KWALIFIKACJA MOD3 + MOD7 - STYCZEŃ 2015

PYTANIE NR 10.
Która właściwość tkaniny wykonanej z poliestru decyduje o trwałości kształtu spódnicy plisowanej?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Termoplastyczność poliestru oznacza, że pod wpływem temperatury włókna mogą zmieniać kształt, a po ochłodzeniu go utrwalać. Dzięki temu plisy w spódnicy można "zafiksować" ciepłem (prasowanie/utrwalanie), co decyduje o trwałości kształtu. Pozostałe cechy dotyczą głównie komfortu i ochrony, nie utrwalenia formy.

Pełne wyjaśnienie:

Właściwa odpowiedź: termoplastyczność.

W przypadku tkanin z poliestru kluczową cechą dla trwałości kształtu spódnicy plisowanej jest termoplastyczność. Włókna termoplastyczne pod wpływem podwyższonej temperatury mogą ulegać odkształceniu (np. uformowaniu w zakładki/plisy), a następnie po schłodzeniu mają tendencję do zachowania nadanego kształtu. W praktyce krawieckiej przekłada się to na możliwość skutecznego zaprasowania i utrwalenia plis w procesie obróbki cieplnej.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • Wodoodporność – dotyczy odporności na przenikanie wody (często zależy od splotu, wykończenia, membran), a nie od mechanizmu utrwalania zagięć. Tkanina może być mniej lub bardziej hydrofobowa, ale to nie przesądza o trwałości plis.
  • Ciepłochronność – odnosi się do izolacyjności cieplnej i komfortu w chłodzie. Może wpływać na odczucia użytkownika, lecz nie jest cechą odpowiedzialną za "pamięć" zaprasowanych zakładek.
  • Przewiewność – mówi o przepuszczalności powietrza i komforcie noszenia. To ważne w doborze materiału na odzież, ale nie odpowiada za utrwalanie kształtu plis.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy pytanie dotyczy plis, zaprasowań i trwałości formy, szukaj cech związanych z zachowaniem kształtu po działaniu temperatury (włókna termoplastyczne), a nie cech komfortu (przewiewność, ciepłochronność) ani ochrony przed wodą.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Termoplastyczność to zdolność materiału do zmiany kształtu pod wpływem temperatury i utrwalenia tej zmiany po schłodzeniu. W poliestrze ułatwia to formowanie elementów odzieży (np. plis) podczas prasowania lub utrwalania cieplnego.
Ponieważ włókna poliestrowe są termoplastyczne: po uformowaniu plis w podwyższonej temperaturze i schłodzeniu materiał ma "pamięć" kształtu. Dlatego plisy mogą być trwalsze niż w wielu tkaninach z włókien nietermoplastycznych.
Za trwałość plis zwykle nie odpowiadają cechy komfortu i ochrony, takie jak przewiewność, ciepłochronność czy wodoodporność. Mogą być ważne przy wyborze tkaniny, ale nie są mechanizmem utrwalania zagięć i zakładek.
Prasowanie dostarcza ciepła, które umożliwia chwilowe uformowanie włókien poliestrowych w nowy kształt. Jeśli plisa zostanie dobrze ułożona i "przyjęta" przez materiał, po schłodzeniu może pozostać wyraźna i stabilna przez dłuższy czas.
Zazwyczaj nie. Wodoodporność dotyczy przenikania wody, a trwałość plis wynika głównie z reakcji włókien na temperaturę (termoplastyczność) i sposobu utrwalenia. Impregnacja hydrofobowa nie zastępuje procesu nadania i utrwalenia plisy.
Częstym błędem jest wybór cechy "typowej" dla poliestru (np. niska chłonność/wodoodporność) zamiast cechy związanej z technologią kształtowania. W pytaniach o plisy kluczem jest związek z temperaturą i utrwalaniem formy.
Trwałość kształtu oznacza, że plisy (zakładki) zachowują swoją ostrość i układ mimo noszenia, zginania materiału oraz w pewnym stopniu po pielęgnacji. W praktyce to efekt właściwości surowca i prawidłowego procesu utrwalania.
Nie jest to cecha decydująca o trwałości plis. Przewiewność wpływa głównie na komfort termiczny i cyrkulację powietrza. Plisy utrwalają się przez odpowiednie uformowanie i stabilizację kształtu, a nie przez przepuszczalność powietrza.
Często wybiera się tkaniny, które dobrze poddają się formowaniu i utrwalaniu kształtu (np. z udziałem włókien syntetycznych). W praktyce liczy się też gramatura, sprężystość, podatność na gniecenie oraz zalecenia producenta dotyczące prasowania i pielęgnacji.
Ucz się w układzie: włókno → właściwość → skutek w wyrobie. Dla poliestru zapamiętaj m.in. znaczenie termoplastyczności (utrwalanie kształtu), a osobno cechy komfortu (przewiewność, ciepłochronność). Rozwiązuj testy, porównując pojęcia parami.
info

Około 68% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że termoplastyczność poliestru oznacza, że pod wpływem temperatury włókna mogą zmieniać kształt, a po ochłodzeniu go utrwalać.

Źródła:

  • Wikipedia (PL), "Poliester" – opis właściwości i zastosowań włókien poliestrowych, https://pl.wikipedia.org/wiki/Poliester (dostęp: 2026-02-18)
  • Wikipedia (PL), "Tworzywa termoplastyczne" – definicja termoplastyczności, https://pl.wikipedia.org/wiki/Tworzywa_termoplastyczne (dostęp: 2026-02-18)
  • Wikipedia (EN), "Heat setting" – ogólny opis utrwalania cieplnego materiałów (kontekst tekstyliów), https://en.wikipedia.org/wiki/Heat_setting (dostęp: 2026-02-18)

Materiały:

  • Podręczniki/materialoznawstwo włókiennicze (działy: włókna syntetyczne, poliester, właściwości termiczne)
  • Materiały dydaktyczne z technologii odzieży: prasowanie, zaprasowywanie, utrwalanie kształtu
  • Karty charakterystyki i opisy producentów tkanin (właściwości termiczne, zalecenia prasowania)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego