KWALIFIKACJA AUD2 - STYCZEŃ 2015

PYTANIE NR 17.
Który filtr należy zastosować przy wykonywaniu zdjęć w podczerwieni?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Fotografia w podczerwieni wymaga filtra, który przepuszcza promieniowanie IR i ogranicza światło widzialne, aby matryca rejestrowała głównie podczerwień.
Dlatego poprawna jest odpowiedź "IR"; filtr UV, połówkowy ani polaryzacyjny nie służą do selekcji pasma podczerwieni.

Pełne wyjaśnienie:

W fotografii w podczerwieni celem jest zarejestrowanie obrazu powstającego dzięki promieniowaniu podczerwonemu. Aby taki efekt był możliwy (szczególnie w typowej fotografii NIR), stosuje się filtr, który przepuszcza IR i jednocześnie blokuje w dużym stopniu światło widzialne. W praktyce taki element jest opisywany jako filtr IR (często: IR-pass), bo jego zadaniem jest "przepuszczenie" pasma podczerwieni.

Odpowiedź "IR." jest poprawna, ponieważ bez filtra IR do fotografii w podczerwieni do matrycy docierałoby dużo światła widzialnego, które zdominowałoby zapis i utrudniło uzyskanie charakterystycznego wyglądu zdjęć IR.

Pozostałe propozycje nie odpowiadają temu celowi:

  • "UV." dotyczy ultrafioletu (innego zakresu widma). Filtry UV w fotografii były używane m.in. jako ochrona obiektywu lub do ograniczania wpływu UV, ale nie są narzędziem do rejestracji podczerwieni.
  • "Połówkowy." (zwykle połówkowy szary/gradacyjny) służy do wyrównywania ekspozycji między jasną i ciemną częścią kadru (np. niebo i ziemia). Zmienia ilość światła, a nie wybiera pasmo IR.
  • "Polaryzacyjny." redukuje odblaski i wzmacnia kontrast (np. nieba) poprzez selekcję polaryzacji światła. To inny mechanizm niż selekcja długości fali i nie jest typowym filtrem do fotografii w podczerwieni.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli pytanie zawiera nazwę zakresu widma (IR/UV), najczęściej sprawdza dobór filtra widmowego, a nie filtrów "korekcyjnych" (polaryzacja, połówkowy) służących do kontroli ekspozycji lub odbić.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Filtr IR to filtr optyczny związany z fotografią w podczerwieni, który w typowym zastosowaniu przepuszcza promieniowanie podczerwone i ogranicza dopływ światła widzialnego. Dzięki temu aparat może zarejestrować obraz oparty głównie na IR, a nie na barwach widzialnych.
Fotografia w podczerwieni często powoduje nietypowy wygląd roślinności (jaśniejsza/"świetlista") oraz odmienny kontrast nieba i chmur. Efekt zależy od pasma filtra IR i obróbki. Kluczowe jest to, że rejestrowane jest promieniowanie spoza zakresu widzialnego.
Filtr UV odnosi się do ultrafioletu, czyli innej części widma niż podczerwień. Jego typowe zastosowanie to ograniczenie wpływu UV lub ochrona soczewki, a nie przepuszczanie IR. Do zdjęć w podczerwieni potrzebny jest filtr związany z pasmem IR, a nie UV.
Filtr polaryzacyjny działa poprzez selekcję polaryzacji światła, a nie długości fali. Może zmieniać odbicia i kontrast w pewnych sytuacjach, ale nie zastępuje filtra IR potrzebnego do rejestracji podczerwieni. W pytaniach egzaminacyjnych to zwykle pułapka pojęciowa.
Filtr połówkowy (najczęściej połówkowy szary/gradacyjny) stosuje się, gdy część kadru jest znacznie jaśniejsza od reszty, np. jasne niebo i ciemny krajobraz. Umożliwia wyrównanie ekspozycji. Nie służy do wyboru pasma widmowego, więc nie jest filtrem do IR.
Jeśli w treści pojawia się nazwa zakresu promieniowania (np. IR, UV), to zazwyczaj pytanie dotyczy filtra selektywnego widmowo. Filtry takie jak polaryzacyjny czy połówkowy opisują inne własności (odbicia, kontrast, ekspozycja), więc zwykle nie pasują do pytań o zakres widma.
Nie zawsze. Wiele aparatów ma wbudowany filtr odcinający podczerwień (tzw. IR-cut), który ogranicza rejestrowanie IR przez matrycę. Zewnętrzny filtr IR może wtedy dać słaby efekt lub wymagać bardzo długich czasów. W praktyce czasem stosuje się modyfikacje aparatu pod IR.
Najczęstsze błędy to mylenie UV z IR (bo oba są "niewidzialne"), wybieranie filtra polaryzacyjnego "na poprawę zdjęcia" bez analizy celu oraz traktowanie filtra połówkowego jako efektu specjalnego. W IR kluczowe jest dopuszczenie podczerwieni do rejestracji.
To zależy od aparatu i filtra, ale często trzeba liczyć się z mniejszą ilością światła docierającego do matrycy (bo filtr blokuje widzialne). W efekcie rośnie potrzeba dłuższego czasu, wyższego ISO lub statywu. Warto też kontrolować balans bieli i planować obróbkę.
Ułóż mapę skojarzeń: IR = podczerwień i filtr IR, UV = ultrafiolet/ochrona, polaryzacyjny = odblaski i kontrast, połówkowy = wyrównanie jasności w kadrze. Ćwicz rozpoznawanie, czy pytanie dotyczy widma czy ekspozycji.
info

Około 67% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Źródła:

  • Wikipedia: Infrared photography — https://en.wikipedia.org/wiki/Infrared_photography (dostęp: 2026-03-02)
  • Kolari Vision: Infrared Filters (opis filtrów IR-pass i zastosowań) — https://kolarivision.com/product-category/filters/infrared-filters/ (dostęp: 2026-03-02)
  • LifePixel: Infrared Filters / IR Photography resources — https://www.lifepixel.com/infrared-filters (dostęp: 2026-03-02)

Materiały:

  • Poradniki producentów filtrów fotograficznych (działy: filtry IR, UV, polaryzacyjne)
  • Materiały edukacyjne o fotografii w podczerwieni (NIR) i filtrach IR-pass
  • Instrukcje aparatów/kamer dotyczące filtra odcinającego IR (IR-cut) i modyfikacji do IR

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego