Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA ELE11 - CZERWIEC 2023



PYTANIE NR 20.
Który przyrząd kontrolno-pomiarowy służy do pomiaru chwilowego natężenia promieniowania słonecznego?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Pyranometr jest przyrządem radiometrycznym służącym do pomiaru natężenia promieniowania słonecznego docierającego do powierzchni (zwykle jako napromienienie w W/m²). Pozostałe przyrządy mierzą inne wielkości: fazomierz dotyczy parametrów AC, pirometr temperatury, a anemometr prędkości wiatru.

Pełne wyjaśnienie:

Prawidłowa odpowiedź to "Pyranometr.", ponieważ pyranometr jest czujnikiem/radiometrem używanym do pomiaru chwilowego natężenia promieniowania słonecznego padającego na daną powierzchnię. W praktyce energetyki odnawialnej (zwłaszcza fotowoltaiki) taki pomiar pozwala odnieść chwilową moc lub uzysk energii instalacji PV do warunków nasłonecznienia i ocenić, czy spadki mocy wynikają z pogody, zabrudzenia, zacienienia czy problemów elektrycznych.

  • "Fazomierz." jest przyrządem do pomiaru przesunięcia fazowego (kąta fazowego) w obwodach prądu przemiennego. Nie służy do pomiaru promieniowania słonecznego, tylko do diagnostyki parametrów sieci/układów AC.
  • "Pirometr." służy do bezdotykowego pomiaru temperatury (na podstawie promieniowania cieplnego obiektu). To częsta pułapka: w obu przypadkach pojawia się "promieniowanie", ale pirometr dotyczy promieniowania podczerwonego emitowanego przez nagrzane ciało, a nie promieniowania słonecznego padającego na czujnik.
  • "Anemometr." mierzy prędkość wiatru. Może być elementem stacji meteo przy instalacjach OZE, ale nie odpowiada za pomiar nasłonecznienia.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w pytaniu pojawia się pomiar promieniowania słonecznego/irradiancji, szukaj nazw z grupy radiometrów (np. pyranometr). Jeśli mowa o temperaturze powierzchni modułów lub elementów instalacji, wtedy właściwym tropem są czujniki temperatury lub pirometry.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co to jest pyranometr i co mierzy w fotowoltaice?
Pyranometr to czujnik promieniowania słonecznego mierzący natężenie promieniowania docierającego do powierzchni (zwykle w W/m²). W fotowoltaice pozwala porównać warunki nasłonecznienia z chwilową mocą instalacji i ocenić, czy uzysk jest zgodny z pogodą.
Jaką wielkość fizyczną mierzy się przy ocenie nasłonecznienia (W/m²)?
Najczęściej chodzi o natężenie napromienienia (irradiancję) wyrażane w W/m². To informacja, ile mocy promieniowania słonecznego pada na 1 m² powierzchni w danej chwili, co jest kluczowe przy analizie pracy modułów PV.
Dlaczego pirometr nie służy do pomiaru promieniowania słonecznego?
Pirometr służy do bezdotykowego pomiaru temperatury obiektu na podstawie promieniowania cieplnego emitowanego przez ten obiekt (zwykle podczerwień). Nie mierzy on bezpośrednio nasłonecznienia/irradiancji, więc nie zastępuje pyranometru.
Jak odróżnić pyranometr od anemometru na egzaminie?
Pyranometr dotyczy promieniowania słonecznego (nasłonecznienia), a anemometr dotyczy wiatru (prędkości). Jeśli w treści jest mowa o słońcu, irradiancji lub W/m², właściwym wyborem jest pyranometr; przy m/s lub wietrze – anemometr.
Kiedy stosuje się pomiar natężenia promieniowania w instalacji PV?
Pomiar nasłonecznienia stosuje się podczas uruchamiania instalacji, testów wydajności, diagnostyki spadków mocy i przy analizie pracy falownika/MPPT. Dzięki temu można rozdzielić wpływ pogody (chmury, zamglenie) od usterek, zabrudzenia lub zacienienia modułów.
Jakie błędy są najczęstsze przy pytaniach o przyrządy pomiarowe OZE?
Najczęściej myli się nazwy podobne brzmieniowo (np. pirometr vs pyranometr) albo wybiera przyrząd "meteorologiczny" bez sprawdzenia, co dokładnie mierzy. Pomaga zapamiętanie: pyranometr = promieniowanie słoneczne, pirometr = temperatura, anemometr = wiatr.
Czy fazomierz ma zastosowanie w energetyce odnawialnej?
Tak, ale w innym obszarze niż pomiar nasłonecznienia. Fazomierz służy do pomiaru przesunięcia fazowego w obwodach prądu przemiennego, co może mieć znaczenie w diagnostyce instalacji elektrycznych, sieci i urządzeń, lecz nie mierzy promieniowania słonecznego.
Jakie czujniki pogodowe są najczęściej używane przy monitoringu PV?
W monitoringu PV często spotyka się czujnik promieniowania (pyranometr lub czujnik referencyjny), czujniki temperatury modułu i otoczenia oraz czasem czujniki wiatru. Zestaw zależy od celu: weryfikacja uzysków wymaga zwłaszcza wiarygodnego pomiaru nasłonecznienia.
Gdzie montuje się pyranometr, aby pomiar był wiarygodny?
Pyranometr montuje się w miejscu niecieniowanym, zwykle na konstrukcji lub w pobliżu instalacji, tak aby warunki były reprezentatywne dla modułów. Ważne jest ograniczenie zacienienia, zabrudzeń oraz zapewnienie stabilnego mocowania i prawidłowej orientacji zgodnej z wymaganiami producenta.
Jak przygotować się do pytań o aparaturę pomiarową w OZE na egzamin?
Warto zrobić listę: przyrząd → mierzona wielkość → jednostka → zastosowanie. Następnie ćwiczyć rozróżnianie podobnych nazw (pirometr/pyranometr) i kojarzyć dystraktory z innymi działami pomiarów (AC, temperatura, wiatr). Pomagają też karty pracy i DTR czujników.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 68% zdających egzamin. średnie

Eksperci podkreślają: "Pyranometr jest przyrządem radiometrycznym służącym do pomiaru natężenia promieniowania słonecznego docierającego do powierzchni (zwykle jako napromienienie w W/m²)."

Źródła:

  • WMO (World Meteorological Organization), Guide to Meteorological Instruments and Methods of Observation (WMO-No. 8), część dot. pomiarów promieniowania i przyrządów radiometrycznych (pyranometr) – https://library.wmo.int/doc_num.php?explnum_id=4147 (dostęp: 2026-02-28)
  • American Meteorological Society, Glossary of Meteorology: hasło "Pyranometer" – https://glossary.ametsoc.org/wiki/Pyranometer (dostęp: 2026-02-28)
  • PV Education, Characterisation: "Pyranometer" – https://www.pveducation.org/pvcdrom/characterisation/pyranometer (dostęp: 2026-02-28)

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z podstaw meteorologii promieniowania oraz pomiarów radiometrycznych
  • Dokumentacje techniczne (DTR) pyranometrów i czujników promieniowania stosowanych przy PV
  • Materiały szkoleniowe z monitoringu i diagnostyki instalacji fotowoltaicznych (czujniki pogodowe, stacje meteo)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego