KWALIFIKACJA GIW3 - CZERWIEC 2020

PYTANIE NR 24.
Który środek ochrony indywidualnej jest niezbędny w pracy górnika skalnika wykonującego pracę, w miejscu jak na rysunku?
Ilustracja przedstawia miejsce pracy w kamieniołomie, gdzie na pierwszym planie widoczna jest postać w formie czerwonego
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W pokazanych warunkach pracy kluczowym zagrożeniem jest upadek z wysokości (np. z krawędzi lub skarpy wyrobiska). Dlatego niezbędne są szelki bezpieczeństwa z linką, które umożliwiają wpięcie do punktu kotwiczenia i zatrzymanie spadania. Pozostałe środki służą innym celom, nie asekuracji przed upadkiem.

Pełne wyjaśnienie:

W pracy górnika skalnika w odkrywce częstym zagrożeniem jest upadek z wysokości: z krawędzi, skarpy, podestu, stopnia roboczego lub w rejonie stromych ścian wyrobiska. W takiej sytuacji właściwy dobór środka ochrony indywidualnej powinien wynikać z pytania: co jest dominującym ryzykiem i jaki skutek ma to ryzyko?

Odpowiedź "Szelki bezpieczeństwa z linką." jest poprawna, ponieważ stanowi podstawowy element ochrony przed upadkiem: szelki rozkładają siły działające na ciało podczas zatrzymania spadania, a linka (z odpowiednim połączeniem do punktu kotwiczenia) umożliwia asekurację oraz ograniczenie przemieszczania w strefie niebezpiecznej.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe w kontekście ryzyka upadku?

  • "Pochłaniacz ochronny górniczy." – sama nazwa może sugerować ochronę, ale taki element nie jest kompletnym układem asekuracyjnym przed upadkiem. Do ochrony przed upadkiem potrzebny jest zestaw umożliwiający podpięcie i zatrzymanie spadania (np. szelki + łącznik + punkt kotwiczenia).
  • "Sprzęt ucieczkowy izolujący." – służy do ochrony dróg oddechowych w sytuacjach awaryjnych (np. zadymienie, gazy), a nie do zabezpieczenia przed spadaniem z wysokości. Może być krytyczny w innych scenariuszach, ale nie rozwiązuje problemu upadku.
  • "Ochraniacz barku." – to ochrona miejscowa przed urazem mechanicznym, nie zapewnia asekuracji ani nie zatrzyma spadania.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści lub na ilustracji widać pracę przy krawędzi, na skarpie albo na podwyższeniu, najpierw rozważ ŚOI przeciwupadkowe. Sprzęt oddechowy i ochraniacze miejscowe dobiera się do innych typów zagrożeń (atmosfera, urazy), a nie jako zamiennik zabezpieczenia przed upadkiem.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Szelki bezpieczeństwa to ŚOI chroniący przed skutkami upadku z wysokości. Umożliwiają wpięcie pracownika do linki/urządzenia łączącego z punktem kotwiczenia, co ogranicza dostęp do strefy spadania lub zatrzymuje spadanie. W odkrywce są typowe przy pracy na skarpach i krawędziach.
Same szelki nie zabezpieczają przed upadkiem, jeśli nie są połączone z elementem łączącym. Linka (albo inny łącznik) tworzy połączenie z punktem kotwiczenia i umożliwia realną asekurację. Dzięki temu pracownik nie spadnie w dół lub spadanie zostanie zatrzymane na krótkim odcinku.
Zwykle wskazówką są sytuacje pracy przy krawędzi, na skarpie, na podeście, na podwyższeniu lub w miejscu, gdzie obok jest "pustka" (wyrobisko, urwisko, zjazd). Jeśli dominującym skutkiem zagrożenia jest spadanie, właściwą grupą ŚOI są środki przeciwupadkowe.
Nie. Sprzęt ucieczkowy izolujący dotyczy ochrony układu oddechowego w warunkach awaryjnych (np. zadymienie, gazy). Nie ma funkcji asekuracyjnej i nie chroni przed upadkiem. W praktyce dobiera się go do innych zagrożeń niż praca na wysokości.
Częsty błąd to wybór odpowiedzi "branżowej z nazwy" zamiast dopasowania do zagrożenia (np. wybór sprzętu ucieczkowego, bo kojarzy się z górnictwem). Drugi błąd to mylenie ochrony miejscowej (ochraniacze) z ochroną systemową, taką jak zabezpieczenie przed upadkiem.
Stosuje się je, gdy istnieje ryzyko upadku z wysokości, np. podczas pracy na skarpach, przy krawędziach wyrobiska, na stopniach roboczych, przy montażu/obsłudze elementów na podwyższeniu. Decydujące jest realne zagrożenie spadaniem, a nie sama nazwa stanowiska.
Skuteczność zależy także od poprawnego punktu kotwiczenia, właściwego łącznika (np. linka), poprawnego dopasowania i zapięcia szelek oraz kontroli stanu sprzętu. Ważna jest również organizacja pracy: ograniczenie strefy niebezpiecznej i kontrola przemieszczania się przy krawędzi.
Ochraniacz barku chroni przed urazami miejscowymi (otarcia, uderzenia), ale nie zapobiega upadkowi i nie zatrzymuje spadania. W sytuacji ryzyka spadnięcia kluczowe jest zabezpieczenie przeciwupadkowe, bo skutki upadku są zwykle ciężkie i nie dają się ograniczyć ochraniaczem miejscowym.
Punkt kotwiczenia to miejsce, do którego podłącza się element łączący (np. linkę), aby stworzyć skuteczne zabezpieczenie przed upadkiem. Bez poprawnego i stabilnego punktu kotwiczenia system może nie zadziałać prawidłowo. Na egzaminie traktuj go jako warunek działania asekuracji.
Ucz się poprzez mapowanie zagrożeń na grupy ŚOI: upadek z wysokości, pyły, hałas, uderzenia, czynniki chemiczne i zagrożenia atmosfery. Ćwicz rozpoznawanie "dominującego ryzyka" w opisie sytuacji. Pomaga też przegląd instrukcji stanowiskowych i kart charakterystyki ŚOI.
info

Statystycznie 57% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Eksperci podkreślają: "W pokazanych warunkach pracy kluczowym zagrożeniem jest upadek z wysokości (np. z krawędzi lub skarpy wyrobiska)."

Materiały:

  • Instrukcje BHP obowiązujące w zakładzie górniczym (dot. prac na wysokości i w pobliżu skarp)
  • Materiały szkoleniowe producentów sprzętu chroniącego przed upadkiem (szelki, linki, urządzenia samozaciskowe)
  • Podręczniki i skrypty z BHP w górnictwie odkrywkowym (rozdziały o ŚOI i pracy na skarpach)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego