KWALIFIKACJA ROL3 - STYCZEŃ 2018

PYTANIE NR 22.
Której metody tworzenia rodzin pszczelich dotyczy opis?
Ilustracja przedstawia tekstowy fragment instrukcji dotyczącej tworzenia rodzin pszczelich metodą składańców.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Składańce to metoda tworzenia rodziny przez "złożenie" jej z elementów pochodzących z różnych rodzin (np. ramki z czerwiem i zapasem oraz pszczoły), zwykle z poddaną lub pozostawioną matką. Zsypańce polegają na zsypaniu pszczół, a dzielenie "na pół lotu" opiera się na rozdzieleniu lotnych pszczół.

Pełne wyjaśnienie:

W pszczelarstwie nazwy metod tworzenia rodzin odnoszą się do tego, skąd pochodzą pszczoły i plastry oraz jak organizuje się nową jednostkę.

"Składańców" dotyczy sytuacja, w której nowa rodzina powstaje przez złożenie jej z kilku "części" pozyskanych z jednej lub wielu rodzin: najczęściej są to ramki z czerwiem w różnym wieku, ramki z zapasem (miód/pierzgę) oraz pszczoły obsiadające plastry. Kluczowe jest też zapewnienie matki (poddanie unasiennionej, matecznika albo pozostawienie właściwej matki w nowym układzie). W praktyce to metoda przypominająca świadome "komponowanie" rodziny o określonej sile i strukturze.

Odpowiedź "Zsypańców" jest nieadekwatna, gdy opis wskazuje na użycie ramek z czerwiem i budowę rodziny z elementów, ponieważ zsypanie (strząśnięcie) skupia się na masie pszczół i ich osadzeniu, a nie na składaniu z ramek jako podstawowym mechanizmie metody.

Odpowiedź "Dzielenia na pół lotu" pasuje do innego schematu: wykorzystuje zachowanie pszczół lotnych wracających do miejsca po ulu. Jeśli opis nie mówi o ustawianiu uli/odkładów względem pierwotnego stanowiska w celu podziału lotnej pszczoły, to nie jest to ta metoda.

Odpowiedź "Z dwóch trzecia" brzmi jak potoczny wariant opisu proporcji dzielenia rodziny, ale sama nazwa nie jest tak jednoznaczna jak pozostałe i łatwo myli się z metodami dzielenia. W zadaniach egzaminacyjnych rozstrzygające są cechy procedury: skład ramek, źródło pszczół i sposób zapewnienia matki.

Wskazówka do nauki: zapamiętaj, że "składańce" = składanie z ramek i pszczół z różnych źródeł; "zsypańce" = zsypanie pszczół; "pół lotu" = praca na pszczołach lotnych wracających na stanowisko.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Składańce to rodziny tworzone przez "złożenie" ich z elementów pochodzących z jednej lub kilku rodzin: ramek z czerwiem, ramek z zapasem oraz pszczół. Zwykle trzeba też zapewnić matkę (poddanie matki/matecznika). To metoda świadomego budowania rodziny o określonej sile.
W składańcach kluczowe jest komponowanie nowej rodziny z ramek i pszczół (często z różnych rodzin) oraz zapewnienie matki. Zsypańce powstają głównie przez zsypanie/strząśnięcie pszczół do ula lub odkładu, a dopiero później organizuje się resztę (np. poddanie matki).
Szukaj informacji o przenoszeniu ramek (np. z czerwiem i zapasem) oraz o łączeniu elementów z różnych rodzin w jeden nowy ul/odkład. Typowe są zwroty o "zestawieniu ramek", "dobraniu pszczół" i "poddaniu matki". To odróżnia składańce od metod opartych tylko na pszczołach.
Nowa rodzina musi mieć zdolność do odnowy pokolenia i utrzymania ciągłości czerwienia, a to zapewnia matka lub matecznik. W składańcach elementy pochodzą z różnych rodzin, więc bez świadomego pozostawienia lub poddania matki łatwo o bezmateczność i osłabienie rozwoju rodziny.
Najczęściej wtedy, gdy rodziny są już dostatecznie silne, aby oddać część ramek i pszczół bez ryzyka osłabienia produkcji lub przeżywalności. W praktyce robi się to w okresach sprzyjających rozwojowi (cieplej pogody i dostępności pożytku), aby nowa rodzina mogła się ustabilizować.
To sposób podziału rodziny wykorzystujący zachowanie pszczół lotnych, które wracają na znane miejsce ula. Przez odpowiednie ustawienie uli/odkładów dzieli się "lotną" część pszczół między dwie jednostki. To inny mechanizm niż składańce, gdzie akcent jest na dobór ramek i pszczół.
Częsty błąd to mylenie nazw podobnych (składańce–zsypańce) i wybór "na słuch". Inny błąd to skupienie się na jednym szczególe opisu (np. obecność pszczół) i pominięcie tego, czy przenoszono ramki z czerwiem, jak zapewniono matkę i czy wykorzystano lotne pszczoły.
Nie ma takiego wymogu. Składańce mogą być tworzone z elementów pochodzących z jednej rodziny (np. przez podział ramek) albo z kilku rodzin, jeśli celem jest zbudowanie rodziny o określonej sile i składzie. Decydujące jest "składanie" z ramek/pszczoły, a nie liczba rodzin-dawców.
Najważniejsze są: odpowiednia liczba pszczół, ramki z czerwiem (dla szybkiego wzmocnienia) oraz zapas pokarmu. Kluczowe jest też zapewnienie matki lub matecznika. Bez tych elementów rodzina będzie się rozwijała wolniej lub może mieć problemy z utrzymaniem ciągłości czerwienia.
Ucz się przez porównywanie metod: składańce (ramki + pszczoły + matka), zsypańce (masa pszczół), podział na loty (pszczoły lotne i ustawienie uli). Dobrze działa tabelka "co jest przenoszone" oraz "jaki jest mechanizm". Na egzaminie dopasuj opis do mechanizmu, nie do brzmienia nazwy.
info

Około 40% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że składańce to metoda tworzenia rodziny przez "złożenie" jej z elementów pochodzących z różnych rodzin (np. ramki z czerwiem i zapasem oraz pszczoły), zwykle z poddaną lub pozostawioną matką.

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z gospodarki pasiecznej opisujące metody tworzenia rodzin
  • Materiały szkoleniowe dla kwalifikacji ROL.3 dotyczące odkładów, składańców i zsypańców
  • Instrukcje i poradniki praktyczne prowadzenia pasieki (tworzenie nowych rodzin, poddawanie matek)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego