KWALIFIKACJA BUD9 - CZERWIEC 2018

PYTANIE NR 12.
Który element instalacji gazowej niskiego ciśnienia oznaczono na schemacie cyfrą 1?
Ilustracja przedstawia schemat instalacji gazowej niskiego ciśnienia, który jest częścią egzaminu zawodowego dla technika
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Element nr 1 jest na początku toru gazowego i ma symbol dwóch trójkątów stykających się wierzchołkami, co oznacza ręczny zawór odcinający (kurek). W instalacji gazowej niskiego ciśnienia jest to typowo kurek wlotowy (główny) służący do szybkiego odcięcia dopływu gazu do obiektu.

Pełne wyjaśnienie:

W schematach instalacji gazowych kluczowe jest rozpoznawanie symboli armatury oraz ich typowego miejsca w układzie. Element oznaczony cyfrą 1 znajduje się na samym początku toru gazowego (od strony dopływu). Na rysunku ma postać dwóch trójkątów stykających się wierzchołkami, co jest standardowym zapisem graficznym zaworu/korka odcinającego (kurka ręcznego). Taki element pełni funkcję kurka wlotowego odcinającego, czyli armatury umożliwiającej całkowite zamknięcie przepływu gazu do dalszej części instalacji.

Dlaczego nie regulator ciśnienia?
Regulator (reduktor) służy do obniżenia i stabilizacji ciśnienia, a nie do podstawowego, ręcznego odcięcia dopływu. Na schematach ma inny symbol i zwykle występuje dalej w układzie, często za elementami wstępnymi (np. odcinającymi, filtrującymi i pomiarowymi).

Dlaczego nie palnik próbny (pilotujący)?
Palnik próbny jest elementem odbiornika/układu spalania, pojawia się jako odgałęzienie lub część zespołu palnikowego i nie znajduje się na wejściu instalacji. Jego zadaniem jest inicjacja lub podtrzymanie zapłonu, a nie odcięcie dopływu.

Dlaczego nie zawór magnetyczny bezpieczeństwa?
Zawór elektromagnetyczny działa automatycznie i wymaga zasilania/sterowania. Na schemacie jest przedstawiany jako zawór z napędem/cewką i typowo występuje w części zabezpieczeń lub sterowania, a nie jako pierwszy, ręczny element przy wlocie.

Wskazówka egzaminacyjna: przy pytaniach "co oznaczono cyfrą na schemacie" zawsze łącz kształt symbolu z funkcją i miejscem w układzie. Dla instalacji gazowej wlot zwykle zaczyna się od elementu odcinającego, umożliwiającego szybkie zamknięcie dopływu.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najczęściej oznacza ręczny zawór odcinający (kurek). Taki symbol wskazuje element, który służy do fizycznego zamknięcia lub otwarcia przepływu medium. W instalacji gazowej bywa to kurek główny/wlotowy montowany na początku układu.
Rozpoznajesz go po symbolu zaworu odcinającego oraz po położeniu: jest zwykle pierwszym elementem od strony dopływu gazu, przed elementami pomiaru i regulacji. Funkcja kurka to szybkie odcięcie dopływu do całej instalacji.
Ponieważ umożliwia natychmiastowe odcięcie gazu do budynku w razie awarii lub prac serwisowych. Umieszczenie go na początku toru gazowego ogranicza ryzyko, bo odcina dopływ zanim gaz trafi do kolejnych urządzeń i odcinków instalacji.
Kurek odcinający służy do otwarcia/zamknięcia przepływu (funkcja "0/1"). Regulator ciśnienia (reduktor) zmienia i stabilizuje ciśnienie w instalacji. Regulator nie jest podstawowym elementem do awaryjnego, ręcznego odcięcia dopływu.
Zwykle nie jako pełny zamiennik. Zawór elektromagnetyczny jest elementem automatyki i zabezpieczeń (działa przy sterowaniu i zasilaniu), a kurek ręczny zapewnia proste, niezależne od zasilania odcięcie dopływu gazu w każdej sytuacji.
Używa się go m.in. podczas przeglądów, napraw, wymiany urządzeń, prób szczelności oraz w sytuacji awaryjnej (np. podejrzenie nieszczelności). Zamknięcie kurka odcina gaz do całej instalacji za tym elementem.
Najczęstsze pomyłki to: mylenie kurka z regulatorem (bo oba "są na początku"), mylenie kurka z zaworem bezpieczeństwa (bo nazwa sugeruje zabezpieczenie) oraz ignorowanie symbolu graficznego i zgadywanie wyłącznie po kolejności.
Za kurkiem wlotowym często spotyka się elementy przygotowania i kontroli: filtr, punkt pomiarowy (np. manometr z zaworem) oraz regulator ciśnienia. Dalej mogą występować elementy zabezpieczeń i sterowania, zależnie od układu i odbiorników gazu.
Powinien być łatwo dostępny, widoczny i umożliwiać szybkie zamknięcie dopływu gazu bez użycia narzędzi. W praktyce lokalizuje się go przy wejściu/na początku instalacji, tak aby w razie zagrożenia można było szybko odciąć zasilanie całego obiektu.
Najlepiej uczyć się na zestawach symboli i przykładowych schematach: zawory odcinające, filtry, manometry, regulatory i zawory bezpieczeństwa. Trenuj metodę: symbol + funkcja + typowe miejsce w układzie, bo egzamin często łączy te trzy informacje.
info

Statystycznie 50% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Eksperci podkreślają: "Element nr 1 jest na początku toru gazowego i ma symbol dwóch trójkątów stykających się wierzchołkami, co oznacza ręczny zawór odcinający (kurek)."

Źródła:

  • Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, § 175–183, Dz.U. 2022 poz. 1225
  • PN-EN 1775: Instalacje gazowe w budynkach — (zakres: wymagania funkcjonalne i zasady projektowania/wykonania instalacji gazowych); źródło normatywne wskazane w kontekście
  • PN-92/M-34034: Symbole graficzne armatury (zakres: oznaczenia na schematach); źródło normatywne wskazane w kontekście

Materiały:

  • Tekst rozporządzenia w sprawie warunków technicznych w zakresie instalacji gazowych (§ 175–183)
  • Norma PN-EN 1775 (w zakresie zasad instalacji gazowych w budynkach)
  • Materiały dydaktyczne z symboliki armatury i schematów instalacji gazowych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego