KWALIFIKACJA GIW2 - STYCZEŃ 2019

PYTANIE NR 26.
Który system eksploatacji pokładu węgla pokazano na rysunku?
Ilustracja przedstawia schematyczny rysunek związany z eksploatacją pokładu węgla w górnictwie podziemnym.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Odpowiedź "Ścianowy poprzeczny z zawałem stropu" jest właściwa, gdy na schemacie widać prowadzenie ściany poprzecznie do rozciągłości pokładu oraz pozostawianie za frontem zrobów z kontrolowanym zawałem stropu (bez wypełniania pustki podsadzką). Pozostałe opcje zmieniają kierunek lub sposób likwidacji pustki.

Pełne wyjaśnienie:

W pytaniu trzeba rozpoznać dwie niezależne cechy systemu eksploatacji ścianowej przedstawionego na rysunku:

  • Układ prowadzenia ściany: podłużny albo poprzeczny.
  • Sposób gospodarowania zrobami: zawał stropu albo podsadzka hydrauliczna.

System "ścianowy poprzeczny z zawałem stropu" oznacza, że front ściany jest prowadzony w układzie poprzecznym (względem rozciągłości pokładu), a po wybraniu węgla pustka poeksploatacyjna nie jest wypełniana podsadzką, tylko pozostawia się ją do zawału – strop w zrobach ulega kontrolowanemu obwałowi, tworząc rumowisko zawałowe.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi nie pasują, jeśli rysunek wskazuje układ poprzeczny i zawał:

  • "Ścianowy podłużny z zawałem stropu" – zgadzałby się zawał, ale nie zgadza się kierunek prowadzenia (podłużny zamiast poprzecznego). To typowy błąd, gdy uczeń patrzy tylko na zroby i pomija geometrię układu ściany.
  • "Ścianowy podłużny z podsadzką hydrauliczną" – nie zgadza się ani kierunek, ani sposób likwidacji pustki; podsadzka wymaga rozpoznania wypełniania zrobów (zamiast zawału).
  • "Ścianowy poprzeczny z podsadzką hydrauliczną" – kierunek mógłby się zgadzać, ale nie zgadza się sposób gospodarowania zrobami; podsadzka hydrauliczna oznacza celowe wypełnianie pustki mieszaniną podsadzkową tłoczoną rurociągami.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdzaj oba człony nazwy. Najpierw ustal, czy układ jest podłużny/poprzeczny, a dopiero potem, czy zroby są zawałowe czy podsadzane. Unikniesz wyboru odpowiedzi "na pół" poprawnej.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
System ścianowy to sposób wybierania węgla długim frontem (ścianą), w którym obudowa i maszyny przesuwają się wraz z postępem robót. Kluczowe jest rozpoznanie kierunku prowadzenia ściany (podłużny/poprzeczny) oraz tego, co dzieje się za frontem: zawał stropu albo wypełnianie zrobów podsadzką.
Odróżnienie polega na ustaleniu, jak biegnie front ściany względem rozciągłości pokładu. W układzie podłużnym ściana jest prowadzona "wzdłuż" rozciągłości, a w poprzecznym "w poprzek". Na egzaminie warto najpierw znaleźć strzałki postępu i linię frontu, a dopiero potem oceniać resztę rysunku.
Zawał stropu to sposób gospodarowania zrobami, w którym po wybraniu węgla strop w przestrzeni za obudową ulega kontrolowanemu obwałowi i wypełnia pustkę rumowiskiem. Na schematach zwykle oznacza się strefę zrobów/zawału za frontem. W przeciwieństwie do podsadzki nie ma tu celowego wypełniania mieszaniną.
Podsadzka hydrauliczna to wypełnianie pustki poeksploatacyjnej mieszaniną podsadzkową transportowaną (tłoczoną) wodą, zwykle rurociągami. Celem jest ograniczenie deformacji i stabilizacja górotworu. Na rysunkach może pojawić się jako strefa wypełnienia za frontem, a nie jako rumowisko zawałowe.
Nazwa systemu ma dwa człony, które opisują różne cechy technologii. Jeden mówi o geometrii prowadzenia ściany (podłużny lub poprzeczny), drugi o sposobie likwidacji pustki (zawał lub podsadzka). Jeśli sprawdzisz tylko jeden element, łatwo wybrać odpowiedź częściowo poprawną, ale błędną całościowo.
Najczęściej są to: zaznaczona strefa zrobów za obudową, symbolika rumowiska lub obwału oraz brak oznaczeń instalacji podsadzkowej. W zadaniach egzaminacyjnych zawał bywa przedstawiany jako "nieregularne" wypełnienie za frontem. Trzeba jednak patrzeć na legendę rysunku, jeśli jest podana.
Podsadzkę rozważa się m.in. wtedy, gdy trzeba ograniczać wpływy eksploatacji na powierzchnię lub chronić wyrobiska i obiekty. Zawał jest rozwiązaniem częstym, ale nie zawsze dopuszczalnym w danych warunkach. Na egzaminie zwykle nie pytają o dobór, tylko o rozpoznanie, co pokazuje schemat.
Typowe pułapki to: mylenie podłużny/poprzeczny, bo nazwy brzmią podobnie; skupienie się tylko na jednym detalu (np. zrobach) i pominięcie kierunku; oraz zgadywanie "z przyzwyczajenia", że skoro jest ściana, to na pewno zawał. Pomaga zasada: najpierw kierunek, potem zawał/podsadzka.
Zwykle nie, bo pytanie dotyczy rozpoznania systemu na podstawie cech graficznych (kierunek prowadzenia i sposób likwidacji pustki). Bez rysunku pozostaje zgadywanie. Jeśli na egzaminie rysunek jest nieczytelny, warto szukać legendy, opisów strzałek postępu i symboli zrobów/podsadzki, bo to one przesądzają o odpowiedzi.
Ćwicz na zestawach rysunków: osobno rozpoznawaj kierunek (podłużny/poprzeczny), a osobno zawał/podsadzkę. Rób krótką checklistę: 1) gdzie jest front, 2) w którą stronę postęp, 3) co jest za obudową. Dobrze działa też porównywanie par rysunków różniących się tylko jednym elementem.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 31% zdających egzamin. bardzo trudne

Eksperci podkreślają: "Pozostałe opcje zmieniają kierunek lub sposób likwidacji pustki."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne szkoły/CKZ z działu: systemy eksploatacji ścianowej
  • Instrukcje zakładowe i opisy technologii ścianowej stosowane w danym ruchu zakładu górniczego
  • Atlas/schematy systemów eksploatacji pokładów (z legendą oznaczeń)

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego