KWALIFIKACJA ROL2 - CZERWIEC 2021 (test 3)

PYTANIE NR 28.
Który parametr instalacji elektrycznej zostanie poddany badaniu, jeżeli przyrząd zostanie podłączony w sposób przedstawiony na schemacie i zostanie uruchomiony rozrusznik?
Ilustracja przedstawia schemat elektryczny związany z badaniem parametrów instalacji elektrycznej w kontekście technika
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Przy uruchomieniu rozrusznika instalacja jest silnie obciążona, a w obwodzie pojawia się wyraźne obniżenie napięcia. Jeżeli przyrząd jest włączony tak, jak na schemacie (pomiar napięcia), to badanym parametrem jest spadek napięcia podczas rozruchu, a nie natężenie czy pojemność akumulatora.

Pełne wyjaśnienie:

Podczas rozruchu silnika rozrusznik pobiera bardzo duży prąd, przez co akumulator i przewody zasilające są mocno obciążone. Skutkiem obciążenia jest to, że napięcie w instalacji na czas kręcenia rozrusznikiem spada (napięcie "siada"). W diagnostyce jest to kluczowy parametr, bo zbyt duży spadek napięcia może powodować wolne obracanie rozrusznika, reset sterowników (w nowszych maszynach) lub brak możliwości uruchomienia silnika.

Jeżeli miernik jest podłączony w konfiguracji typowej dla pomiaru napięcia (czyli równolegle do badanego elementu/odcinka instalacji), to wskazanie dotyczy właśnie spadku napięcia podczas rozruchu. Taki pomiar wykonuje się często na:

  • zaciskach akumulatora (ocena, jak zachowuje się akumulator pod obciążeniem),
  • połączeniach przewodów dodatnich i masowych (wykrywanie korozji, luźnych klem, uszkodzonych przewodów),
  • odcinkach między akumulatorem a rozrusznikiem (lokalizacja miejsca strat).

Odpowiedź "Natężenie podczas rozruchu." nie pasuje, jeśli przyrząd nie jest włączony szeregowo lub nie jest to cęgi prądowe. Natężenie prądu rozruchu mierzy się inną metodą (np. czujnikiem prądowym), a nie typowym podłączeniem woltomierza.

Odpowiedź "Natężenie akumulatora." jest dodatkowo nieprecyzyjna: akumulator nie ma "natężenia" jako własności; natężenie dotyczy prądu płynącego w obwodzie w danych warunkach. Bez właściwego sposobu włączenia miernika nie jest to parametr, który wynika z pokazanego podłączenia.

Odpowiedź "Pojemność elektryczna akumulatora." również nie wynika z takiego pomiaru. Pojemność (w praktyce eksploatacyjnej często opisywana jako pojemność znamionowa) ocenia się innymi testami, zwykle nie polegającymi na prostym odczycie podczas jednego rozruchu według schematu instalacji.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze najpierw rozpoznaj, czy miernik mierzy napięcie czy prąd (równolegle vs szeregowo, ewentualnie czujnik cęgowy), a dopiero potem wiąż to z sytuacją pracy rozrusznika.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To obniżenie napięcia w instalacji w chwili, gdy rozrusznik obciąża akumulator bardzo dużym poborem prądu. Jest to zjawisko normalne, ale zbyt duży spadek wskazuje na słaby akumulator lub straty na połączeniach (klemy, masa, przewody).
Gdy przyrząd jest podłączony równolegle do badanego elementu (np. do zacisków akumulatora lub do końców przewodu), układ odpowiada pomiarowi napięcia. Wtedy odczyt dotyczy napięcia/spadku napięcia, a nie natężenia prądu.
Rozrusznik wymaga dużej mocy, więc pobiera bardzo duży prąd. Wewnętrzna rezystancja akumulatora oraz rezystancje przewodów i połączeń powodują straty, które objawiają się spadkiem napięcia widocznym na pomiarze.
Zwykle nie wprost, bo prąd rozruchu bywa bardzo duży i wymaga odpowiedniego zakresu oraz bezpiecznego sposobu włączenia. W praktyce stosuje się mierniki z czujnikiem cęgowym lub specjalne testery układu rozruchowego.
Najczęściej: zużyty lub niedoładowany akumulator, utlenione/luźne klemy, słabe połączenie masy, uszkodzony przewód plusowy lub masowy, a także rozrusznik z usterką mechaniczną/elektryczną zwiększającą obciążenie.
Połączenie masowe jest częścią obwodu prądowego rozrusznika. Jeśli ma dużą rezystancję (korozja, luźne śruby), pojawia się duży spadek napięcia na masie, co obniża napięcie dostępne dla rozrusznika mimo sprawnego akumulatora.
Gdy problem występuje pod obciążeniem. Napięcie "na postoju" może wyglądać poprawnie, ale dopiero podczas kręcenia rozrusznikiem ujawniają się słabe ogniwa akumulatora albo straty na przewodach i połączeniach.
Oznacza to, że sam opis słowny nie wystarcza do ustalenia, czy miernik mierzy napięcie czy prąd i gdzie jest przyłożony. To właśnie schemat wskazuje punkty pomiarowe, a od nich zależy, jaki parametr instalacji jest badany.
Częste są pomyłki między napięciem i natężeniem, ignorowanie miejsca podłączenia przewodów pomiarowych oraz ocenianie akumulatora bez uwzględnienia oporów na klemach i masie. Pomaga zasada: równolegle = napięcie, szeregowo = prąd.
Warto przećwiczyć rozpoznawanie elementów układu (akumulator, rozrusznik, masa), typowe objawy usterek oraz podstawowe pomiary: napięcie pod obciążeniem i spadki napięć na połączeniach. Ucz się też czytania prostych schematów elektrycznych.
info

Statystycznie 46% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Eksperci podkreślają: "Przy uruchomieniu rozrusznika instalacja jest silnie obciążona, a w obwodzie pojawia się wyraźne obniżenie napięcia."

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty szkolne z elektrotechniki/elektroniki pojazdowej (dział: układ rozruchowy)
  • Instrukcje serwisowe/DTR producentów maszyn rolniczych (procedury pomiaru podczas rozruchu)
  • Materiały dydaktyczne z diagnostyki akumulatorów i rozruszników (pomiar napięcia pod obciążeniem)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego