KWALIFIKACJA ELE2 - WRZESIEŃ 2015 (test 2)

PYTANIE NR 32.
Którego miernika należy użyć do pomiaru natężenia oświetlenia w pomieszczeniu biurowym?
Ilustracja przedstawia cztery różne mierniki, które mogą być używane w kontekście zawodowym przez elektryków.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Natężenie oświetlenia (ile strumienia świetlnego pada na powierzchnię) mierzy się w luksach [lx]. Do takiego pomiaru służy luksomierz, który ma czujnik światła i podaje wynik w lx. Inne mierniki elektryczne (np. amperomierz) nie mierzą parametrów oświetlenia.
Dlatego poprawny jest wybór luksomierza.

Pełne wyjaśnienie:

Natężenie oświetlenia to wielkość fotometryczna opisująca, ile światła dociera do danej powierzchni roboczej. W praktyce ocenia się je na biurkach, stanowiskach montażowych i w pomieszczeniach technicznych, bo zbyt słabe oświetlenie zwiększa ryzyko pomyłek i wypadków, a zbyt mocne może powodować olśnienie i zmęczenie wzroku.

Właściwy przyrząd pomiarowy to luksomierz. Jest to miernik wyposażony w czujnik (fotodiodę/fotorezystor) oraz układ przeliczeniowy, który podaje wynik w luksach (lx). Podczas pomiaru czujnik ustawia się w miejscu, gdzie ma być ocenione oświetlenie (np. na wysokości blatu biurka) i odczytuje wskazanie. Ważne jest, aby nie zasłaniać czujnika i nie zacieniać go własnym ciałem.

Dlaczego pozostałe typowe odpowiedzi bywają błędne?

  • Mierniki elektryczne (np. amperomierz, woltomierz) służą do pomiaru parametrów prądu i napięcia w obwodach, a nie parametrów światła. Słowo "natężenie" może wprowadzać w błąd, bo w elektrotechnice mówi się o natężeniu prądu, ale tutaj chodzi o natężenie oświetlenia.
  • Mierniki akustyczne (np. sonometr) mierzą natężenie lub poziom dźwięku, a nie oświetlenie.
  • Inne przyrządy spotykane w pracy technicznej (np. termometry, manometry, detektory gazu) mierzą odpowiednio temperaturę, ciśnienie lub stężenia gazów – nie mają zastosowania do oceny oświetlenia.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w pytaniu pojawia się "natężenie oświetlenia", szukaj skojarzenia: luks (jednostka) → luksomierz (przyrząd). To najszybszy i najpewniejszy sposób doboru miernika.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Natężenie oświetlenia to ilość światła padającego na daną powierzchnię (np. blat biurka). Jednostką jest luks (lx). W praktyce mierzy się je na wysokości powierzchni pracy, aby ocenić warunki widzenia i bezpieczeństwo wykonywania czynności.
Do pomiaru natężenia oświetlenia używa się luksomierza. To miernik z czujnikiem światła, który pokazuje wynik w luksach (lx). Nie należy mylić go z miernikami elektrycznymi (prąd/napięcie) ani akustycznymi (hałas).
Amperomierz mierzy natężenie prądu w obwodzie elektrycznym (A), a nie natężenie oświetlenia. To dwa różne zjawiska: prąd dotyczy przepływu ładunku, a oświetlenie dotyczy promieniowania widzialnego padającego na powierzchnię, mierzonego w lx.
Czujnik luksomierza umieść w miejscu oceny oświetlenia (np. na blacie na wysokości pracy). Unikaj zasłaniania czujnika i zacieniania go własnym ciałem. Odczytaj wynik w lx i wykonaj kilka pomiarów w różnych punktach, by ocenić równomierność oświetlenia.
Najczęstsze błędy to: zasłanianie czujnika, pomiar zbyt blisko oprawy lub w cieniu, trzymanie czujnika pod niewłaściwym kątem oraz porównywanie wyniku w lx z niewłaściwą wielkością (np. lumenami). Ważne jest też wykonanie kilku pomiarów, nie tylko jednego.
Skrót lx oznacza luks, czyli jednostkę natężenia oświetlenia. Spotkasz go na luksomierzach, w wymaganiach dla stanowisk pracy, w projektach oświetlenia oraz w dokumentacji obiektów, gdzie ocenia się warunki widzenia (biura, hale, pomieszczenia techniczne).
Nie. Luksomierz mierzy natężenie oświetlenia na powierzchni (lx), czyli efekt oświetlenia w danym miejscu. Moc źródła światła podaje się w watach (W), a strumień świetlny w lumenach (lm). Źródło o tej samej mocy może dawać różne natężenie oświetlenia w zależności od odległości i oprawy.
W potocznej praktyce szkolnej "fotometr" bywa używany ogólnie, ale w zadaniach egzaminacyjnych przy pomiarze oświetlenia najczęściej chodzi o luksomierz (pomiar w lx na powierzchni). Jeśli pojawia się pytanie o "natężenie oświetlenia", wybór powinien wskazywać przyrząd mierzący lx.
Podczas robót montażowych i serwisowych (np. w pomieszczeniach technicznych, na klatkach schodowych, w piwnicach) dobre oświetlenie zmniejsza ryzyko pomyłek i wypadków. Umiejętność doboru luksomierza pozwala ocenić, czy warunki pracy są odpowiednie do precyzyjnych czynności.
Szukaj w treści zwrotów: "natężenie oświetlenia", "oświetlenie stanowiska", "pomiar w luksach" lub "lx". To jednoznacznie kieruje do luksomierza. Uważaj na pułapkę słowa "natężenie", które często kojarzy się z prądem, ale nie w tym kontekście.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 72% zdających egzamin. średnio łatwe

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że natężenie oświetlenia (ile strumienia świetlnego pada na powierzchnię) mierzy się w luksach [lx].

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Luksomierz" — https://pl.wikipedia.org/wiki/Luksomierz (dostęp: 2026-02-27)
  • Wikipedia (PL): "Luks" — https://pl.wikipedia.org/wiki/Luks (dostęp: 2026-02-27)

Materiały:

  • Podręcznik/rozdział z fotometrii i wielkości świetlnych (luks, lumen, kandela)
  • Instrukcje obsługi luksomierzy (zasady pomiaru i interpretacja wskazań)
  • Materiały BHP dotyczące warunków środowiska pracy (w tym oświetlenia)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego