Zasada sądowej kontroli decyzji ostatecznych wyraża gwarancję, że rozstrzygnięcie administracyjne nie jest "poza kontrolą" tylko dlatego, że stało się ostateczne w administracyjnym toku instancji. W praktyce oznacza to możliwość uruchomienia kontroli legalności decyzji przez sąd (typowo poprzez wniesienie skargi), co jest jednym z podstawowych mechanizmów ochrony praw strony.
Odpowiedź "Prawdy obiektywnej" byłaby właściwa, gdyby przepis akcentował obowiązek wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego, zebrania i oceny dowodów oraz dążenia do ustalenia, jak było w rzeczywistości. To jednak dotyczy sposobu prowadzenia postępowania dowodowego, a nie zewnętrznej kontroli decyzji.
Odpowiedź "Trwałości decyzji ostatecznej" odnosi się do stabilności rozstrzygnięć: decyzje ostateczne co do zasady nie powinny być dowolnie wzruszane, a ich uchylanie/zmiana jest ograniczona do wyjątkowych trybów. Gdy przepis mówi o możliwości poddania decyzji ostatecznej kontroli sądu, nie chodzi o jej "nietykalność", lecz o zapewnienie środka ochrony prawnej.
Odpowiedź "Dwuinstancyjności" dotyczy obowiązku zapewnienia stronie rozpoznania sprawy co najmniej przez organ pierwszej i drugiej instancji (w ramach administracji). Kontrola sądowa to etap odrębny od administracyjnego postępowania odwoławczego. Dlatego przepis wskazujący na sądową weryfikację decyzji ostatecznych nie wyraża dwuinstancyjności, tylko prawo do kontroli sądowej.
Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w przepisie pojawia się motyw "skargi do sądu" lub "kontroli sądowej", najczęściej chodzi o zasadę sądowej kontroli, a nie o odwołanie (dwuinstancyjność) czy stabilność decyzji (trwałość).
