KWALIFIKACJA OGR3 - STYCZEŃ 2017

PYTANIE NR 2.
Krzewy okrywowe posadzone na zboczu skarpy pełnią przede wszystkim funkcję
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Krzewy okrywowe na zboczu skarpy przede wszystkim chronią glebę przed rozmywaniem i osuwaniem. Tworzą zwartą okrywę, która zmniejsza siłę kropli deszczu i spływ powierzchniowy, a korzenie wiążą podłoże. Dlatego ich główną rolą jest funkcja przeciwerozyjna, a nie przeciwwietrzna, przeciwśnieżna czy przeciwpożarowa.

Pełne wyjaśnienie:

Krzewy okrywowe sadzone na zboczach skarp stosuje się głównie jako biologiczne umocnienie podłoża. Skarpa jest miejscem szczególnie narażonym na erozję wodną: podczas opadów woda spływa po nachylonej powierzchni, zabiera cząstki gleby i może powodować rozmycia, rynny oraz lokalne osuwanie.

Rośliny okrywowe ograniczają te zjawiska na kilka sposobów:

  • okrywa nadziemna osłania grunt przed bezpośrednim uderzeniem kropli deszczu, co zmniejsza rozbryzg i rozluźnianie struktury gleby,
  • zagęszczenie roślin spowalnia spływ wody po powierzchni, zwiększa infiltrację i zmniejsza wypłukiwanie,
  • system korzeniowy mechanicznie wiąże cząstki podłoża, poprawia stabilność warstwy wierzchniej i utrudnia zsuwanie się gruntu.

Dlatego prawidłowa odpowiedź to funkcja przeciwerozyjna.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • Przeciwwietrzna – dotyczy głównie pasów wiatrochronnych (szpalery drzew/krzewów) projektowanych w układzie przestrzennym względem dominujących wiatrów. Na skarpie kluczowe jest ograniczenie spływu i rozmywania, a nie osłona przed wiatrem.
  • Przeciwśnieżna – odnosi się do zabezpieczeń przeciw nawiewaniu i odkładaniu śniegu (np. płotki przeciwśnieżne, zadrzewienia wzdłuż dróg). Nasadzenia okrywowe na skarpie nie są typowym rozwiązaniem o tej funkcji.
  • Przeciwpożarowa – rośliny mogą wpływać na mikroklimat, ale krzewy okrywowe nie stanowią podstawowego elementu ochrony przeciwpożarowej terenu; dodatkowo część roślin może zwiększać palność przy przesuszeniu.

W praktyce projektowej dla technika architektury krajobrazu ważne jest łączenie doboru gatunków okrywowych z warunkami skarpy (nachylenie, rodzaj gleby, nasłonecznienie) i zapewnienie szybkiego zadarnienia/okrycia powierzchni, bo to najszybciej ogranicza erozję.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Krzewy okrywowe to rośliny sadzone gęsto, tworzące zwartą warstwę nad powierzchnią gruntu. Ich zadaniem jest szybkie przykrycie podłoża, ograniczenie zachwaszczenia i ochrona gleby. W terenie pochyłym dodatkowo wspierają stabilizację wierzchniej warstwy gruntu.
Zmniejszają erozję, bo osłaniają glebę przed uderzeniem kropli deszczu i spowalniają spływ wody po zboczu. Dodatkowo korzenie wiążą cząstki podłoża, co utrudnia jego wymywanie i zsuwanie. To typowa funkcja nasadzeń na skarpach i nasypach.
Najlepiej sprawdzają się rośliny szybko rosnące, tworzące gęsty pokrój i mające rozbudowany system korzeniowy. Ważna jest też tolerancja na suszę i ubogie gleby, bo skarpy często szybciej przesychają. Dobór zależy od ekspozycji (słońce/cień) i rodzaju podłoża.
Zwykle nie. Funkcja przeciwwietrzna jest typowa dla pasów wiatrochronnych projektowanych w układzie liniowym i przestrzennym, aby zmniejszyć prędkość wiatru na większym obszarze. Na zboczu skarpy najczęściej kluczowym problemem jest spływ wody i rozmywanie, więc dominują cele przeciwerozyjne.
Największe ryzyko erozji występuje podczas intensywnych opadów i na skarpach o większym nachyleniu, szczególnie gdy powierzchnia jest odsłonięta (bez roślin). Problemy nasilają się też na glebach lekkich i łatwo rozmywalnych. Dlatego szybkie zadarnienie lub okrycie roślinami jest tak ważne.
Częsty błąd to wybór roślin tylko "ładnych", bez uwzględnienia ich zdolności do wiązania gruntu i tempa okrywania powierzchni. Inny błąd to zbyt rzadkie sadzenie, przez co długo pozostaje odsłonięta gleba. W praktyce trzeba łączyć walory estetyczne z funkcją stabilizacji podłoża.
To działanie, które ogranicza niszczenie powierzchni gleby przez wodę lub wiatr. W architekturze krajobrazu osiąga się je m.in. przez okrywę roślinną, która osłania grunt, zmniejsza spływ powierzchniowy i wzmacnia podłoże korzeniami. Na skarpach jest to jedna z najczęstszych funkcji nasadzeń.
Czasem mogą wystarczyć przy niewielkich nachyleniach i stabilnym podłożu, ale nie zawsze. Przy dużych spadkach, niestabilnych gruntach lub silnym spływie wody często potrzebne są rozwiązania łączone: elementy techniczne (np. maty, geokraty) oraz rośliny. Dobór zależy od warunków terenowych.
Kluczowe jest podlewanie w okresie przyjmowania się roślin, uzupełnianie ubytków i kontrola zachwaszczenia. Na skarpach warto też stabilizować ściółkę, aby nie była spłukiwana. Regularne przeglądy po ulewach pomagają szybko wykryć rozmycia i wzmocnić miejsca najbardziej narażone.
Wskazówką jest kontekst: jeśli mowa o zboczu, spływie wody, rozmywaniu lub umacnianiu gruntu, chodzi o funkcję przeciwerozyjną. Funkcja przeciwśnieżna pojawia się zwykle przy drogach, odkładaniu śniegu i nawiewaniu (zaspy). Na skarpie z roślinami okrywowymi dominują cele przeciwerozyjne.
info

Około 77% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnio łatwe

Eksperci podkreślają: "Krzewy okrywowe na zboczu skarpy przede wszystkim chronią glebę przed rozmywaniem i osuwaniem."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Erozja gleb" – https://pl.wikipedia.org/wiki/Erozja_gleb (dostęp: 2026-02-18)
  • Wikipedia (PL): "Erozja" – https://pl.wikipedia.org/wiki/Erozja (dostęp: 2026-02-18)
  • Wikipedia (PL): "Roślina okrywowa" – https://pl.wikipedia.org/wiki/Ro%C5%9Blina_okrywowa (dostęp: 2026-02-18)

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z zakresu urządzania terenów zieleni (działy: skarpy, umocnienia biologiczne)
  • Materiały dydaktyczne o erozji gleb i metodach jej ograniczania w architekturze krajobrazu
  • Katalogi roślin okrywowych (opisy zastosowań: skarpy, umacnianie gruntu)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego