transportowych w roku ubiegłym wzrosły o 15% w porównaniu z rokiem przedostatnim.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • "Zmniejszyły się o 13%" – kierunek zmiany jest błędny, bo 322 000 jest większe niż 280 000. Dodatkowo 13% nie wynika z obliczeń dla tych danych.
  • "Wzrosły o 38 000,00 zł" – zmiana kwotowa została policzona błędnie; różnica to 42 000 zł, nie 38 000 zł.
  • "Zmniejszyły się o 42 000,00 zł" – choć kwota 42 000 pojawia się w obliczeniach, znak i interpretacja są błędne: jest to przyrost, a nie spadek.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdź, czy pytanie oczekuje wyniku w procentach czy w złotych. Następnie upewnij się, że dzielisz przez właściwą bazę – w porównaniach "w stosunku do" bazą jest wskazany okres odniesienia.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Policz różnicę: nowe − stare, a potem podziel ją przez wartość bazową (stare) i pomnóż przez 100%. Wzór: ((322000−280000)/280000)×100%. Wynik 15% oznacza, że koszty są o 15% wyższe niż rok wcześniej.
Bo pytanie mówi "w stosunku do roku przedostatniego" – to jest podstawa porównania. Zmiana procentowa ma pokazać, o ile procent wzrosła wartość względem punktu startowego. Dzielenie przez rok ubiegły dawałoby inny wskaźnik (odwrotny kierunek odniesienia).
To informacja o dynamice kosztów: firma wydała na realizację usług transportowych o 15% więcej niż w roku bazowym. Taki wskaźnik wykorzystuje się w analizach controllingu, planowaniu budżetu transportu i ocenie wpływu np. cen paliwa, stawek przewoźników czy liczby zleceń.
Wystarczy porównać liczby: jeśli wartość z roku ubiegłego jest większa niż z roku przedostatniego, to jest wzrost. Tu 322 000 > 280 000, więc koszty wzrosły. Dopiero potem liczysz, o ile procent (lub o ile złotych) nastąpiła zmiana.
Najczęściej myli się bazę (dzielenie przez zły rok), myli się procenty z kwotą (podaje się 42 000 zamiast 15%), albo robi się błąd znaku (odwrotne odejmowanie i błędna interpretacja jako spadek). Pomaga zapisanie wzoru i jednostek.
Tak, ale tylko gdy pytanie dotyczy zmiany kwotowej. W tym zadaniu pytanie brzmi "Jak zmieniły się…?", a w odpowiedziach pojawia się wariant procentowy, więc chodzi o zmianę procentową. Kwota 42 000 zł to poprawny przyrost bezwzględny, ale nie jest tu formą odpowiedzi.
Przyrost bezwzględny to prosta różnica: 322 000 − 280 000 = 42 000 zł. Taki wynik mówi, o ile złotych koszty są większe. Dopiero kolejnym krokiem jest przeliczenie tej różnicy na procenty względem 280 000 zł.
W praktyce to bliskie pojęcia. Wskaźnik dynamiki często podaje się jako iloraz: 322000/280000 = 1,15 (czyli 115%). Przyrost procentowy to "o ile procent więcej", czyli 15%. Jeden opisuje poziom (115%), drugi zmianę (15%).
Gdy chcesz porównywać okresy o różnych skalach działalności albo zestawiać różne działy/oddziały. Procenty ułatwiają ocenę trendu (np. wzrost o 15% r/r), podczas gdy kwoty lepiej pokazują wpływ na budżet. W raportach często podaje się oba wskaźniki.
Możesz zauważyć, że 42 000 to 15% z 280 000, bo 10% to 28 000, 5% to 14 000, razem 42 000. To szybka metoda kontrolna. Jeśli suma się zgadza, to przyrost procentowy wynosi 15% i masz pewność, że wynik jest spójny z danymi.
info

Około 57% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Eksperci podkreślają: "Zmiana procentowa liczona jest względem roku bazowego (przedostatniego): różnica to 322 000 − 280 000 = 42 000 zł. Następnie 42 000 / 280 000 = 0,15, czyli 15%."

Materiały:

  • Materiały z matematyki ekonomicznej: procenty, wskaźniki dynamiki, analiza porównawcza
  • Zadania rachunkowe z analizy kosztów w logistyce i transporcie (arkusze ćwiczeń)
  • Notatki z controllingu logistycznego: interpretacja zmian kosztów r/r

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego