KWALIFIKACJA BUD9 - STYCZEŃ 2021 (test 2)

PYTANIE NR 37.
Który element instalacji klimatyzacyjnej przedstawiono na rysunku?
Ilustracja przedstawia metalowy element instalacji klimatyzacyjnej, który jest przepustnicą.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Przepustnica to element montowany w kanale, służący do regulacji lub odcięcia przepływu powietrza (zmiana przekroju czynnego).
Wentylator jest urządzeniem z napędem wymuszającym przepływ, nawiewnik jest elementem końcowym w pomieszczeniu, a czerpnia to wlot powietrza zewnętrznego do instalacji.

Pełne wyjaśnienie:

Elementem pokazanym na rysunku jest przepustnica, czyli armatura kanałowa stosowana w instalacjach wentylacji i klimatyzacji do regulacji (dławienia) albo odcięcia przepływu powietrza. Typowo rozpoznaje się ją po obecności przegrody/łopatki (lub układu łopatek) umieszczonej w przekroju kanału oraz po rozwiązaniu umożliwiającym nastawę położenia tej przegrody.

Odpowiedź "wentylator" jest błędna, ponieważ wentylator jest urządzeniem czynnym: ma wirnik i napęd, a jego rolą jest wytworzenie sprężu i wymuszenie przepływu. Na typowych rysunkach wentylator przedstawia się jako osobne urządzenie (centrala/odcinek z wirnikiem), a nie jako prosta przegroda regulacyjna w kanale.

Odpowiedź "nawiewnik" jest błędna, bo nawiewnik jest elementem końcowym instalacji (umieszczanym w pomieszczeniu, np. w suficie lub na ścianie) i służy do kształtowania strugi nawiewanego powietrza oraz komfortu. Nawiewnik nie pełni roli typowej przepustnicy kanałowej (choć niektóre nawiewniki mają możliwość ograniczonej regulacji, to ich budowa i miejsce montażu są inne).

Odpowiedź "czerpnia" również jest błędna, ponieważ czerpnia to element na granicy budynku i środowiska zewnętrznego – wlot powietrza świeżego do instalacji, zwykle z kratką/żaluzją i zabezpieczeniem przed zanieczyszczeniami. Jej funkcją nie jest precyzyjna regulacja wydatku w gałęzi kanałowej, tylko pobór powietrza zewnętrznego w odpowiednim miejscu.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w odpowiedziach pojawiają się jednocześnie elementy kanałowe (przepustnica) i końcowe/zewnętrzne (nawiewnik, czerpnia) oraz urządzenie z napędem (wentylator), najpierw ustal, czy rysunek pokazuje armaturę do regulacji w kanale, czy urządzenie/element końcowy.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Przepustnica to element montowany w kanale powietrznym, który służy do regulacji (dławienia) lub odcięcia przepływu powietrza. Zmiana położenia przegrody/łopatek pozwala ustawić wymagany wydatek w danej gałęzi instalacji podczas regulacji i równoważenia.
Przepustnica jest elementem biernym w kanale – zwykle widać przegrodę lub łopatki ustawiane pod kątem. Wentylator jest urządzeniem czynnym: ma wirnik i napęd, by wytworzyć spręż. Na schematach bywa oznaczany symbolem wentylatora lub jako osobny aparat w centrali.
Nawiewnik to element końcowy w pomieszczeniu, który kształtuje strugę i rozdział powietrza (komfort, zasięg, indukcja). Przepustnica pracuje w kanale i ma zadanie regulacyjne dla instalacji. Nawiewnik może mieć nastawy, ale jego podstawowa funkcja i miejsce montażu są inne.
Czerpnia to wlot powietrza zewnętrznego do instalacji wentylacji/klimatyzacji. Montuje się ją na elewacji, dachu lub w innym miejscu poboru powietrza, zwykle z kratką/żaluzją i zabezpieczeniem. Jej rola to pobór powietrza, a nie regulacja przepływu w gałęzi kanału.
Przepustnice stosuje się do ustawiania wydatków w poszczególnych odgałęzieniach, do równoważenia instalacji po uruchomieniu oraz do odcięcia dopływu powietrza podczas serwisu. W praktyce pomagają osiągnąć projektowe przepływy i ograniczyć hałas wynikający z nadmiernych prędkości.
Przepustnice odcinające używa się głównie do zamknięcia przepływu (np. przy pracach serwisowych). Przepustnice regulacyjne dobiera się do płynnego nastawiania przepływu w trakcie regulacji instalacji. W praktyce wybór zależy od funkcji gałęzi, wymagań regulacji i projektu.
Częsty błąd to wybór "wentylatora", bo jest najbardziej znanym słowem, mimo że rysunek pokazuje element bez napędu. Inny błąd to mylenie elementu końcowego (nawiewnik) z elementem kanałowym. Pomaga sprawdzenie: czy obiekt jest w kanale, na zakończeniu w pomieszczeniu, czy na zewnątrz.
Ucz się w parach: nazwa–funkcja–miejsce montażu (kanał, pomieszczenie, elewacja/dach, centrala). Przeglądaj rysunki i przekroje z katalogów producentów oraz typowe schematy instalacji. Warto też ćwiczyć krótkie opisy: "do czego służy i gdzie pracuje".
Nie. Spotyka się przepustnice jednopłaszczyznowe, wielopłaszczyznowe (wielopłatowe), okrągłe i prostokątne oraz wykonania z ręczną nastawą lub z siłownikiem. Różnią się detalami, ale wspólną cechą jest przegroda/łopatki w świetle kanału, które zmieniają przekrój czynny.
Szukaj przegrody lub zestawu łopatek przecinających przekrój kanału oraz elementu nastawczego (oś, dźwignia, pokrętło, siłownik). Jeśli rysunek nie pokazuje wirnika i napędu, a obiekt jest w kanale, najczęściej chodzi o przepustnicę lub inną armaturę regulacyjną.
info

Około 48% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Według specjalistów z branży: "Przepustnica to element montowany w kanale, służący do regulacji lub odcięcia przepływu powietrza (zmiana przekroju czynnego)."

Materiały:

  • Podręczniki/kompendia z wentylacji i klimatyzacji (rozdziały: kanały, armatura, elementy końcowe)
  • Katalogi producentów elementów wentylacyjnych (przepustnice, nawiewniki, czerpnie) – rysunki i przekroje
  • Materiały dydaktyczne do kwalifikacji BUD.9 dotyczące instalacji wentylacyjnych i klimatyzacyjnych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego