KWALIFIKACJA EKA2 - CZERWIEC 2016

PYTANIE NR 14.
Którego z wymienionych zadań archiwum zakładowego nie można zaplanować?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wypożyczanie akt jest czynnością zależną od bieżących potrzeb komórek organizacyjnych i wniosków użytkowników, więc nie da się go wiarygodnie ująć w stałym harmonogramie.
Przyjmowanie, brakowanie i porządkowanie to prace, które archiwum może zaplanować w czasie jako zadania cykliczne lub okresowe.

Pełne wyjaśnienie:

W archiwum zakładowym część działań ma charakter planowy, czyli można je ująć w rocznym lub okresowym harmonogramie prac (np. według terminów, zasobów kadrowych i priorytetów). Są to zwłaszcza czynności, które archiwum inicjuje i realizuje w ramach własnej organizacji pracy.

Wypożyczanie akt (rozumiane jako udostępnianie dokumentacji na zewnątrz archiwum w trybie wypożyczenia) jest w dużej mierze reaktywne: pojawia się wtedy, gdy konkretna komórka organizacyjna lub uprawniony użytkownik zgłosi potrzebę skorzystania z akt. Nie da się z góry przewidzieć, ile takich wniosków wpłynie i kiedy, dlatego tej czynności nie planuje się w sensie "z góry ustalonej liczby i terminów realizacji". Można co najwyżej zaplanować zasoby (np. dyżury, czas na obsługę), ale nie same wypożyczenia jako zadanie do wykonania w danym dniu.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • Przyjmowanie akt – jest związane z porządkowaniem przekazań z komórek organizacyjnych i można je planować (np. okresami spływu dokumentacji, kampaniami porządkowymi, terminami wynikającymi z organizacji pracy jednostki).
  • Brakowanie akt – to czynność zwykle realizowana etapami, wymagająca przygotowania dokumentacji do wycofania z zasobu; w praktyce często planuje się ją w cyklach (np. w określonych miesiącach) oraz po analizie upływu okresów przechowywania.
  • Porządkowanie akt – to typowa praca wewnętrzna archiwum (układ, opisy, ewidencja), którą można zaplanować według zasobu, priorytetów i dostępnego czasu.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w pytaniu pojawia się "co trudno zaplanować", szukaj czynności zależnej od nieprzewidywalnych wniosków użytkowników, a nie od harmonogramu prac archiwum.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Zadania planowe to czynności, które archiwum może ująć w harmonogramie (np. rocznym), bo zależą głównie od organizacji pracy archiwum i można im przypisać terminy oraz zasoby. Zwykle dotyczą porządkowania, ewidencji, przygotowania brakowania czy akcji przyjmowania dokumentacji.
Wypożyczanie akt zależy od bieżących potrzeb komórek organizacyjnych i wniosków użytkowników, czyli od zdarzeń trudnych do przewidzenia w czasie. Można zaplanować dyżur lub rezerwę czasu na obsługę udostępnień, ale nie da się z góry ustalić liczby i terminów wypożyczeń.
Najczęściej planuje się prace wewnętrzne i cykliczne: porządkowanie i opracowanie dokumentacji, przeglądy zasobu, przygotowanie brakowania, uzupełnianie ewidencji oraz okresowe przyjmowanie akt. Są to czynności, na które archiwum ma realny wpływ organizacyjny.
Brakowanie akt to przygotowanie do wycofania dokumentacji, która nie jest już potrzebna i której okres przechowywania upłynął. Zwykle wymaga uporządkowania, sporządzenia zestawień i przejścia ustalonej procedury, więc wykonuje się je etapami i często planuje w cyklach.
Udostępnianie to pojęcie szersze: obejmuje różne formy zapewnienia dostępu do dokumentacji (np. wgląd na miejscu, kopie, wypożyczenie). Wypożyczanie jest jedną z form udostępniania i zwykle oznacza czasowe przekazanie akt poza archiwum, co wymaga ewidencji i kontroli zwrotu.
Częsty błąd to mylenie "zaplanować" z "wykonać" i uznawanie, że skoro czynność występuje w pracy archiwum, to da się ją zapisać w harmonogramie. Drugi błąd to pomijanie, że niektóre działania są uruchamiane przez wnioski użytkowników, a nie przez plan archiwum.
Da się je planować, gdy jednostka ma ustalone terminy przekazywania dokumentacji (np. okresowe przekazania po zakończeniu spraw). Trudniej, gdy przekazania są nieregularne, ale nadal można planować działania organizacyjne: przygotowanie miejsca, narzędzi ewidencji i czas na obsługę większych partii akt.
Zacznij od czynności cyklicznych: porządkowanie zasobu, aktualizacja ewidencji, przeglądy, przygotowanie brakowania, okresowe przyjęcia akt. Następnie dopisz rezerwę czasu na obsługę wniosków (udostępnianie, wypożyczanie), bez wpisywania konkretnych "liczb wypożyczeń" w konkretnych dniach.
Zasadniczo tak, bo porządkowanie to praca wewnętrzna archiwum i można ją rozłożyć w czasie zgodnie z priorytetami oraz zasobami kadrowymi. Wyjątkiem mogą być sytuacje awaryjne (np. pilne udostępnienie nieuporządkowanej dokumentacji), ale sama czynność nadal należy do obszaru działań planowanych.
Szukaj słów sugerujących inicjatywę "z zewnątrz" archiwum: wnioski, zapotrzebowanie, udostępnienie, wypożyczenie, zwrot. Takie czynności są wprost powiązane z tym, czego w danym momencie potrzebują inne komórki lub uprawnione osoby, więc trudno je zaplanować jako stały punkt harmonogramu.
info

Około 67% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że wypożyczanie akt jest czynnością zależną od bieżących potrzeb komórek organizacyjnych i wniosków użytkowników, więc nie da się go wiarygodnie ująć w stałym harmonogramie.

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z zakresu archiwistyki zakładowej dotyczące zadań archiwum i udostępniania dokumentacji
  • Instrukcje kancelaryjne i instrukcje archiwalne stosowane w jednostkach organizacyjnych (do nauki pojęć i procedur)
  • Ćwiczenia: układanie przykładowego rocznego planu prac archiwum zakładowego oraz wskazywanie czynności zależnych od wniosków

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego