KWALIFIKACJA SPL4 - STYCZEŃ 2021

PYTANIE NR 21.
Którą naczepę należy zastosować do transportu 160 beczek o wymiarach 600 x 900 mm (średnica x wysokość) i masie brutto 150 kg/beczka, aby uzyskać jak najwyższy współczynnik wypełnienia skrzyni ładunkowej oraz nie przekroczyć dopuszczalnej ładowności pojazdu?
Ilustracja przedstawia tabelę porównawczą czterech różnych naczep, które mogą być używane w transporcie towarów.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Ładunek waży 160×150 kg = 24 t, więc odpadają naczepy o ładowności 14 t i 20 t. Zostają naczepy 3 (28 t) i 4 (26 t). Obie mieszczą ładunek także wysokością (2 warstwy dają 1,8 m). Wyższy współczynnik wypełnienia ma naczepa o mniejszej kubaturze, czyli Naczepa 3.

Pełne wyjaśnienie:

W doborze naczepy trzeba spełnić dwa warunki jednocześnie: nie przekroczyć ładowności oraz uzyskać możliwie najwyższy współczynnik wypełnienia przestrzeni ładunkowej.

1) Sprawdzenie masy (ładowności)
Całkowita masa ładunku: 160 beczek × 150 kg = 24 000 kg = 24 t. Naczepa o ładowności 14 t i 20 t nie spełni wymogu (przekroczenie DMC/ładowności). Pozostają naczepy o ładowności 28 t i 26 t, które mogą przewieźć 24 t.

2) Sprawdzenie możliwości ułożenia (liczba warstw i wysokość)
Beczka ma średnicę 0,6 m i wysokość 0,9 m. Przy szerokości ok. 2,48 m zmieszczą się 4 beczki w poprzek (4×0,6=2,4 m). Przy długości 13,62 m zmieszczą się 22 beczki wzdłuż (22×0,6=13,2 m). W jednej warstwie daje to 4×22=88 beczek, więc dla 160 sztuk potrzeba 2 warstw. Wysokość ładunku wyniesie 2×0,9=1,8 m, co mieści się w obu rozważanych naczepach.

3) Współczynnik wypełnienia kubatury
Współczynnik wypełnienia to: (objętość ładunku) / (kubatura przestrzeni ładunkowej). Objętość jednej beczki (walec) to π·r²·h, gdzie r=0,3 m i h=0,9 m, czyli ok. 0,254 m³. Cały ładunek ma ok. 160×0,254 ≈ 40,7 m³. Naczepa 3 ma mniejszą kubaturę niż naczepa 4 (jest niższa), więc przy tej samej objętości ładunku daje wyższe wypełnienie (około 48% vs około 41%).

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • Naczepa 1 – odpada przez zbyt małą ładowność w stosunku do 24 t.
  • Naczepa 2 – odpada przez zbyt małą ładowność w stosunku do 24 t.
  • Naczepa 4 – spełnia ładowność i wysokość, ale ma większą kubaturę, więc daje niższy współczynnik wypełnienia niż naczepa 3.

Wniosek: najlepszym wyborem, który spełnia ładowność i maksymalizuje wypełnienie przestrzeni, jest Naczepa 3.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Policz liczbę sztuk i pomnóż przez masę brutto jednej sztuki: 160×150 kg=24 000 kg=24 t. Ten wynik porównujesz bezpośrednio z ładownością naczepy w tonach. Jeśli masa ładunku jest większa niż ładowność, dana naczepa odpada niezależnie od wymiarów.
To miara wykorzystania kubatury: wypełnienie = objętość ładunku / kubatura przestrzeni ładunkowej. Im większy wynik, tym mniej "pustego powietrza" wozi pojazd. W praktyce porównujesz wypełnienie dla kilku naczep, wybierając najwyższe przy spełnieniu ładowności.
Większa wysokość zwiększa kubaturę naczepy, ale nie zwiększa objętości samego ładunku. Jeśli ładunek i tak mieści się wysokością, wyższa naczepa może dać niższy współczynnik wypełnienia (więcej niewykorzystanej przestrzeni), co pogarsza efektywność transportu i może podnosić koszty.
Dzielisz szerokość i długość przestrzeni ładunkowej przez średnicę beczki, a następnie zaokrąglasz w dół do liczby całkowitej. Np. 2,48 m / 0,6 m ≈ 4,13 → 4 sztuki w poprzek. Analogicznie dla długości. Iloczyn daje liczbę beczek w jednej warstwie.
Zawsze wtedy, gdy ładunek układasz w więcej niż jednej warstwie. Liczysz: liczba warstw × wysokość jednostki ładunku i porównujesz z wysokością przestrzeni ładunkowej naczepy. Pominięcie tego kroku to częsty błąd, bo masa może się zgadzać, a ładunek fizycznie się nie zmieści.
Wynik dzielenia wymiaru naczepy przez wymiar ładunku mówi, ile sztuk teoretycznie się zmieści. Ponieważ nie da się ułożyć "ułamka" beczki, przy planowaniu ułożenia przyjmujesz tylko pełne sztuki, czyli np. 4,13 traktujesz jako 4, a nie 5.
Stosujesz wzór na walec: V = π·r²·h, gdzie r to promień (połowa średnicy), a h to wysokość. Dla średnicy 0,6 m promień wynosi 0,3 m. Tę objętość mnożysz przez liczbę beczek, aby dostać przybliżoną objętość całego ładunku do liczenia wypełnienia.
Tak, jeśli liczysz wypełnienie objętościowe. Beczka jako walec ma objętość mniejszą niż prostopadłościan o wymiarach 0,6×0,6×0,9 m, więc przyjęcie prostopadłościanu zawyży objętość ładunku i może zniekształcić porównanie naczep. Do wypełnienia używaj objętości walca.
Najczęściej: (1) brak przeliczenia masy całkowitej i wybór naczepy z za małą ładownością, (2) pominięcie liczby warstw i wysokości, (3) mylenie kubatury z powierzchnią podłogi, (4) zaokrąglanie liczby sztuk w warstwie w górę.
Gdy objętość ładunku jest stała, większe wypełnienie ma naczepa o mniejszej kubaturze (mniejszy "mianownik"). Dlatego po odrzuceniu opcji niespełniających ładowności wystarczy porównać kubatury (długość×szerokość×wysokość). Mniejsza kubatura zwykle wygrywa.
info

Około 69% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Według specjalistów z branży: "Ładunek waży 160×150 kg = 24 t, więc odpadają naczepy o ładowności 14 t i 20 t."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Walec" – wzór na objętość walca V=πr²h, https://pl.wikipedia.org/wiki/Walec (dostęp: 2026-02-18)
  • Wikipedia (PL): "Naczepa" – podstawowe informacje o naczepach w transporcie drogowym, https://pl.wikipedia.org/wiki/Naczepa (dostęp: 2026-02-18)
  • SJP PWN: "kubatura" – definicja pojęcia, https://sjp.pwn.pl/sjp/kubatura;2473944.html (dostęp: 2026-02-18)

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z działu: planowanie transportu i dobór środków transportu w logistyce
  • Zadania rachunkowe z zakresu kubatury, masy brutto oraz wykorzystania przestrzeni ładunkowej
  • Materiały szkolne z geometrii brył (walec) w kontekście obliczania objętości opakowań

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego