KWALIFIKACJA BUD1 - STYCZEŃ 2017

PYTANIE NR 37.
Który element żelbetowy betonuje się w przedstawionym na rysunku deskowaniu?
Ilustracja przedstawia deskowanie żelbetowe, które jest używane w budownictwie do formowania elementów betonowych.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Deskowanie na rysunku ma wyraźnie dwie "skrzynie" ustawione jedna na drugiej: dolną większą i górną mniejszą, ułożoną centralnie. Pionowe ścianki tworzą stopnie, czyli przekrój schodkowy. Taki szalunek stosuje się do betonowania żelbetowej stopy fundamentowej schodkowej, a nie płyty ani stopy o ściankach nachylonych.

Pełne wyjaśnienie:

Na rysunku pokazano szalunek (deskowanie) elementu fundamentowego o dwóch poziomach: dolna część ma większe wymiary w planie, a na niej centralnie ustawiono mniejszą "skrzynię". Ścianki boczne obu poziomów są pionowe, a przejście między poziomami tworzy wyraźny "stopień". To są cechy charakterystyczne dla stopy fundamentowej schodkowej, czyli elementu, którego przekrój składa się z co najmniej dwóch stopni o różnych szerokościach.

  • "Stopę fundamentową schodkową." – poprawnie, ponieważ układ dwóch prostopadłościennych poziomów (mniejszy na większym) oraz pionowe ścianki deskowania odpowiadają geometrii stopy schodkowej. Takie rozwiązanie pozwala stopniowo rozłożyć obciążenie z elementu konstrukcyjnego (np. słupa) na większą powierzchnię gruntu.
  • "Płytę fundamentową." – nie, ponieważ płyta fundamentowa jest zasadniczo elementem płaskim o dużej powierzchni i małej grubości w porównaniu do wymiarów w planie. Jej deskowanie nie przyjmuje typowo formy dwóch spiętrzonych skrzyń tworzących stopnie.
  • "Stopę fundamentową trapezową." – nie, gdyż stopa trapezowa ma boki nachylone (kształt ściętego ostrosłupa). W deskowaniu trapezowym spodziewa się ścianek ustawionych pod kątem oraz innego układu podparć. Na rysunku ścianki są pionowe i tworzą stopnie, a nie skosy.
  • "Płytę stropową." – nie, bo płyta stropowa jest elementem poziomym wykonywanym na wysokości kondygnacji, zwykle na pełnym lub częściowym podparciu (stemple/podpory), a jej szalunek wygląda inaczej niż szalunek fundamentu posadowionego na gruncie z palikami i zastrzałami.

Wskazówka egzaminacyjna: aby odróżnić stopę schodkową od trapezowej, szukaj na rysunku pionowych ścianek i "stopni" (schodkowa) albo ścianek skośnych (trapezowa). Dodatkowe elementy stabilizujące (paliki, zastrzały) potwierdzają, że to deskowanie pracujące pod naporem świeżego betonu w gruncie.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Stopa fundamentowa schodkowa to żelbetowy fundament punktowy o przekroju złożonym z dwóch lub więcej poziomów (stopni). Każdy wyższy stopień ma mniejszy wymiar w planie niż niższy, co ułatwia przeniesienie obciążeń na grunt i bywa ekonomiczne materiałowo.
Szukaj formy złożonej z dwóch (lub więcej) prostokątnych "skrzyń" ustawionych jedna na drugiej, zwykle centralnie. Charakterystyczne są pionowe ścianki i wyraźne stopnie między poziomami. To odróżnia ją od stopy o bokach nachylonych.
Układ stopniowy pozwala rozłożyć obciążenia z elementu konstrukcyjnego (np. słupa) na większą powierzchnię gruntu, a jednocześnie ograniczyć objętość betonu w górnej części fundamentu. To często kompromis między nośnością a zużyciem materiału.
Stopa schodkowa ma pionowe ścianki i "stopnie" (zmiany wymiarów skokowo). Stopa trapezowa ma ścianki nachylone, tworząc kształt zbliżony do ściętego ostrosłupa. Różnica jest kluczowa, bo wymaga innego deskowania i innej kontroli geometrii.
Nie. Często spotyka się dwa poziomy, ale stopni może być więcej, zależnie od projektu i wymaganej powierzchni oparcia na gruncie. Zasada rozpoznawania pozostaje ta sama: kolejne poziomy są mniejsze w planie i tworzą wyraźne stopnie.
Zastrzały i paliki stabilizują deskowanie, aby nie rozsunęło się pod naporem świeżej mieszanki betonowej. Paliki są zwykle wbite w grunt, a zastrzały przenoszą siły na podłoże. To typowe elementy usztywniające przy szalowaniu fundamentów.
Płyta fundamentowa jest elementem o dużej powierzchni i relatywnie małej grubości, a jej szalunek nie tworzy "piętrowej" bryły z wyraźnym stopniem. Jeśli na rysunku widać dwie skrzynie jedna na drugiej, to wskazuje na fundament stopniowany, nie na płytę.
Płyta stropowa jest wykonywana na poziomie kondygnacji i zwykle wymaga rozległych podpór (stemplowania) oraz deskowania powierzchniowego. Deskowanie fundamentu ma inne cechy: pracuje przy gruncie i bywa stabilizowane palikami oraz zastrzałami, jak w typowych szalunkach stóp.
Najczęstsze pomyłki to mylenie stopy schodkowej z trapezową (ignorowanie pionowych/nachylonych ścianek) oraz błędne uznanie stopy za płytę, gdy ktoś patrzy tylko na "dużą podstawę". Pomaga analiza: liczba poziomów, kształt ścianek i sposób usztywnienia.
Ćwicz na zestawach rysunków: oddzielnie stopy schodkowe, trapezowe oraz płyty. Dla każdego typu zapisz 2–3 cechy rozpoznawcze (np. pionowe stopnie vs skosy). Na egzaminie najpierw oceniaj geometrię bryły, a dopiero potem szukaj pasującej nazwy w odpowiedziach.
info

Statystycznie 40% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Według specjalistów z branży: "Deskowanie na rysunku ma wyraźnie dwie "skrzynie" ustawione jedna na drugiej: dolną większą i górną mniejszą, ułożoną centralnie."

Źródła:

  • Wikipedia (pl): "Stopa fundamentowa" — https://pl.wikipedia.org/wiki/Stopa_fundamentowa (dostęp: 2026-02-28)
  • Wikipedia (pl): "Szalunek" — https://pl.wikipedia.org/wiki/Szalunek (dostęp: 2026-02-28)

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty do robót betoniarskich i zbrojarskich (dział: fundamenty i deskowania)
  • Atlasy/zeszyty ćwiczeń z rysunku budowlanego (rozpoznawanie elementów żelbetowych)
  • Materiały szkoleniowe producentów systemów szalunkowych (podstawy stabilizacji i podparć)

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego