Kruszarka szczękowa to urządzenie do kruszenia (rozdrabniania przez zgniatanie). Jej cechą rozpoznawczą są dwie szczęki: szczęka stała oraz szczęka ruchoma, które tworzą komorę kruszenia (zwykle o zarysie klina). Materiał podawany od góry jest chwytany i cyklicznie zgniatany w miarę zbliżania się szczęk, a następnie przemieszcza się w dół, aż do osiągnięcia wymaganego rozmiaru i wypadnięcia przez wylot.
W zadaniu typu "wskaż rysunek oznaczony literą" kluczowe jest, aby na ilustracji nie kierować się wyłącznie ogólnym kształtem maszyny, lecz odnaleźć element roboczy. Dla kruszarki szczękowej będą to właśnie szczęki i charakterystyczna przestrzeń między nimi. To odróżnia ją od kruszarki walcowej (dwa walce), młynów/kruszarek udarowych (wirnik, bijaki) czy przesiewaczy (sita, skrzynia przesiewająca), które realizują inną zasadę działania.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi mogą kusić, ale są błędne? Najczęściej wynika to z mechanizmu "podobnego zarysu" na rysunku: wiele urządzeń ma leje zasypowe, osłony i ramę, więc bez identyfikacji szczęk łatwo pomylić typ maszyny. Jeżeli na rysunku dominują elementy obrotowe (walce lub wirnik) albo powierzchnia sita, nie będzie to kruszarka szczękowa.
W praktyce przemysłowej (także w otoczeniu procesów odlewniczych) umiejętność rozpoznania urządzeń do rozdrabniania jest przydatna przy doborze i eksploatacji linii przygotowania materiałów sypkich, gdzie kruszenie bywa etapem poprzedzającym przesiewanie i dozowanie.
