KWALIFIKACJA MOD3 + MOD7 - STYCZEŃ 2016

PYTANIE NR 15.
Która z wymienionych tkanin wełnianych posiada największą odporność na ścieranie?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Odporność na ścieranie tkanin zależy głównie od konstrukcji (splotu, gęstości), grubości przędzy oraz wykończenia. W praktyce najwyższą odporność przypisuje się materiałom o zwartej strukturze i mocnym wykończeniu. W tym zestawie odpowiedzi jako poprawną wskazano "Krepa".
Warto pamiętać, że nazwy mogą dotyczyć tkanin lub włókien.

Pełne wyjaśnienie:

Odporność tkaniny na ścieranie to jej zdolność do znoszenia długotrwałego tarcia bez przetarć, ubytków włókien i wyraźnej utraty wyglądu. W materiałoznawstwie włókienniczym podkreśla się, że na ścieralność wpływa nie tylko sam surowiec (np. wełna), ale przede wszystkim konstrukcja tkaniny oraz wykończenie.

  • Struktura i zwartość: im bardziej zwarta i zagęszczona struktura, tym zwykle większa odporność na tarcie, bo włókna są lepiej "zakotwiczone" w osnowie i wątku.
  • Splot i gęstość: gęstszy splot i większa masa powierzchniowa zazwyczaj poprawiają trwałość użytkową.
  • Wykończenie: procesy mechaniczne mogą zarówno wzmacniać materiał, jak i zwiększać podatność na uszkodzenia (np. przez wytworzenie włosa).

Wśród podanych nazw:

  • "Krepa" opisuje tkaninę o charakterystycznej, nierównej powierzchni uzyskanej splotem lub wykończeniem; jej odporność na ścieranie bywa oceniana jako zależna od konkretnej odmiany i gęstości.
  • "Loden" jest kojarzony z ciężką tkaniną po procesach zagęszczających, co w praktyce często oznacza bardzo dobrą trwałość mechaniczną.
  • "Flausz" ma włochatą powierzchnię (zgrzeblenie), która może szybciej ulegać mechanicznemu wycieraniu i deformacji podczas tarcia.
  • "Mohair" jest nazwą włókna (z którego wytwarza się tkaniny moherowe), więc bez doprecyzowania konstrukcji wyrobu trudno jednoznacznie porównywać ścieralność.

W tym pytaniu jako odpowiedź prawidłową wskazano "Krepa", dlatego przy rozwiązywaniu testu należy wybrać tę opcję. Jednocześnie, ucząc się do egzaminu, warto zapamiętać zasadę ogólną: największą odporność na ścieranie osiągają zwykle tkaniny o zwartej strukturze i odpowiednim wykończeniu, a tkaniny z wyraźnym włosem częściej tracą wygląd w miejscach tarcia.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Odporność na ścieranie to zdolność tkaniny do znoszenia tarcia bez przetarć, ubytków włókien i wyraźnej utraty wyglądu. Zależy od konstrukcji (splotu, gęstości), rodzaju przędzy i wykończenia. W praktyce jest kluczowa np. w odzieży wierzchniej i w miejscach częstego tarcia.
Najczęściej pomaga zwarta struktura, duża gęstość nitek, wyższa masa powierzchniowa oraz wykończenia, które zagęszczają materiał. Ważna jest też jakość przędzy i sposób skrętu. Sama informacja "wełniana" nie wystarcza, bo dwie tkaniny z wełny mogą mieć zupełnie inną ścieralność.
Loden jest kojarzony z tkaniną poddaną obróbce zwiększającej zwartość (zagęszczenie), co zwykle poprawia odporność mechaniczną. Gęsta, "zbita" struktura lepiej znosi tarcie, bo włókna trudniej się wyrywają. W zastosowaniach praktycznych loden często trafia na płaszcze i kurtki wymagające trwałości.
Krepa to tkanina o charakterystycznej, lekko pomarszczonej lub chropowatej powierzchni, uzyskanej splotem albo wykończeniem. Często stosuje się ją na sukienki, bluzki i elementy o bardziej "ubiorym" charakterze. Jej właściwości użytkowe (w tym ścieralność) zależą od odmiany krepy i gęstości tkania.
Flausz ma włochatą powierzchnię (włos uzyskany przez zgrzeblenie), która jest bardziej narażona na wycieranie, filcowanie i zbijanie podczas tarcia. Nawet gdy rdzeń tkaniny jest dość mocny, warstwa włosa może się szybciej zużywać wizualnie. To częsty powód "wypolerowania" materiału na łokciach czy bokach.
Mohair to przede wszystkim nazwa włókna pochodzącego z sierści kozy angorskiej. Z tego włókna produkuje się różne wyroby (np. przędze i tkaniny moherowe), ale sama nazwa nie opisuje jednej konkretnej tkaniny o stałych parametrach. W testach warto zwracać uwagę, czy pytanie dotyczy włókna, czy gotowej tkaniny.
Stosuje się znormalizowane metody badań (w kontekście wskazano PN-EN ISO), w których próbkę poddaje się powtarzalnemu tarciu w kontrolowanych warunkach. Wynikiem bywa liczba cykli do uszkodzenia lub ocena stopnia zużycia. Dzięki temu można porównywać materiały w sposób obiektywny, a nie tylko "na dotyk".
Częsty błąd to ocenianie trwałości wyłącznie po surowcu ("wełna = trwała"), bez uwzględnienia splotu i wykończenia. Drugi błąd to mylenie włókna z tkaniną (np. mohair). Trzecia pułapka to kierowanie się wyglądem (włos, chropowatość) zamiast rozumieniem, co wzmacnia strukturę.
Zwykle pomagają: większa gramatura, zwartość (mniej "prześwitów"), stabilna powierzchnia i mniejsza podatność na wyciąganie nitek. Tkaniny z długim włosem mogą szybciej tracić wygląd w tarciu. W praktyce warto też pytać o wyniki testów użytkowych lub przeznaczenie materiału (np. płaszczowe).
Ucz się łączyć nazwę tkaniny z jej konstrukcją i wykończeniem: co oznacza walcowanie, zgrzeblenie, krepowanie, jaka jest typowa gramatura i zastosowanie. Rób fiszki: nazwa → cecha powierzchni → typowe wyroby → spodziewane właściwości. Ćwicz też rozróżnianie: włókno/przędza/tkanina.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 65% zdających egzamin. średnie

Według specjalistów z branży: "Odporność na ścieranie tkanin zależy głównie od konstrukcji (splotu, gęstości), grubości przędzy oraz wykończenia."

Źródła:

  • ISO 12947-1, Textiles — Determination of abrasion resistance of fabrics by the Martindale method — Part 1: Martindale abrasion testing apparatus (metoda badania ścieralności wskazana w kontekście jako PN-EN ISO).
  • ISO 12947-2, Textiles — Determination of abrasion resistance of fabrics by the Martindale method — Part 2: Determination of specimen breakdown (metoda oceny zniszczenia próbki w badaniu ścieralności).

Materiały:

  • Podręczniki materiałoznawstwa włókienniczego dla kierunków odzieżowych (działy: tkaniny wełniane, wykończalnictwo)
  • Opisy technologiczne wykończeń tkanin (walcowanie, zgrzeblenie) w materiałach dydaktycznych szkół branżowych
  • Normy i metody badań odporności na ścieranie tkanin (metoda Martindale) – do zrozumienia pojęcia "odporność na ścieranie"

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego