Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA PGF4 - CZERWIEC 2015



PYTANIE NR 34.
Która z licencji Creative Commons zezwala na rozpowszechnianie, przedstawianie i wykonywanie utworu zarówno w celach komercyjnych i niekomercyjnych, pod warunkiem zachowania go w oryginalnej postaci?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Licencja "Uznanie autorstwa – bez utworów zależnych (CC-BY-ND)" pozwala rozpowszechniać i prezentować utwór także komercyjnie, ale zakazuje modyfikacji, czyli wymaga zachowania oryginalnej postaci. Pozostałe warianty albo dopuszczają przeróbki (CC-BY, CC-BY-SA), albo wykluczają użycie komercyjne (CC-BY-NC).

Pełne wyjaśnienie:

Opis w pytaniu zawiera dwa kluczowe warunki: (1) dozwolone jest użycie zarówno komercyjne, jak i niekomercyjne, oraz (2) utwór ma być rozpowszechniany w oryginalnej postaci, czyli bez tworzenia przeróbek.

Warunek "oryginalnej postaci" odpowiada elementowi ND (No Derivatives). Licencja "Uznanie autorstwa – bez utworów zależnych (CC-BY-ND)" pozwala na kopiowanie, rozpowszechnianie i publiczne odtwarzanie, w tym w projektach komercyjnych, ale nie pozwala tworzyć i publikować utworów zależnych (np. retuszu zmieniającego charakter zdjęcia, fotomontażu, przeróbki do grafiki reklamowej).

Dlaczego pozostałe odpowiedzi nie pasują?

  • "Uznanie autorstwa – użycie niekomercyjne (CC-BY-NC)" ogranicza zastosowania do niekomercyjnych, więc nie spełnia warunku dopuszczenia użycia komercyjnego.
  • "Uznanie autorstwa (CC-BY)" jest bardzo liberalna: zezwala także na modyfikacje i tworzenie utworów zależnych, więc nie gwarantuje zachowania oryginalnej postaci.
  • "Uznanie autorstwa – na tych samych warunkach (CC-BY-SA)" również dopuszcza przeróbki; wymaga jedynie, by utwory pochodne były udostępniane na tej samej licencji, a nie by nie były modyfikowane.

W praktyce fotograf wybierający CC-BY-ND często chce umożliwić szerokie udostępnianie zdjęć (także przez firmy i media), ale jednocześnie zachować kontrolę nad integralnością i kontekstem pracy, unikając nieautoryzowanych przeróbek.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co oznacza skrót ND w licencjach Creative Commons?
ND to NoDerivatives, czyli "bez utworów zależnych". Oznacza, że możesz kopiować i udostępniać utwór (także publicznie), ale nie wolno Ci rozpowszechniać wersji zmienionych: przeróbek, adaptacji, fotomontaży czy remiksów.
Jakie użycie dopuszcza CC-BY-ND: komercyjne czy tylko niekomercyjne?
CC-BY-ND dopuszcza zarówno użycie komercyjne, jak i niekomercyjne, pod warunkiem spełnienia wymogów licencji (m.in. podania autorstwa) oraz braku rozpowszechniania utworów zależnych. Kluczowa jest tu blokada modyfikacji, nie blokada zarobkowania.
Dlaczego CC-BY nie spełnia warunku "w oryginalnej postaci"?
CC-BY wymaga uznania autorstwa, ale pozwala na modyfikacje i tworzenie utworów zależnych. To znaczy, że wolno przerobić zdjęcie (np. zmienić kolorystykę, wykadrować kreatywnie, użyć w kolażu) i udostępniać przeróbkę, o ile spełnisz warunki atrybucji.
Co to jest "utwór zależny" w kontekście licencji CC?
Utwór zależny to wersja powstała na bazie oryginału poprzez twórczą modyfikację, adaptację lub przeróbkę (np. remiks grafiki, fotomontaż, przeróbka zdjęcia na plakat z nową kompozycją). W licencjach z ND nie wolno takiej zmienionej wersji rozpowszechniać.
Jaką licencję wybrać, jeśli chcę, by inni mogli przerabiać moje zdjęcia?
Jeśli chcesz dopuścić modyfikacje, wybierasz licencje bez elementu ND, np. CC-BY (najbardziej elastyczna) albo CC-BY-SA (pozwala przerabiać, ale wymaga udostępniania przeróbek na tych samych warunkach). Wtedy inni mogą tworzyć i publikować wersje pochodne.
Kiedy stosuje się CC-BY-NC zamiast CC-BY-ND?
CC-BY-NC stosuje się, gdy priorytetem jest ograniczenie użycia komercyjnego (np. brak zgody na wykorzystanie w reklamie lub przez firmę), a niekoniecznie zakaz modyfikacji. CC-BY-ND dotyczy przede wszystkim kontroli nad przeróbkami, a nie nad komercyjnością.
Czy przy CC-BY-ND mogę przyciąć zdjęcie i wrzucić na stronę?
To zależy od tego, czy przycięcie jest traktowane jako utwór zależny i czy ma być dalej rozpowszechniane. W praktyce ND oznacza brak zgody na rozpowszechnianie wersji zmienionych. Przy wątpliwościach najbezpieczniej użyć oryginału bez zmian albo uzyskać zgodę autora na konkretną modyfikację.
Jak poprawnie podać autorstwo (BY) przy zdjęciu na licencji CC?
Najczęściej podaje się: imię i nazwisko/pseudonim autora, tytuł (jeśli jest), informację o licencji oraz link do źródła i licencji. Ważne, by atrybucja była czytelna dla odbiorcy (np. podpis pod zdjęciem, stopka strony, opis w poście).
Jaka jest różnica między CC-BY-SA a CC-BY-ND?
CC-BY-SA pozwala na modyfikacje, ale nakazuje udostępniać przeróbki na tej samej licencji (zasada "share alike"). CC-BY-ND nie pozwala rozpowszechniać przeróbek w ogóle. Obie licencje wymagają uznania autorstwa, ale różnią się podejściem do utworów zależnych.
Jakie błędy najczęściej popełnia się na egzaminie przy licencjach CC?
Częsty błąd to wybór CC-BY przy opisie "bez zmian", bo BY jest najbardziej znane. Inny błąd to mylenie NC z zakazem modyfikacji. Warto w zadaniach podkreślać słowa-klucze: "komercyjnie" (wyklucza NC) i "oryginał/bez przeróbek" (wskazuje na ND).
info

Około 64% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Eksperci podkreślają: "Licencja "Uznanie autorstwa – bez utworów zależnych (CC-BY-ND)" pozwala rozpowszechniać i prezentować utwór także komercyjnie, ale zakazuje modyfikacji, czyli wymaga zachowania oryginalnej postaci."

Źródła:

  • Creative Commons — CC BY-ND 4.0 Deed (opis licencji), https://creativecommons.org/licenses/by-nd/4.0/ (dostęp: 2026-03-02)
  • Creative Commons — CC BY 4.0 Deed (opis licencji), https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/ (dostęp: 2026-03-02)

Materiały:

  • Oficjalne opisy licencji na stronie Creative Commons (deed/legal code)
  • Poradniki o prawie autorskim dla twórców (fotografia/multimedia)
  • Ćwiczenia: przyporządkowanie scenariuszy użycia do właściwej licencji CC
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego