KWALIFIKACJA MEC5 - STYCZEŃ 2025

PYTANIE NR 28.
Który fragment programu obróbkowego opisuje ruch narzędzia z punktu P1 do P2?
Ilustracja przedstawia schematyczny rysunek techniczny związany z ruchem narzędzia w kontekście obróbki skrawaniem, co jest
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
G1 oznacza interpolację liniową, czyli ruch narzędzia po prostej do zadanych współrzędnych. Poprawny blok to ten, który jako punkt docelowy podaje współrzędne punktu P2 (X, Y oraz Z). Pozostałe odpowiedzi zmieniają wartości X/Y lub wskazują inny punkt docelowy, więc nie opisują przejścia z P1 do P2.

Pełne wyjaśnienie:

W programowaniu obrabiarek CNC blok z G1 opisuje ruch narzędzia po linii prostej (interpolacja liniowa) do współrzędnych podanych w tym samym bloku. Oznacza to, że aby wskazać ruch z punktu P1 do punktu P2, w bloku muszą znaleźć się współrzędne punktu docelowego odpowiadające P2 (dla osi X, Y i ewentualnie Z – zależnie od zadania).

Odpowiedź "G1 X20 Y18 Z-10" jest właściwa, ponieważ wskazuje konkretne wartości X, Y i Z, które odpowiadają położeniu punktu P2 na rysunku. W typowych zadaniach egzaminacyjnych P1 i P2 są punktami geometrii toru narzędzia, a student ma dopasować blok programu do punktu końcowego ruchu.

Dlaczego pozostałe opcje nie pasują:

  • "G1 X18 Y20 Z-10" – wartości X i Y są zamienione/zmienione względem punktu docelowego, więc kończy ruch w innym miejscu w płaszczyźnie XY.
  • "G1 X40 Y48 Z-10" – wskazuje znacznie inne współrzędne, typowo odpowiadające innemu wierzchołkowi/innemu punktowi ścieżki.
  • "G1 X48 Y40 Z-10" – podobnie jak wyżej, prowadzi do innego punktu; dodatkowo łatwo tu o błąd polegający na zamianie wartości osi X i Y.

Wskazówka egzaminacyjna: najpierw odczytaj z rysunku dokładne współrzędne P2, potem sprawdź, czy w wybranym bloku są one przypisane do właściwych osi (X do osi X, Y do osi Y) oraz czy Z jest zgodne z poziomem obróbki (np. Z-10).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
G1 oznacza interpolację liniową, czyli ruch narzędzia po prostej do zadanego punktu. Punkt docelowy podaje się zwykle współrzędnymi osi (np. X, Y, Z), a ruch odbywa się z aktualnej pozycji do tych wartości zgodnie z ustawieniami sterowania.
Trzeba porównać współrzędne punktu P2 z rysunku (wartości X, Y i ewentualnie Z) z wartościami w bloku programu. Poprawny blok ma te same liczby przypisane do właściwych osi. Zamiana X z Y oznacza inny punkt końcowy.
W programie CNC litery osi są kluczowe: X określa położenie w osi X, a Y w osi Y. Nawet jeśli te same liczby występują w dwóch odpowiedziach, ale są przypisane do innych osi, narzędzie dojedzie do innego punktu w płaszczyźnie.
Nie zawsze, ale często tak. Jeśli zadanie dotyczy ruchu w 3 osiach albo na określonej głębokości, Z jest konieczne. Gdy obróbka odbywa się w stałej wysokości, Z może pozostać bez zmian, ale wtedy powinno to wynikać z rysunku i kontekstu zadania.
Najczęstsze to: zamiana osi X i Y, nieuwzględnienie znaku (np. minus w Z), odczyt punktu w złym układzie odniesienia oraz wybór bloku "podobnego" liczbowo bez pełnego porównania wszystkich osi. Pomaga systematyczne sprawdzanie osi po osi.
Interpolacja liniowa (G1) prowadzi narzędzie po prostej do punktu docelowego. Interpolacja kołowa (zwykle G2/G3) prowadzi po łuku okręgu. W zadaniach o ruchu P1→P2 po prostej właściwa jest interpolacja liniowa, a nie łuk.
Zwykle nie. Same bloki pokazują tylko różne punkty docelowe, ale nie mówią, który z nich jest oznaczony jako P2. Dlatego na egzaminie trzeba odwołać się do rysunku/ilustracji i dopiero wtedy dopasować współrzędne do właściwej odpowiedzi.
Wprowadź program do symulatora, uruchom podgląd toru narzędzia i obserwuj, do jakiego punktu dochodzi ruch po wykonaniu danego bloku. Porównaj współrzędne końcowe z oczekiwanym punktem z rysunku. To szybki sposób wykrycia zamiany osi lub błędnych wartości.
F określa posuw (prędkość ruchu roboczego). W wielu zadaniach egzaminacyjnych pytanie dotyczy tylko geometrii ruchu, więc F może być ustawione wcześniej lub pominięte w wariantach odpowiedzi. Brak F nie zmienia docelowych współrzędnych ruchu.
Ćwicz odczyt punktów z rysunków w układzie współrzędnych i dopasowywanie ich do bloków programu. Rób zadania z zamianą osi i ze znakami ujemnymi, bo to typowe pułapki. Pomaga też krótkie uruchamianie programów w symulatorze i kontrola punktów końcowych.
info

Statystycznie 41% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Eksperci podkreślają: "G1 oznacza interpolację liniową, czyli ruch narzędzia po prostej do zadanych współrzędnych."

Źródła:

  • ISO 6983-1:2009, Industrial automation systems and integration — Numerical control of machines — Program format and definitions of address words — Part 1
  • DIN 66025 (Numerical control of machines; NC words), dokument normalizacyjny dotyczący słów adresowych w programach NC

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne do podstaw programowania CNC (G-kody, osie, układy odniesienia)
  • Instrukcja programowania dla konkretnego sterowania używanego w pracowni (np. zgodnego z ISO/DIN)
  • Ćwiczenia z odczytu punktów i toru narzędzia na rysunkach technologicznych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego